Zum Inhalt springen

Johann Andreas Rothe

aus Wikipedia, der freien Enzyklopädie

Johann Andreas Rothe; auch Johannes Andreas Rothe oder Johann Andreas Roth (* 12. Mai 1688 in Lissa bei Görlitz, Oberlausitz, Freistaat Sachsen, heute Sachsen; † 6. Juli 1758 in Thommendorf, heute polnisch Tomisław, bei Bunzlau, Schlesien, heute Polen) war ein deutscher lutherischer Theologe, Lehrer, evangelischer Pfarrer, Schriftsteller und Kirchenlieddichter. Von 1722 bis 1737 arbeitete er eng mit Nikolaus Ludwig von Zinzendorf und der Herrnhuter Brüdergemeine zusammen.

Leben

Jugend und Ausbildung

Johann Andreas Rothe wurde als Sohn des Pfarrers Aegidius Rothe und seiner Frau Katharina, geborene Pfeffer, geboren. Er besuchte das Gymnasium in Görlitz unter dessen Rektor Samuel Grosser, danach das Breslauer Maria-Magdalenen-Gymnasium. 1708 begann er sein Theologiestudium in Leipzig und schloss sich dort dem Professor Johannes Olearius an.

1711 trat er in das Predigerkolloquium der Görlitzer Dreifaltigkeitskirche ein. Dieses war für die Abhaltung der Nachmittagsgottesdienste zuständig. 1712 wurde Rothe als Prediger zugelassen. Seine Predigten hatten großen Zulauf, dennoch erhielt er zu dieser Zeit kein Pfarramt, wohl auch, weil er sich selbst noch nicht reif dafür fühlte.

Aushilfsprediger und Hauslehrer

Stattdessen arbeitete er ab 1718 als Aushilfsprediger und als Hauslehrer in Diensten des Landältesten des Fürstentums Görlitz, Hans Christoph von Schweinitz (1645–1722), auf dem Gut Niederleuba bei Ostritz. Schweinitz neigte dem Pietismus zu. Rothe trat in dieser Phase seines Lebens bereits als Schriftsteller hervor und hielt zahlreiche Gastpredigten in der Nachbarschaft.

Zusammenarbeit mit der Brüdergemeine

Mitte September 1721 lernte er auf Veranlassung der Herzogin von Wolfenbüttel, die einen Hofkaplan suchte, den jungen Grafen Nikolaus Ludwig von Zinzendorf kennen, der eine seiner Predigten in Großhennersdorf hörte und sehr angetan war. Rothe war mit dem dortigen Pfarrer, Gottlob Adolph, befreundet. Eine geplante Anstellung Rothes in Dresden, die im Zusammenhang mit der Arbeit Zinzendorfs in der sächsischen Hauptstadt geplant war, und für die er in Anwesenheit Zinzendorfs eine Probepredigt in der Sophienkirche hielt, kam nicht zustande.

Stattdessen wurde er zum 17. Mai 1722 zu einer weiteren Probepredigt nach Berthelsdorf bei Herrnhut in Sachsen eingeladen. Zinzendorf war von seiner Predigt tief beeindruckt, überliefert sind seine Worte: „Lutherus, Spener, Francke und Schwedler waren mit allen ihren Gaben in seiner Person beisammen. Er war keinem Bauern zu dunkel und keinem Philosopho zu seichte.“

Datei:2014 Berthelsdorf Rothe.jpg
Gedenkplatte für
Johann Andreas Rothe

So berief Zinzendorf Rothe am 19. Mai 1722 auf die vakante Pfarrstelle in Berthelsdorf. Damit wurde er in die junge Bewegung der Herrnhuter Brüdergemeine integriert. Der Graf schätzte auch Rothes Fähigkeiten als Lehrer. Deshalb wurde Rothe am von Zinzendorf vorangetriebenen Aufbau des Waisenhauses beteiligt, das ab dem 17. Juni 1722 für evangelische Auswanderer errichtet wurde.

Außer dass er eng mit dem Grafen zusammenarbeiten konnte, konnte er auch den wichtigen Kontakt zu dem Görlitzer Magister Melchior Schäfer herstellen, der ihn am 30. August 1722 in sein Amt einführte. Dadurch kam, mittelbar, auch der Kontakt zu dem aus Mähren stammenden Christian David zustande. Schon während der Amtseinführung versicherte Zinzendorf Rothe, dass er ihm mehr ein treuer Gehilfe und lieber Bruder als ein Herr sein wolle. Schon bald danach fanden sich die ersten mährischen Emigranten auf Zinzendorfs Gut in der Nähe des Hutberges ein. Rothe übernahm die geistliche Leitung der neuen Filiale der Brüdergemeine in Berthelsdorf.

Zwischen Zinzendorf und Rothe entwickelte sich durch dessen Hingabe an und Befähigung für seine Arbeit eine Freundschaft, die um Schäfer und den Baron Friedrich von Watteville zum „Vierbrüderbund zur Sicherung der Herrschaft Christi, des Gekreuzigten, im Herzen der Menschheit“ erweitert wurde. Dieser Bund traf sich zu sogenannten Konferenzen, in denen Rothe ebenfalls seine Talente unter Beweis stellen konnte. Dieses enge Verhältnis zwischen Zinzendorf und dem Lutheraner Rothe, der nicht zum evangelisch-reformierten Glauben oder dem Glauben der aus den Böhmischen Brüdern hervorgegangenen Brüdergemeine konvertieren wollte, konnte zunächst auch nicht durch die konfessionellen und charakterlichen Unterschiede zwischen Rothe und Zinzendorf, der sich in konfessionellen Fragen toleranter zeigte, zerstört werden, erregte aber den Missfallen des reformierten Schweizer Hofmeister Heitz in Hennersdorf.

Im August 1723 zog Hofmeister Heitz fort, die konfessionellen Spannungen setzten sich aber fort.

