Notice: Unexpected clearActionName after getActionName already called in /var/www/html/includes/context/RequestContext.php on line 338
Relativistic Heavy Ion Collider – Wikipedia (Deutsch) – Lokale Kopie Zum Inhalt springen

Relativistic Heavy Ion Collider

aus Wikipedia, der freien Enzyklopädie
(Weitergeleitet von RHIC)
Datei:A section of Relativistic Heavy Ion Collider.jpg
Relativistic Heavy Ion Collider (RHIC) 2017

RHIC (Relativistic Heavy Ion Collider, Beschleunigerring für relativistische Schwerionen) war ein Teilchenbeschleuniger am Brookhaven National Laboratory in Upton auf Long Island (USA).

RHIC diente der Entdeckung und Erforschung des Quark-Gluon-Plasmas und der Erforschung der Spin-Struktur des Protons. Er war in der Lage, polarisierte Protonstrahlen mit einer Energie von 200 Giga-Elektronenvolt (später 500 GeV) sowie unpolarisierte Strahlen schwererer Atomkerne von Deuterium bis Gold (Schwerionen) mit einer Energie von 200 GeV je Nukleon-Paar zur Kollision zu bringen. RHIC bestand aus zwei unabhängigen Beschleunigerringen, die einen Umfang von 3834 m hatten und sich an sechs Punkten kreuzten. An diesen Kreuzungspunkten fanden Teilchenkollisionen statt, dort standen auch die Experimente. Der Kollissionsbetrieb erstreckte sich von 2000 bis 2026.

Im Jahre 2011 wurde das bis dahin schwerste Antimaterie-Element, Anti-Helium 4, erzeugt und beobachtet.<ref>Teilchenphysik-Durchbruch: Forscher erzeugen Rekord-Antimaterie. Spiegel Online, 24. April 2011.</ref>

Der fünfundzwanzigste und letzte Run am RHIC fand am 6. Februar 2026 statt und produzierte die erste Daten für das neue sPHENIX-Experiment. Die Analyse der am RHIC gewonnenen Daten wird schätzungsweise noch mindestens bis zum Jahr 2036 dauern. Wesentliche Bestandteile des RHIC werden im geplanten Electron-Ion Collider (EIC) wiederverwendet.<ref>{{#if:|{{#iferror: {{#iferror:{{#invoke:Vorlage:FormatDate|Execute}}|}}| |}}}}{{#if:|{{{autor}}}: }}{{#if:|{{#if:Brookhaven Lab’s RHIC Concludes 25-Year Run with Final Collisions|[{{#invoke:Vorlage:Internetquelle|archivURL|1={{#invoke:URLutil|getNormalized|1={{{archiv-url}}}}}}} {{#invoke:Vorlage:Internetquelle|TitelFormat|titel=Brookhaven Lab’s RHIC Concludes 25-Year Run with Final Collisions}}]{{#if:| ({{{format}}})}}{{#if:| {{{titelerg}}}{{#invoke:Vorlage:Internetquelle|Endpunkt|titel={{{titelerg}}}}}}}}}|{{#if:https://www.hpcwire.com/off-the-wire/brookhaven-labs-rhic-concludes-25-year-run-with-final-collisions/%7C{{#if:{{#invoke:TemplUtl%7Cfaculty%7C}}%7C{{#invoke:Vorlage:Internetquelle%7CTitelFormat%7Ctitel={{#invoke:WLink%7CgetEscapedTitle%7C1=Brookhaven Lab’s RHIC Concludes 25-Year Run with Final Collisions}}}}|[{{#invoke:URLutil|getNormalized|1=https://www.hpcwire.com/off-the-wire/brookhaven-labs-rhic-concludes-25-year-run-with-final-collisions/}} {{#invoke:Vorlage:Internetquelle|TitelFormat|titel={{#invoke:WLink|getEscapedTitle|1=Brookhaven Lab’s RHIC Concludes 25-Year Run with Final Collisions}}}}]}}{{#if:| ({{{format}}}{{#if:HPC Wire2026-02-06{{#if: 2026-02-08 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}||1}}}}