1724 konnte Rothe die Eröffnung des Waisenhauses abkündigen, der Ort erhielt dabei den Namen Herrnhut. In Leipzig wurde er förmlich als evangelisch-lutherischer Pastor ordiniert. Hierbei distanzierte er sich auch von den Abweichungen der Lehre der Brüdergemeine gegenüber der orthodoxen evangelisch-lutherischen Lehre, was naturgemäß seine Beziehungen zu der entstehenden Gemeine belastete. Dennoch beteiligte er sich maßgeblich am Katechismus der Gemeine und verfasste mehrere Kirchenlieder für deren Gesangbuch. Außerdem verfasste er eine längere Exegese als Anhang zu Zinzendorfs Ebersdorfer Bibel.<ref>Rothe, Johann Andreas, Kulturstiftung der deutschen Vertriebenen, Website kulturstiftung.org (abgerufen am 12. Oktober 2024)</ref>

1727 überließ Zinzendorf Rothe die alleinige Seelsorge in Berthelsdorf, dagegen übernahm Zinzendorf die Verantwortung für die Siedler in Herrnhut.<ref>{{ #if:Hermann Arthur Lier|Hermann Arthur Lier: |}}{{ #if:ADB:Rothe, Johann Andreas|{{ #if:Rothe, Johann Andreas|Rothe, Johann Andreas|Johann Andreas Rothe }}|{{#ifeq: {{#switch: 29 | 1=08359 | 2=08360 | 3=08361 | 4=08362 | 5=08363 | 6=08364 | 7=08365 | 8=08366 | 9=08367 | 10=08368 | 11=08369 | 12=08370 | 13=08371 | 14=08372 | 15=08373 | 16=08374 | 17=08375 | 18=08376 | 19=08377 | 20=08378 | 21=08379 | 22=08380 | 23=08381 | 24=08382 | 25=08383 | 26=08384 | 27=08385 | 28=08386 | 29=08387 | 30=08388 | 31=08389 | 32=08390 | 33=08391 | 34=08392 | 35=08393 | 36=08394 | 37=08395 | 38=08396 | 39=08397 | 40=08398 | 41=08399 | 42=08400 | 43=08401 | 44=08402 | 45=08403 | 46=08404 | 47=08405 | 48=08406 | 49=08407 | 50=08408 | 51=08409 | 52=08410 | 53=08411 | 54=08412 | 55=08413 | 56=00000 | #default = 0 }} | 0 | {{ #if:Rothe, Johann Andreas|Rothe, Johann Andreas|Johann Andreas Rothe }} | [https://daten.digitale-sammlungen.de/~db/bsb000{{#switch: 29 | 1=08359 | 2=08360 | 3=08361 | 4=08362 | 5=08363 | 6=08364 | 7=08365 | 8=08366 | 9=08367 | 10=08368 | 11=08369 | 12=08370 | 13=08371 | 14=08372 | 15=08373 | 16=08374 | 17=08375 | 18=08376 | 19=08377 | 20=08378 | 21=08379 | 22=08380 | 23=08381 | 24=08382 | 25=08383 | 26=08384 | 27=08385 | 28=08386 | 29=08387 | 30=08388 | 31=08389 | 32=08390 | 33=08391 | 34=08392 | 35=08393 | 36=08394 | 37=08395 | 38=08396 | 39=08397 | 40=08398 | 41=08399 | 42=08400 | 43=08401 | 44=08402 | 45=08403 | 46=08404 | 47=08405 | 48=08406 | 49=08407 | 50=08408 | 51=08409 | 52=08410 | 53=08411 | 54=08412 | 55=08413 | 56=00000 | #default = 0 }}/images/index.html?seite={{#switch: 29 | 1={{ #expr: 351 + 16 }} | 2={{ #expr: 351 + 2 }} | 3={{ #expr: 351 + 2 }} | 4={{ #expr: 351 + 2 }} | 5={{ #expr: 351 + 2 }} | 6={{ #expr: 351 + 2 }} | 7={{ #expr: 351 + 2 }} | 8={{ #expr: 351 + 2 }} | 9={{#switch: 351 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 351 < 449 | {{ #expr: 351 + 2 }} | {{ #expr: 351 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 351 + 2 }} | 11={{ #expr: 351 + 2 }} | 12={{ #expr: 351 + 2 }} | 13={{ #expr: 351 + 2 }} | 14={{ #expr: 351 + 2 }} | 15={{ #expr: 351 + 2 }} | 16={{ #expr: 351 + 2 }} | 17={{ #expr: 351 + 2 }} | 18={{ #expr: 351 + 2 }} | 19={{ #expr: 351 + 2 }} | 20={{ #expr: 351 + 2 }} | 21={{ #expr: 351 + 2 }} | 22={{ #expr: 351 + 2 }} | 23={{ #expr: 351 + 2 }} | 24={{ #expr: 351 + 2 }} | 25={{ #expr: 351 + 2 }} | 26={{ #expr: 351 + 2 }} | 27={{ #expr: 351 + 2 }} | 28={{ #expr: 351 + 2 }} | 29={{ #expr: 351 + 2 }} | 30={{ #expr: 351 + 2 }} | 31={{ #expr: 351 + 2 }} | 32={{ #expr: 351 + 2 }} | 33={{ #expr: 351 + 2 }} | 34={{ #expr: 351 + 2 }} | 35={{ #expr: 351 + 2 }} | 36={{ #expr: 351 + 2 }} | 37={{ #expr: 351 + 2 }} | 38={{ #expr: 351 + 2 }} | 39={{ #expr: 351 + 2 }} | 40={{ #expr: 351 + 2 }} | 41={{ #expr: 351 + 2 }} | 42={{ #expr: 351 + 2 }} | 43={{ #expr: 351 + 2 }} | 44={{ #expr: 351 + 2 }} | 45={{ #expr: 351 + 6 }} | 46={{ #expr: 351 + 2 }} | 47={{ #expr: 351 + 2 }} | 48={{ #expr: 351 + 2 }} | 49={{ #expr: 351 + 2 }} | 50={{ #expr: 351 + 2 }} | 51={{ #expr: 351 + 2 }} | 52={{ #expr: 351 + 2 }} | 53={{ #expr: 351 + 2 }} | 54={{ #expr: 351 + 2 }} | 55={{ #expr: 351 + 3 }} | 56=351 | #default = 351 }} {{ #if:Rothe, Johann Andreas|Rothe, Johann Andreas|Johann Andreas Rothe }}] }} }}{{#ifeq:Vorlage:Str rightc|.||.}} In: Allgemeine Deutsche Biographie (ADB). Band 29, Duncker & Humblot, Leipzig {{#switch: 29 | 1=1875 | 2=1875 | 3=1876 | 4=1876 | 5=1877 | 6=1877 | 7=1877 | 8=1878 | 9=1879 | 10=1879 | 11=1880 | 12=1880 | 13=1881 | 14=1881 | 15=1882 | 16=1882 | 17=1883 | 18=1883 | 19=1884 | 20=1884 | 21=1885 | 22=1885 | 23=1886 | 24=1887 | 25=1887 | 26=1888 | 27=1888 | 28=1889 | 29=1889 | 30=1890 | 31=1890 | 32=1891 | 33=1891 | 34=1892 | 35=1893 | 36=1893 | 37=1894 | 38=1894 | 39=1895 | 40=1896 | 41=1896 | 42=1897 | 43=1898 | 44=1898 | 45=1900 | 46=1902 | 47=1903 | 48=1904 | 49=1904 | 50=1905 | 51=1906 | 52=1906 | 53=1907 | 54=1908 | 55=1910 | 56=1912 | #default = Vorlage:ADB – bitte Band und Seitenzahlen korrekt angeben{{#ifeq:0|0|}} }}, S. 351{{ #if:353 | {{ #ifexpr: {{#switch: 29 | 1={{ #expr: 351 + 16 }} | 2={{ #expr: 351 + 2 }} | 3={{ #expr: 351 + 2 }} | 4={{ #expr: 351 + 2 }} | 5={{ #expr: 351 + 2 }} | 6={{ #expr: 351 + 2 }} | 7={{ #expr: 351 + 2 }} | 8={{ #expr: 351 + 2 }} | 9={{#switch: 351 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 351 < 449 | {{ #expr: 351 + 2 }} | {{ #expr: 351 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 351 + 2 }} | 11={{ #expr: 351 + 2 }} | 12={{ #expr: 351 + 2 }} | 13={{ #expr: 351 + 2 }} | 14={{ #expr: 351 + 2 }} | 15={{ #expr: 351 + 2 }} | 16={{ #expr: 351 + 2 }} | 17={{ #expr: 351 + 2 }} | 18={{ #expr: 351 + 2 }} | 19={{ #expr: 351 + 2 }} | 20={{ #expr: 351 + 2 }} | 21={{ #expr: 351 + 2 }} | 22={{ #expr: 351 + 2 }} | 23={{ #expr: 351 + 2 }} | 24={{ #expr: 351 + 2 }} | 25={{ #expr: 351 + 2 }} | 26={{ #expr: 351 + 2 }} | 27={{ #expr: 351 + 2 }} | 28={{ #expr: 351 + 2 }} | 29={{ #expr: 351 + 2 }} | 30={{ #expr: 351 + 2 }} | 31={{ #expr: 351 + 2 }} | 32={{ #expr: 351 + 2 }} | 33={{ #expr: 351 + 2 }} | 34={{ #expr: 351 + 2 }} | 35={{ #expr: 351 + 2 }} | 36={{ #expr: 351 + 2 }} | 37={{ #expr: 351 + 2 }} | 38={{ #expr: 351 + 2 }} | 39={{ #expr: 351 + 2 }} | 40={{ #expr: 351 + 2 }} | 41={{ #expr: 351 + 2 }} | 42={{ #expr: 351 + 2 }} | 43={{ #expr: 351 + 2 }} | 44={{ #expr: 351 + 2 }} | 45={{ #expr: 351 + 6 }} | 46={{ #expr: 351 + 2 }} | 47={{ #expr: 351 + 2 }} | 48={{ #expr: 351 + 2 }} | 49={{ #expr: 351 + 2 }} | 50={{ #expr: 351 + 2 }} | 51={{ #expr: 351 + 2 }} | 52={{ #expr: 351 + 2 }} | 53={{ #expr: 351 + 2 }} | 54={{ #expr: 351 + 2 }} | 55={{ #expr: 351 + 3 }} | 56=351 | #default = 351 }} != {{#switch: 29 | 1={{ #expr: 353 + 16 }} | 2={{ #expr: 353 + 2 }} | 3={{ #expr: 353 + 2 }} | 4={{ #expr: 353 + 2 }} | 5={{ #expr: 353 + 2 }} | 6={{ #expr: 353 + 2 }} | 7={{ #expr: 353 + 2 }} | 8={{ #expr: 353 + 2 }} | 9={{#switch: 353 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 353 < 449 | {{ #expr: 353 + 2 }} | {{ #expr: 353 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 353 + 2 }} | 11={{ #expr: 353 + 2 }} | 12={{ #expr: 353 + 2 }} | 13={{ #expr: 353 + 2 }} | 14={{ #expr: 353 + 2 }} | 15={{ #expr: 353 + 2 }} | 16={{ #expr: 353 + 2 }} | 17={{ #expr: 353 + 2 }} | 18={{ #expr: 353 + 2 }} | 19={{ #expr: 353 + 2 }} | 20={{ #expr: 353 + 2 }} | 21={{ #expr: 353 + 2 }} | 22={{ #expr: 353 + 2 }} | 23={{ #expr: 353 + 2 }} | 24={{ #expr: 353 + 2 }} | 25={{ #expr: 353 + 2 }} | 26={{ #expr: 353 + 2 }} | 27={{ #expr: 353 + 2 }} | 28={{ #expr: 353 + 2 }} | 29={{ #expr: 353 + 2 }} | 30={{ #expr: 353 + 2 }} | 31={{ #expr: 353 + 2 }} | 32={{ #expr: 353 + 2 }} | 33={{ #expr: 353 + 2 }} | 34={{ #expr: 353 + 2 }} | 35={{ #expr: 353 + 2 }} | 36={{ #expr: 353 + 2 }} | 37={{ #expr: 353 + 2 }} | 38={{ #expr: 353 + 2 }} | 39={{ #expr: 353 + 2 }} | 40={{ #expr: 353 + 2 }} | 41={{ #expr: 353 + 2 }} | 42={{ #expr: 353 + 2 }} | 43={{ #expr: 353 + 2 }} | 44={{ #expr: 353 + 2 }} | 45={{ #expr: 353 + 6 }} | 46={{ #expr: 353 + 2 }} | 47={{ #expr: 353 + 2 }} | 48={{ #expr: 353 + 2 }} | 49={{ #expr: 353 + 2 }} | 50={{ #expr: 353 + 2 }} | 51={{ #expr: 353 + 2 }} | 52={{ #expr: 353 + 2 }} | 53={{ #expr: 353 + 2 }} | 54={{ #expr: 353 + 2 }} | 55={{ #expr: 353 + 3 }} | 56=353 | #default = 353 }} |{{ #ifexpr: {{#switch: 29 | 1={{ #expr: 353 + 16 }} | 2={{ #expr: 353 + 2 }} | 3={{ #expr: 353 + 2 }} | 4={{ #expr: 353 + 2 }} | 5={{ #expr: 353 + 2 }} | 6={{ #expr: 353 + 2 }} | 7={{ #expr: 353 + 2 }} | 8={{ #expr: 353 + 2 }} | 9={{#switch: 353 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 353 < 449 | {{ #expr: 353 + 2 }} | {{ #expr: 353 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 353 + 2 }} | 11={{ #expr: 353 + 2 }} | 12={{ #expr: 353 + 2 }} | 13={{ #expr: 353 + 2 }} | 14={{ #expr: 353 + 2 }} | 15={{ #expr: 353 + 2 }} | 16={{ #expr: 353 + 2 }} | 17={{ #expr: 353 + 2 }} | 18={{ #expr: 353 + 2 }} | 19={{ #expr: 353 + 2 }} | 20={{ #expr: 353 + 2 }} | 21={{ #expr: 353 + 2 }} | 22={{ #expr: 353 + 2 }} | 23={{ #expr: 353 + 2 }} | 24={{ #expr: 353 + 2 }} | 25={{ #expr: 353 + 2 }} | 26={{ #expr: 353 + 2 }} | 27={{ #expr: 353 + 2 }} | 28={{ #expr: 353 + 2 }} | 29={{ #expr: 353 + 2 }} | 30={{ #expr: 353 + 2 }} | 31={{ #expr: 353 + 2 }} | 32={{ #expr: 353 + 2 }} | 33={{ #expr: 353 + 2 }} | 34={{ #expr: 353 + 2 }} | 35={{ #expr: 353 + 2 }} | 36={{ #expr: 353 + 2 }} | 37={{ #expr: 353 + 2 }} | 38={{ #expr: 353 + 2 }} | 39={{ #expr: 353 + 2 }} | 40={{ #expr: 353 + 2 }} | 41={{ #expr: 353 + 2 }} | 42={{ #expr: 353 + 2 }} | 43={{ #expr: 353 + 2 }} | 44={{ #expr: 353 + 2 }} | 45={{ #expr: 353 + 6 }} | 46={{ #expr: 353 + 2 }} | 47={{ #expr: 353 + 2 }} | 48={{ #expr: 353 + 2 }} | 49={{ #expr: 353 + 2 }} | 50={{ #expr: 353 + 2 }} | 51={{ #expr: 353 + 2 }} | 52={{ #expr: 353 + 2 }} | 53={{ #expr: 353 + 2 }} | 54={{ #expr: 353 + 2 }} | 55={{ #expr: 353 + 3 }} | 56=353 | #default = 353 }} = {{ #expr: {{#switch: 29 | 1={{ #expr: 351 + 16 }} | 2={{ #expr: 351 + 2 }} | 3={{ #expr: 351 + 2 }} | 4={{ #expr: 351 + 2 }} | 5={{ #expr: 351 + 2 }} | 6={{ #expr: 351 + 2 }} | 7={{ #expr: 351 + 2 }} | 8={{ #expr: 351 + 2 }} | 9={{#switch: 351 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 351 < 449 | {{ #expr: 351 + 2 }} | {{ #expr: 351 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 351 + 2 }} | 11={{ #expr: 351 + 2 }} | 12={{ #expr: 351 + 2 }} | 13={{ #expr: 351 + 2 }} | 14={{ #expr: 351 + 2 }} | 15={{ #expr: 351 + 2 }} | 16={{ #expr: 351 + 2 }} | 17={{ #expr: 351 + 2 }} | 18={{ #expr: 351 + 2 }} | 19={{ #expr: 351 + 2 }} | 20={{ #expr: 351 + 2 }} | 21={{ #expr: 351 + 2 }} | 22={{ #expr: 351 + 2 }} | 23={{ #expr: 351 + 2 }} | 24={{ #expr: 351 + 2 }} | 25={{ #expr: 351 + 2 }} | 26={{ #expr: 351 + 2 }} | 27={{ #expr: 351 + 2 }} | 28={{ #expr: 351 + 2 }} | 29={{ #expr: 351 + 2 }} | 30={{ #expr: 351 + 2 }} | 31={{ #expr: 351 + 2 }} | 32={{ #expr: 351 + 2 }} | 33={{ #expr: 351 + 2 }} | 34={{ #expr: 351 + 2 }} | 35={{ #expr: 351 + 2 }} | 36={{ #expr: 351 + 2 }} | 37={{ #expr: 351 + 2 }} | 38={{ #expr: 351 + 2 }} | 39={{ #expr: 351 + 2 }} | 40={{ #expr: 351 + 2 }} | 41={{ #expr: 351 + 2 }} | 42={{ #expr: 351 + 2 }} | 43={{ #expr: 351 + 2 }} | 44={{ #expr: 351 + 2 }} | 45={{ #expr: 351 + 6 }} | 46={{ #expr: 351 + 2 }} | 47={{ #expr: 351 + 2 }} | 48={{ #expr: 351 + 2 }} | 49={{ #expr: 351 + 2 }} | 50={{ #expr: 351 + 2 }} | 51={{ #expr: 351 + 2 }} | 52={{ #expr: 351 + 2 }} | 53={{ #expr: 351 + 2 }} | 54={{ #expr: 351 + 2 }} | 55={{ #expr: 351 + 3 }} | 56=351 | #default = 351 }} + 1 }} | f|–353}}|}} |}}{{#if: | ({{{7}}})}}.{{ #if:ADB:Rothe, Johann Andreas||{{#ifeq:0|0|}}}}</ref>