          | )
          | {{#if:{{#ifeq:en|de||{{#if:en|1}}}}| ; 
              | )}}}}}}{{#if:| {{{titelerg}}}{{#invoke:Vorlage:Internetquelle|Endpunkt|titel={{{titelerg}}}}}}}}}}}{{#if:https://www.hpcwire.com/off-the-wire/brookhaven-labs-rhic-concludes-25-year-run-with-final-collisions/%7C{{#if:{{#invoke:URLutil%7CisResourceURL%7C1=https://www.hpcwire.com/off-the-wire/brookhaven-labs-rhic-concludes-25-year-run-with-final-collisions/}}%7C%7C}}}}{{#if:Brookhaven Lab’s RHIC Concludes 25-Year Run with Final Collisions|{{#if:{{#invoke:WLink|isValidLinktext|1=Brookhaven Lab’s RHIC Concludes 25-Year Run with Final Collisions|lines=0}}||}}}}{{#if: HPC Wire| In: {{#invoke:Vorlage:Internetquelle|TitelFormat|titel=HPC Wire}}}}{{#if: | {{{hrsg}}}{{#if: 2026-02-06|,|{{#if: 2026-02-08 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|;|,}}}}}}}}{{#if: 2026-02-06| {{#if:{{#invoke:DateTime|format|2026-02-06|noerror=1}}
            |{{#invoke:DateTime|format|2026-02-06|T._Monat JJJJ}}
            |{{#invoke:TemplUtl|failure|1=Fehler bei Vorlage:Internetquelle, datum=2026-02-06|class=Zitationswartung}} }}{{#if: |,|{{#if: 2026-02-08 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|;|,}}}}}}}}{{#if: | S. {{{seiten}}}{{#if: |,|{{#if: 2026-02-08 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|;|,}}}}}}}}{{#if: {{#invoke:TemplUtl|faculty|}}| {{#if:2026-02-06|{{#if:|archiviert|ehemals}}|{{#if:|Archiviert|Ehemals}}}} {{#if:|vom|im}} Vorlage:Referrer{{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}| (nicht mehr online verfügbar)}}{{#if: | am {{#iferror: {{#iferror:{{#invoke:Vorlage:FormatDate|Execute}}|}}|{{{archiv-datum}}}{{#if:121411||(?)}}}}}}{{#if: 2026-02-08|;}}}}{{#if: 2026-02-08| {{#if:2026-02-06{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|abgerufen|Abgerufen}} {{#switch: {{#invoke:Str|len| {{#invoke:DateTime|format| 2026-02-08 |ISO|noerror=1}} }}
       |4=im Jahr
       |7=im
       |10=am
       |#default={{#invoke:TemplUtl|failure|1=Fehler bei Vorlage:Internetquelle, abruf=2026-02-08|class=Zitationswartung}} }} {{#invoke:DateTime|format|2026-02-08|T._Monat JJJJ}}
    | {{#invoke:TemplUtl|failure|1=Vorlage:Internetquelle | abruf=2026-MM-TT ist Pflichtparameter}} }}{{#if:{{#ifeq:en|de||{{#if:en|1}}}}|{{#if:HPC Wire2026-02-06{{#if: 2026-02-08 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}||1}}}}
       |  (
       | {{#if: | |  (}}
       }}{{#ifeq:{{#if:en|en|de}}|de||
          {{#invoke:Multilingual|format|en|slang=!|split=[%s,]+|shift=m|separator=, }}}}{{#if: |{{#ifeq:{{#if:en|en|de}}|de||, }}{{{kommentar}}}}})}}{{#if: 2026-02-06{{#if: 2026-02-08 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}||1}} }}en|{{#if: |: {{
 #if: 
 | {{
     #ifeq: {{#if:{{#if: {{#invoke:templutl|faculty|}}|de-ch|de}}|{{#if: {{#invoke:templutl|faculty|}}|de-ch|de}}|de}} | de
     | Vorlage:Str trim
     | {{#invoke:Vorlage:lang|flat}}
     }}
 | {{#ifeq: {{#if:{{#if: {{#invoke:templutl|faculty|}}|de-ch|de}}|{{#if: {{#invoke:templutl|faculty|}}|de-ch|de}}|de}} | de
     | „Vorlage:Str trim“
     | {{#invoke:Text|quote
         |1={{#if: 
              | {{#invoke:Vorlage:lang|flat}}
              | {{#invoke:Vorlage:lang|flat}} }}
         |2={{#if: {{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|de-CH|de}}
         |3=1}} }}

}}{{#if:

   |  (<templatestyles src="Person/styles.css" />{{#if:  | :  }}{{#if:  | , deutsch: „“ }})
   | {{#if: 
       |  ({{#if:  | , deutsch: „“ }})
       | {{#if:  |  (deutsch: „“) }}
 }}

}}{{#if: {{{zitat}}}

   | {{#if: 
       | {{#if: {{{zitat}}}
           | Vorlage:": Text= und 1= gleichzeitig, bzw. Pipe zu viel }} }}
   | Vorlage:": Text= fehlt }}{{#if:  | {{#if: {{#invoke:Text|unstrip|{{{ref}}}}}
             | Vorlage:": Ungültiger Wert: ref=
             | {{{ref}}} }}