Differenzen mit der Brüdergemeine

Am 12. Mai 1727 wurde die Gemeinde in Herrnhut offiziell gegründet. Aufgrund der in diesem Jahr beschlossenen Aufgabenteilung war Rothe daran nicht mehr direkt beteiligt, abgesehen von einem Buß- und Versöhnungsakt, der als Teil des Gründungsprozesses im August 1727 mit Zinzendorf und der ganzen Gemeinde vollzogen wurde. An den der Gründung vorhergehenden Beratungen über die Statuten der Gemeinde hatte Rothe ebenfalls teilgenommen. Dabei hatte er in Abwesenheit Zinzendorfs dazu geraten, die Selbstbezeichnung als böhmisch-mährische Brüder durch die Bezeichnung als Lutheraner zu ersetzen. Er argumentierte damit, dass die Gemeinde dadurch Repressionen entgehen könne. Dieser Vorschlag fiel bei einigen Gemeindemitgliedern auf fruchtbaren Boden. Aber eine deutliche Stellungnahme Zinzendorfs im Jahre 1728 machte diesen Umbenennungsbemühungen ein jähes Ende.<ref>{{ #if:Hermann Arthur Lier|Hermann Arthur Lier: |}}{{ #if:ADB:Rothe, Johann Andreas|{{ #if:Rothe, Johann Andreas|Rothe, Johann Andreas|Johann Andreas Rothe }}|{{#ifeq: {{#switch: 29 | 1=08359 | 2=08360 | 3=08361 | 4=08362 | 5=08363 | 6=08364 | 7=08365 | 8=08366 | 9=08367 | 10=08368 | 11=08369 | 12=08370 | 13=08371 | 14=08372 | 15=08373 | 16=08374 | 17=08375 | 18=08376 | 19=08377 | 20=08378 | 21=08379 | 22=08380 | 23=08381 | 24=08382 | 25=08383 | 26=08384 | 27=08385 | 28=08386 | 29=08387 | 30=08388 | 31=08389 | 32=08390 | 33=08391 | 34=08392 | 35=08393 | 36=08394 | 37=08395 | 38=08396 | 39=08397 | 40=08398 | 41=08399 | 42=08400 | 43=08401 | 44=08402 | 45=08403 | 46=08404 | 47=08405 | 48=08406 | 49=08407 | 50=08408 | 51=08409 | 52=08410 | 53=08411 | 54=08412 | 55=08413 | 56=00000 | #default = 0 }} | 0 | {{ #if:Rothe, Johann Andreas|Rothe, Johann Andreas|Johann Andreas Rothe }} | [https://daten.digitale-sammlungen.de/~db/bsb000{{#switch: 29 | 1=08359 | 2=08360 | 3=08361 | 4=08362 | 5=08363 | 6=08364 | 7=08365 | 8=08366 | 9=08367 | 10=08368 | 11=08369 | 12=08370 | 13=08371 | 14=08372 | 15=08373 | 16=08374 | 17=08375 | 18=08376 | 19=08377 | 20=08378 | 21=08379 | 22=08380 | 23=08381 | 24=08382 | 25=08383 | 26=08384 | 27=08385 | 28=08386 | 29=08387 | 30=08388 | 31=08389 | 32=08390 | 33=08391 | 34=08392 | 35=08393 | 36=08394 | 37=08395 | 38=08396 | 39=08397 | 40=08398 | 41=08399 | 42=08400 | 43=08401 | 44=08402 | 45=08403 | 46=08404 | 47=08405 | 48=08406 | 49=08407 | 50=08408 | 51=08409 | 52=08410 | 53=08411 | 54=08412 | 55=08413 | 56=00000 | #default = 0 }}/images/index.html?seite={{#switch: 29 | 1={{ #expr: 351 + 16 }} | 2={{ #expr: 351 + 2 }} | 3={{ #expr: 351 + 2 }} | 4={{ #expr: 351 + 2 }} | 5={{ #expr: 351 + 2 }} | 6={{ #expr: 351 + 2 }} | 7={{ #expr: 351 + 2 }} | 8={{ #expr: 351 + 2 }} | 9={{#switch: 351 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 351 < 449 | {{ #expr: 351 + 2 }} | {{ #expr: 351 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 351 + 2 }} | 11={{ #expr: 351 + 2 }} | 12={{ #expr: 351 + 2 }} | 13={{ #expr: 351 + 2 }} | 14={{ #expr: 351 + 2 }} | 15={{ #expr: 351 + 2 }} | 16={{ #expr: 351 + 2 }} | 17={{ #expr: 351 + 2 }} | 18={{ #expr: 351 + 2 }} | 19={{ #expr: 351 + 2 }} | 20={{ #expr: 351 + 2 }} | 21={{ #expr: 351 + 2 }} | 22={{ #expr: 351 + 2 }} | 23={{ #expr: 351 + 2 }} | 24={{ #expr: 351 + 2 }} | 25={{ #expr: 351 + 2 }} | 26={{ #expr: 351 + 2 }} | 27={{ #expr: 351 + 2 }} | 28={{ #expr: 351 + 2 }} | 29={{ #expr: 351 + 2 }} | 30={{ #expr: 351 + 2 }} | 31={{ #expr: 351 + 2 }} | 32={{ #expr: 351 + 2 }} | 33={{ #expr: 351 + 2 }} | 34={{ #expr: 351 + 2 }} | 35={{ #expr: 351 + 2 }} | 36={{ #expr: 351 + 2 }} | 37={{ #expr: 351 + 2 }} | 38={{ #expr: 351 + 2 }} | 39={{ #expr: 351 + 2 }} | 40={{ #expr: 351 + 2 }} | 41={{ #expr: 351 + 2 }} | 42={{ #expr: 351 + 2 }} | 43={{ #expr: 351 + 2 }} | 44={{ #expr: 351 + 2 }} | 45={{ #expr: 351 + 6 }} | 46={{ #expr: 351 + 2 }} | 47={{ #expr: 351 + 2 }} | 48={{ #expr: 351 + 2 }} | 49={{ #expr: 351 + 2 }} | 50={{ #expr: 351 + 2 }} | 51={{ #expr: 351 + 2 }} | 52={{ #expr: 351 + 2 }} | 53={{ #expr: 351 + 2 }} | 54={{ #expr: 351 + 2 }} | 55={{ #expr: 351 + 3 }} | 56=351 | #default = 351 }} {{ #if:Rothe, Johann Andreas|Rothe, Johann Andreas|Johann Andreas Rothe }}] }} }}{{#ifeq:Vorlage:Str rightc|.||.}} In: Allgemeine Deutsche Biographie (ADB). Band 29, Duncker & Humblot, Leipzig {{#switch: 29 | 1=1875 | 2=1875 | 3=1876 | 4=1876 | 5=1877 | 6=1877 | 7=1877 | 8=1878 | 9=1879 | 10=1879 | 11=1880 | 12=1880 | 13=1881 | 14=1881 | 15=1882 | 16=1882 | 17=1883 | 18=1883 | 19=1884 | 20=1884 | 21=1885 | 22=1885 | 23=1886 | 24=1887 | 25=1887 | 26=1888 | 27=1888 | 28=1889 | 29=1889 | 30=1890 | 31=1890 | 32=1891 | 33=1891 | 34=1892 | 35=1893 | 36=1893 | 37=1894 | 38=1894 | 39=1895 | 40=1896 | 41=1896 | 42=1897 | 43=1898 | 44=1898 | 45=1900 | 46=1902 | 47=1903 | 48=1904 | 49=1904 | 50=1905 | 51=1906 | 52=1906 | 53=1907 | 54=1908 | 55=1910 | 56=1912 | #default = Vorlage:ADB – bitte Band und Seitenzahlen korrekt angeben{{#ifeq:0|0|}} }}, S. 351{{ #if:353 | {{ #ifexpr: {{#switch: 29 | 1={{ #expr: 351 + 16 }} | 2={{ #expr: 351 + 2 }} | 3={{ #expr: 351 + 2 }} | 4={{ #expr: 351 + 2 }} | 5={{ #expr: 351 + 2 }} | 6={{ #expr: 351 + 2 }} | 7={{ #expr: 351 + 2 }} | 8={{ #expr: 351 + 2 }} | 9={{#switch: 351 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 351 < 449 | {{ #expr: 351 + 2 }} | {{ #expr: 351 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 351 + 2 }} | 11={{ #expr: 351 + 2 }} | 12={{ #expr: 351 + 2 }} | 13={{ #expr: 351 + 2 }} | 14={{ #expr: 351 + 2 }} | 15={{ #expr: 351 + 2 }} | 16={{ #expr: 351 + 2 }} | 17={{ #expr: 351 + 2 }} | 18={{ #expr: 351 + 2 }} | 19={{ #expr: 351 + 2 }} | 20={{ #expr: 351 + 2 }} | 21={{ #expr: 351 + 2 }} | 22={{ #expr: 351 + 2 }} | 23={{ #expr: 351 + 2 }} | 24={{ #expr: 351 + 2 }} | 25={{ #expr: 351 + 2 }} | 26={{ #expr: 351 + 2 }} | 27={{ #expr: 351 + 2 }} | 28={{ #expr: 351 + 2 }} | 29={{ #expr: 351 + 2 }} | 30={{ #expr: 351 + 2 }} | 31={{ #expr: 351 + 2 }} | 32={{ #expr: 351 + 2 }} | 33={{ #expr: 351 + 2 }} | 34={{ #expr: 351 + 2 }} | 35={{ #expr: 351 + 2 }} | 36={{ #expr: 351 + 2 }} | 37={{ #expr: 351 + 2 }} | 38={{ #expr: 351 + 2 }} | 39={{ #expr: 351 + 2 }} | 40={{ #expr: 351 + 2 }} | 41={{ #expr: 351 + 2 }} | 42={{ #expr: 351 + 2 }} | 43={{ #expr: 351 + 2 }} | 44={{ #expr: 351 + 2 }} | 45={{ #expr: 351 + 6 }} | 46={{ #expr: 351 + 2 }} | 47={{ #expr: 351 + 2 }} | 48={{ #expr: 351 + 2 }} | 49={{ #expr: 351 + 2 }} | 50={{ #expr: 351 + 2 }} | 51={{ #expr: 351 + 2 }} | 52={{ #expr: 351 + 2 }} | 53={{ #expr: 351 + 2 }} | 54={{ #expr: 351 + 2 }} | 55={{ #expr: 351 + 3 }} | 56=351 | #default = 351 }} != {{#switch: 29 | 1={{ #expr: 353 + 16 }} | 2={{ #expr: 353 + 2 }} | 3={{ #expr: 353 + 2 }} | 4={{ #expr: 353 + 2 }} | 5={{ #expr: 353 + 2 }} | 6={{ #expr: 353 + 2 }} | 7={{ #expr: 353 + 2 }} | 8={{ #expr: 353 + 2 }} | 9={{#switch: 353 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 353 < 449 | {{ #expr: 353 + 2 }} | {{ #expr: 353 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 353 + 2 }} | 11={{ #expr: 353 + 2 }} | 12={{ #expr: 353 + 2 }} | 13={{ #expr: 353 + 2 }} | 14={{ #expr: 353 + 2 }} | 15={{ #expr: 353 + 2 }} | 16={{ #expr: 353 + 2 }} | 17={{ #expr: 353 + 2 }} | 18={{ #expr: 353 + 2 }} | 19={{ #expr: 353 + 2 }} | 20={{ #expr: 353 + 2 }} | 21={{ #expr: 353 + 2 }} | 22={{ #expr: 353 + 2 }} | 23={{ #expr: 353 + 2 }} | 24={{ #expr: 353 + 2 }} | 25={{ #expr: 353 + 2 }} | 26={{ #expr: 353 + 2 }} | 27={{ #expr: 353 + 2 }} | 28={{ #expr: 353 + 2 }} | 29={{ #expr: 353 + 2 }} | 30={{ #expr: 353 + 2 }} | 31={{ #expr: 353 + 2 }} | 32={{ #expr: 353 + 2 }} | 33={{ #expr: 353 + 2 }} | 34={{ #expr: 353 + 2 }} | 35={{ #expr: 353 + 2 }} | 36={{ #expr: 353 + 2 }} | 37={{ #expr: 