}}|.{{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|{{#if:||{{#ifeq: | JaKeinHinweis |{{#switch:

   |0|=Vorlage:Toter Link/Core{{#if: https://www.hpcwire.com/off-the-wire/brookhaven-labs-rhic-concludes-25-year-run-with-final-collisions/
       | {{#if:  | [1] }} (Seite {{#switch:|no|0|=|dauerhaft }}nicht mehr abrufbar{{#if:  | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}. Suche im Internet Archive ){{#if: 
           | {{#if: deadurlausgeblendet | | Vorlage:Toter Link/archivebot }}
         }}
       |   (Seite {{#switch:|no|0|=|#default=dauerhaft }}nicht mehr abrufbar{{#if:  | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}.)
     }}{{#switch: 
         |no|0|=
         |#default={{#if:  ||  }}
    }}{{#invoke:TemplatePar|check
         |opt      = inline= url= text= datum= date= archivebot= bot= botlauf= fix-attempted= checked=
         |cat      = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Toter Link
         |errNS    = 0
         |template = Vorlage:Toter Link
         |format   = 
         |preview  = 1
    }}{{#if: https://www.hpcwire.com/off-the-wire/brookhaven-labs-rhic-concludes-25-year-run-with-final-collisions/
      | {{#if:{{#invoke:URLutil|isWebURL|https://www.hpcwire.com/off-the-wire/brookhaven-labs-rhic-concludes-25-year-run-with-final-collisions/}}
          || {{#if:  ||  }} 
        }}
      | {{#if: 
           | {{#if:  ||  }}
           | {{#if:  ||  }}
        }}
    }}{{#if: 
       | {{#if:{{#invoke:DateTime|format||F Y|noerror=1}}
             || {{#if:  ||  }} 
         }}
    }}{{#switch: deadurl
         |checked|deadurl|= 
         |#default=  {{#if:  ||  }}
    }}|#default= https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?title=Wikipedia:Defekte_Weblinks&dwl=https://www.hpcwire.com/off-the-wire/brookhaven-labs-rhic-concludes-25-year-run-with-final-collisions/ Die nachstehende Seite ist {{#switch:|no|0|=|dauerhaft }}nicht mehr abrufbar]{{#if:  | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}. (Suche im Internet Archive. )  {{#if: 
            | {{#if: deadurlausgeblendet | | Vorlage:Toter Link/archivebot }}
         }}Vorlage:Toter Link/Core{{#switch: 
          |no|0|=
          |#default= {{#if:  ||  }}
        }}{{#invoke:TemplatePar|check
         |all      = inline= url=
         |opt      = datum= date= archivebot= bot= botlauf= fix-attempted= checked=
         |cat      = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Toter Link
         |errNS    = 0
         |template = Vorlage:Toter Link
         |format   = 
         |preview  = 1
       }}{{#if: https://www.hpcwire.com/off-the-wire/brookhaven-labs-rhic-concludes-25-year-run-with-final-collisions/
       | {{#if:{{#invoke:URLutil|isWebURL|https://www.hpcwire.com/off-the-wire/brookhaven-labs-rhic-concludes-25-year-run-with-final-collisions/}}
          || {{#if:  ||  }} 
        }}
    }}{{#if: 
         | {{#if:{{#invoke:DateTime|format||F Y|noerror=1}}
             || {{#if:  ||  }} 
           }}
    }}{{#switch: deadurl
         |checked|deadurl|= 
         |#default=  {{#if:  ||  }}
    }}[https://www.hpcwire.com/off-the-wire/brookhaven-labs-rhic-concludes-25-year-run-with-final-collisions/ }}|{{#switch: 
   |0|=Vorlage:Toter Link/Core{{#if: https://www.hpcwire.com/off-the-wire/brookhaven-labs-rhic-concludes-25-year-run-with-final-collisions/
       | {{#if:  | [2] }} (Seite {{#switch:|no|0|=|dauerhaft }}nicht mehr abrufbar{{#if:  | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}. Suche im Internet Archive ){{#if: 
           | {{#if:  | | Vorlage:Toter Link/archivebot }}
         }}
       |   (Seite {{#switch:|no|0|=|#default=dauerhaft }}nicht mehr abrufbar{{#if:  | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}.)
     }}{{#switch: 
         |no|0|=
         |#default={{#if:  ||  }}
    }}{{#invoke:TemplatePar|check
         |opt      = inline= url= text= datum= date= archivebot= bot= botlauf= fix-attempted= checked=
         |cat      = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Toter Link
         |errNS    = 0
         |template = Vorlage:Toter Link
         |format   = 
         |preview  = 1
    }}{{#if: https://www.hpcwire.com/off-the-wire/brookhaven-labs-rhic-concludes-25-year-run-with-final-collisions/
      | {{#if:{{#invoke:URLutil|isWebURL|https://www.hpcwire.com/off-the-wire/brookhaven-labs-rhic-concludes-25-year-run-with-final-collisions/}}
          || {{#if:  ||  }} 
        }}
      | {{#if: 
           | {{#if:  ||  }}
           | {{#if:  ||  }}
        }}
    }}{{#if: 
       | {{#if:{{#invoke:DateTime|format||F Y|noerror=1}}
             || {{#if:  ||  }} 
         }}
    }}{{#switch: 
         |checked|deadurl|= 
         |#default=  {{#if:  ||  }}
    }}|#default= https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?title=Wikipedia:Defekte_Weblinks&dwl=https://www.hpcwire.com/off-the-wire/brookhaven-labs-rhic-concludes-25-year-run-with-final-collisions/ Die nachstehende Seite ist {{#switch:|no|0|=|dauerhaft }}nicht mehr abrufbar]{{#if:  | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}. (Suche im Internet Archive. )  {{#if: 
            | {{#if:  | | Vorlage:Toter Link/archivebot }}
         }}Vorlage:Toter Link/Core{{#switch: 
          |no|0|=
          |#default= {{#if:  ||  }}
        }}{{#invoke:TemplatePar|check
         |all      = inline= url=
         |opt      = datum= date= archivebot= bot= botlauf= fix-attempted= checked=
         |cat      = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Toter Link
         |errNS    = 0
         |template = Vorlage:Toter Link
         |format   = 
         |preview  = 1
       }}{{#if: https://www.hpcwire.com/off-the-wire/brookhaven-labs-rhic-concludes-25-year-run-with-final-collisions/
       | {{#if:{{#invoke:URLutil|isWebURL|https://www.hpcwire.com/off-the-wire/brookhaven-labs-rhic-concludes-25-year-run-with-final-collisions/}}
          || {{#if:  ||  }} 
        }}
    }}{{#if: 
         | {{#if:{{#invoke:DateTime|format||F Y|noerror=1}}
             || {{#if:  ||  }} 
           }}
    }}{{#switch: 
         |checked|deadurl|= 
         |#default=  {{#if:  ||  }}
    }}[https://www.hpcwire.com/off-the-wire/brookhaven-labs-rhic-concludes-25-year-run-with-final-collisions/ }} }}}}}}}}}}{{#if:|
        {{#invoke:Vorlage:Internetquelle|archivBot|stamp={{{archiv-bot}}}|text={{#if:|Vorlage:Webarchiv/archiv-bot}}