353 + 2 }} | 38={{ #expr: 353 + 2 }} | 39={{ #expr: 353 + 2 }} | 40={{ #expr: 353 + 2 }} | 41={{ #expr: 353 + 2 }} | 42={{ #expr: 353 + 2 }} | 43={{ #expr: 353 + 2 }} | 44={{ #expr: 353 + 2 }} | 45={{ #expr: 353 + 6 }} | 46={{ #expr: 353 + 2 }} | 47={{ #expr: 353 + 2 }} | 48={{ #expr: 353 + 2 }} | 49={{ #expr: 353 + 2 }} | 50={{ #expr: 353 + 2 }} | 51={{ #expr: 353 + 2 }} | 52={{ #expr: 353 + 2 }} | 53={{ #expr: 353 + 2 }} | 54={{ #expr: 353 + 2 }} | 55={{ #expr: 353 + 3 }} | 56=353 | #default = 353 }} |{{ #ifexpr: {{#switch: 29 | 1={{ #expr: 353 + 16 }} | 2={{ #expr: 353 + 2 }} | 3={{ #expr: 353 + 2 }} | 4={{ #expr: 353 + 2 }} | 5={{ #expr: 353 + 2 }} | 6={{ #expr: 353 + 2 }} | 7={{ #expr: 353 + 2 }} | 8={{ #expr: 353 + 2 }} | 9={{#switch: 353 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 353 < 449 | {{ #expr: 353 + 2 }} | {{ #expr: 353 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 353 + 2 }} | 11={{ #expr: 353 + 2 }} | 12={{ #expr: 353 + 2 }} | 13={{ #expr: 353 + 2 }} | 14={{ #expr: 353 + 2 }} | 15={{ #expr: 353 + 2 }} | 16={{ #expr: 353 + 2 }} | 17={{ #expr: 353 + 2 }} | 18={{ #expr: 353 + 2 }} | 19={{ #expr: 353 + 2 }} | 20={{ #expr: 353 + 2 }} | 21={{ #expr: 353 + 2 }} | 22={{ #expr: 353 + 2 }} | 23={{ #expr: 353 + 2 }} | 24={{ #expr: 353 + 2 }} | 25={{ #expr: 353 + 2 }} | 26={{ #expr: 353 + 2 }} | 27={{ #expr: 353 + 2 }} | 28={{ #expr: 353 + 2 }} | 29={{ #expr: 353 + 2 }} | 30={{ #expr: 353 + 2 }} | 31={{ #expr: 353 + 2 }} | 32={{ #expr: 353 + 2 }} | 33={{ #expr: 353 + 2 }} | 34={{ #expr: 353 + 2 }} | 35={{ #expr: 353 + 2 }} | 36={{ #expr: 353 + 2 }} | 37={{ #expr: 353 + 2 }} | 38={{ #expr: 353 + 2 }} | 39={{ #expr: 353 + 2 }} | 40={{ #expr: 353 + 2 }} | 41={{ #expr: 353 + 2 }} | 42={{ #expr: 353 + 2 }} | 43={{ #expr: 353 + 2 }} | 44={{ #expr: 353 + 2 }} | 45={{ #expr: 353 + 6 }} | 46={{ #expr: 353 + 2 }} | 47={{ #expr: 353 + 2 }} | 48={{ #expr: 353 + 2 }} | 49={{ #expr: 353 + 2 }} | 50={{ #expr: 353 + 2 }} | 51={{ #expr: 353 + 2 }} | 52={{ #expr: 353 + 2 }} | 53={{ #expr: 353 + 2 }} | 54={{ #expr: 353 + 2 }} | 55={{ #expr: 353 + 3 }} | 56=353 | #default = 353 }} = {{ #expr: {{#switch: 29 | 1={{ #expr: 351 + 16 }} | 2={{ #expr: 351 + 2 }} | 3={{ #expr: 351 + 2 }} | 4={{ #expr: 351 + 2 }} | 5={{ #expr: 351 + 2 }} | 6={{ #expr: 351 + 2 }} | 7={{ #expr: 351 + 2 }} | 8={{ #expr: 351 + 2 }} | 9={{#switch: 351 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 351 < 449 | {{ #expr: 351 + 2 }} | {{ #expr: 351 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 351 + 2 }} | 11={{ #expr: 351 + 2 }} | 12={{ #expr: 351 + 2 }} | 13={{ #expr: 351 + 2 }} | 14={{ #expr: 351 + 2 }} | 15={{ #expr: 351 + 2 }} | 16={{ #expr: 351 + 2 }} | 17={{ #expr: 351 + 2 }} | 18={{ #expr: 351 + 2 }} | 19={{ #expr: 351 + 2 }} | 20={{ #expr: 351 + 2 }} | 21={{ #expr: 351 + 2 }} | 22={{ #expr: 351 + 2 }} | 23={{ #expr: 351 + 2 }} | 24={{ #expr: 351 + 2 }} | 25={{ #expr: 351 + 2 }} | 26={{ #expr: 351 + 2 }} | 27={{ #expr: 351 + 2 }} | 28={{ #expr: 351 + 2 }} | 29={{ #expr: 351 + 2 }} | 30={{ #expr: 351 + 2 }} | 31={{ #expr: 351 + 2 }} | 32={{ #expr: 351 + 2 }} | 33={{ #expr: 351 + 2 }} | 34={{ #expr: 351 + 2 }} | 35={{ #expr: 351 + 2 }} | 36={{ #expr: 351 + 2 }} | 37={{ #expr: 351 + 2 }} | 38={{ #expr: 351 + 2 }} | 39={{ #expr: 351 + 2 }} | 40={{ #expr: 351 + 2 }} | 41={{ #expr: 351 + 2 }} | 42={{ #expr: 351 + 2 }} | 43={{ #expr: 351 + 2 }} | 44={{ #expr: 351 + 2 }} | 45={{ #expr: 351 + 6 }} | 46={{ #expr: 351 + 2 }} | 47={{ #expr: 351 + 2 }} | 48={{ #expr: 351 + 2 }} | 49={{ #expr: 351 + 2 }} | 50={{ #expr: 351 + 2 }} | 51={{ #expr: 351 + 2 }} | 52={{ #expr: 351 + 2 }} | 53={{ #expr: 351 + 2 }} | 54={{ #expr: 351 + 2 }} | 55={{ #expr: 351 + 3 }} | 56=351 | #default = 351 }} + 1 }} | f|–353}}|}} |}}{{#if: | ({{{7}}})}}.{{ #if:ADB:Rothe, Johann Andreas||{{#ifeq:0|0|}}}}</ref>

Am 28. August 1729 unterzeichnete Rothe das Notariatsinstrument. Dabei war auch der Notar und Oberamtsadvokat Christian Gotthelf Marche zugegen. Das Notariatsinstrument bestätigte die Zugehörigkeit der Brüdergemeine zur evangelisch-lutherischen Konfession, aber auch deren organisatorische Unabhängigkeit. Rothe verpflichtete sich dabei zur treuen Arbeit für die Brüdergemeine, solange diese keine Sezessionsbestrebungen gegenüber der evangelisch-lutherischen Kirche zeigen würde. Dadurch schien eine weitere fruchtbare Zusammenarbeit Rothes und Zinzendorfs zunächst gesichert.

Im Jahre 1737 jedoch verpflichtete sich Rothe der sächsischen Landesregierung gegenüber zur Abfassung geheimer Berichte über Zinzendorfs religiöse Angelegenheiten. Dieser erfuhr davon und betrachtete Rothes Einverständnis als Hochverrat. Zinzendorf stellte Rothe daraufhin in dieser Angelegenheit vor sämtlichen Mitarbeitern öffentlich zur Rede. Rothe nahm dies als persönlichen Angriff auf. Ferner hatte er wegen der eigenmächtigen Unterzeichnung der Herrnhuter Statuten einen Verweis seitens der sächsischen Landesregierung erhalten. Eine Wiederholung eines solchen Verhaltens hätte zu Rothes sofortiger Suspendierung geführt. So strebte Rothe nach einer anderen Stelle.

Pfarrer in Hermsdorf

Entsprechend folgte er im Herbst 1737 einem Ruf als Pfarrer nach Hermsdorf (heute polnisch Jerzmanki) bei Görlitz, obwohl dies für ihn eine finanzielle Verschlechterung bedeutete. Damit war aber auch der endgültige Bruch mit der Brüdergemeine vollzogen.

Geistlicher in Thommendorf

1739 kam ein Ruf des Grafen Promnitz zu Sorau nach Thommendorf bei Bunzlau, dem Rothe ebenfalls folgte. Er arbeitete dort zunächst als Adjunktus des dortigen Pfarrers. Der Graf war ein strenger Pietist. 1742 wurde Rothe ordentlicher Pfarrer in Thommendorf.

1744 versuchte Zinzendorf über seine Frau und August Gottlieb Spangenberg, Rothe für die Brüdergemeine zurückzugewinnen. Dazu wurde ihm die Stelle eines Schloßpredigers und Direktors des Theologischen Seminars in Marienborn angeboten. Aus Rothes Sicht war das Verhältnis zur Brüdergemeine aber nachhaltig zerstört, und er lehnte schriftlich ab.

So blieb Rothe in Thommendorf, wo er am 6. Juli 1758 starb.

Familie

Am 1. Dezember 1722 heiratete Rothe die Tochter des mit ihm verwandten verstorbenen Pastors von Rothenburg, Julia Concordia Rothe. Bekannt ist eine Tochter Christiane Caritas (1728–1730).<ref name="Müller" />