}}}}{{#invoke:TemplatePar|check |all= url= titel= |opt= autor= hrsg= format= sprache= titelerg= werk= seiten= datum= abruf= zugriff= abruf-verborgen= archiv-url= archiv-datum= archiv-bot= kommentar= zitat= AT= CH= offline= |cat= {{#ifeq: 0 | 0 | Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Internetquelle}} |template= Vorlage:Internetquelle |format=0 |preview=1 }}</ref>

Experimente

Am RHIC arbeiteten zwei große Experimente

  • PHENIX (Pioneering High Energy Nuclear Interactions eXperiment), ab 2023 sPHENIX und
  • STAR (Solenoidal Tracker At RHIC),

zudem existierten in den ersten Jahren, in denen am RHIC Kollisionen stattfanden, weitere, kleinere Experimente

Literatur

  • Star Collaboration, J. Adams u. a.: Experimental and Theoretical Challenges in the Search for the Quark Gluon Plasma: The STAR Collaboration’s Critical Assessment of the Evidence from RHIC Collisions. In: Nuclear Physics A, 757, 2005, S. 102–183, Vorlage:ArXiv
  • Phenix Collaboration, K. Adcox u. a.: Formation of dense partonic matter in relativistic nucleus-nucleus collisions at RHIC: Experimental evaluation by the PHENIX collaboration. In: Nuclear Physics A, 757, 2005, S. 184–283, Vorlage:ArXiv
  • Miklos Gyulassy, Larry McLerran: New forms of QCD matter discovered at RHIC. In: Nuclear Physics A, 750, 2004, S. 30–63 Vorlage:ArXiv

Weblinks

[{{canonicalurl:Commons:Category:{{#if:|{{{1}}}|Relativistic Heavy Ion Collider}}|uselang=de}} Commons: {{#if:|{{{2}}}|{{#if:|{{{1}}}|{{#invoke:WLink|getArticleBase}}}}}}]{{#switch:1

|X|x= |0|-= |S|s= – Sammlung von Bildern |1|= – Sammlung von Bildern{{#if:

    | {{#switch: {{#invoke:TemplUtl|faculty|1}}/{{#invoke:TemplUtl|faculty|1}}
        |1/=  und Videos
        |1/1=, Videos und Audiodateien
        |/1=  und Audiodateien}}
    | , Videos und Audiodateien
  }}

|#default= – }}{{#if:

   | {{#ifeq: {{#invoke:Str|left||9}} 
       | category: 
| FEHLER: Ohne Category: angeben!}}}}

Vorlage:Wikidata-Registrierung

Einzelnachweise

<references />