Schriften (Auswahl)

| 1=08359 | 2=08360 | 3=08361 | 4=08362 | 5=08363 | 6=08364 | 7=08365 | 8=08366 | 9=08367 | 10=08368 | 11=08369 | 12=08370 | 13=08371 | 14=08372 | 15=08373 | 16=08374 | 17=08375 | 18=08376 | 19=08377 | 20=08378 | 21=08379 | 22=08380 | 23=08381 | 24=08382 | 25=08383 | 26=08384 | 27=08385 | 28=08386 | 29=08387 | 30=08388 | 31=08389 | 32=08390 | 33=08391 | 34=08392 | 35=08393 | 36=08394 | 37=08395 | 38=08396 | 39=08397 | 40=08398 | 41=08399 | 42=08400 | 43=08401 | 44=08402 | 45=08403 | 46=08404 | 47=08405 | 48=08406 | 49=08407 | 50=08408 | 51=08409 | 52=08410 | 53=08411 | 54=08412 | 55=08413 | 56=00000 | #default = 0 }} | 0 | {{ #if:Rothe, Johann Andreas|Rothe, Johann Andreas|Johann Andreas Rothe }} | [https://daten.digitale-sammlungen.de/~db/bsb000{{#switch: 29 | 1=08359 | 2=08360 | 3=08361 | 4=08362 | 5=08363 | 6=08364 | 7=08365 | 8=08366 | 9=08367 | 10=08368 | 11=08369 | 12=08370 | 13=08371 | 14=08372 | 15=08373 | 16=08374 | 17=08375 | 18=08376 | 19=08377 | 20=08378 | 21=08379 | 22=08380 | 23=08381 | 24=08382 | 25=08383 | 26=08384 | 27=08385 | 28=08386 | 29=08387 | 30=08388 | 31=08389 | 32=08390 | 33=08391 | 34=08392 | 35=08393 | 36=08394 | 37=08395 | 38=08396 | 39=08397 | 40=08398 | 41=08399 | 42=08400 | 43=08401 | 44=08402 | 45=08403 | 46=08404 | 47=08405 | 48=08406 | 49=08407 | 50=08408 | 51=08409 | 52=08410 | 53=08411 | 54=08412 | 55=08413 | 56=00000 | #default = 0 }}/images/index.html?seite={{#switch: 29 | 1={{ #expr: 351 + 16 }} | 2={{ #expr: 351 + 2 }} | 3={{ #expr: 351 + 2 }} | 4={{ #expr: 351 + 2 }} | 5={{ #expr: 351 + 2 }} | 6={{ #expr: 351 + 2 }} | 7={{ #expr: 351 + 2 }} | 8={{ #expr: 351 + 2 }} | 9={{#switch: 351 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 351 < 449 | {{ #expr: 351 + 2 }} | {{ #expr: 351 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 351 + 2 }} | 11={{ #expr: 351 + 2 }} | 12={{ #expr: 351 + 2 }} | 13={{ #expr: 351 + 2 }} | 14={{ #expr: 351 + 2 }} | 15={{ #expr: 351 + 2 }} | 16={{ #expr: 351 + 2 }} | 17={{ #expr: 351 + 2 }} | 18={{ #expr: 351 + 2 }} | 19={{ #expr: 351 + 2 }} | 20={{ #expr: 351 + 2 }} | 21={{ #expr: 351 + 2 }} | 22={{ #expr: 351 + 2 }} | 23={{ #expr: 351 + 2 }} | 24={{ #expr: 351 + 2 }} | 25={{ #expr: 351 + 2 }} | 26={{ #expr: 351 + 2 }} | 27={{ #expr: 351 + 2 }} | 28={{ #expr: 351 + 2 }} | 29={{ #expr: 351 + 2 }} | 30={{ #expr: 351 + 2 }} | 31={{ #expr: 351 + 2 }} | 32={{ #expr: 351 + 2 }} | 33={{ #expr: 351 + 2 }} | 34={{ #expr: 351 + 2 }} | 35={{ #expr: 351 + 2 }} | 36={{ #expr: 351 + 2 }} | 37={{ #expr: 351 + 2 }} | 38={{ #expr: 351 + 2 }} | 39={{ #expr: 351 + 2 }} | 40={{ #expr: 351 + 2 }} | 41={{ #expr: 351 + 2 }} | 42={{ #expr: 351 + 2 }} | 43={{ #expr: 351 + 2 }} | 44={{ #expr: 351 + 2 }} | 45={{ #expr: 351 + 6 }} | 46={{ #expr: 351 + 2 }} | 47={{ #expr: 351 + 2 }} | 48={{ #expr: 351 + 2 }} | 49={{ #expr: 351 + 2 }} | 50={{ #expr: 351 + 2 }} | 51={{ #expr: 351 + 2 }} | 52={{ #expr: 351 + 2 }} | 53={{ #expr: 351 + 2 }} | 54={{ #expr: 351 + 2 }} | 55={{ #expr: 351 + 3 }} | 56=351 | #default = 351 }} {{ #if:Rothe, Johann Andreas|Rothe, Johann Andreas|Johann Andreas Rothe }}] }} }}{{#ifeq:Vorlage:Str rightc|.||.}} In: Allgemeine Deutsche Biographie (ADB). Band 29, Duncker & Humblot, Leipzig {{#switch: 29 | 1=1875 | 2=1875 | 3=1876 | 4=1876 | 5=1877 | 6=1877 | 7=1877 | 8=1878 | 9=1879 | 10=1879 | 11=1880 | 12=1880 | 13=1881 | 14=1881 | 15=1882 | 16=1882 | 17=1883 | 18=1883 | 19=1884 | 20=1884 | 21=1885 | 22=1885 | 23=1886 | 24=1887 | 25=1887 | 26=1888 | 27=1888 | 28=1889 | 29=1889 | 30=1890 | 31=1890 | 32=1891 | 33=1891 | 34=1892 | 35=1893 | 36=1893 | 37=1894 | 38=1894 | 39=1895 | 40=1896 | 41=1896 | 42=1897 | 43=1898 | 44=1898 | 45=1900 | 46=1902 | 47=1903 | 48=1904 | 49=1904 | 50=1905 | 51=1906 | 52=1906 | 53=1907 | 54=1908 | 55=1910 | 56=1912 | #default = Vorlage:ADB – bitte Band und Seitenzahlen korrekt angeben{{#ifeq:0|0|}} }}, S. 351{{ #if:353 | {{ #ifexpr: {{#switch: 29 | 1={{ #expr: 351 + 16 }} | 2={{ #expr: 351 + 2 }} | 3={{ #expr: 351 + 2 }} | 4={{ #expr: 351 + 2 }} | 5={{ #expr: 351 + 2 }} | 6={{ #expr: 351 + 2 }} | 7={{ #expr: 351 + 2 }} | 8={{ #expr: 351 + 2 }} | 9={{#switch: 351 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 351 < 449 | {{ #expr: 351 + 2 }} | {{ #expr: 351 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 351 + 2 }} | 11={{ #expr: 351 + 2 }} | 12={{ #expr: 351 + 2 }} | 13={{ #expr: 351 + 2 }} | 14={{ #expr: 351 + 2 }} | 15={{ #expr: 351 + 2 }} | 16={{ #expr: 351 + 2 }} | 17={{ #expr: 351 + 2 }} | 18={{ #expr: 351 + 2 }} | 19={{ #expr: 351 + 2 }} | 20={{ #expr: 351 + 2 }} | 21={{ #expr: 351 + 2 }} | 22={{ #expr: 351 + 2 }} | 23={{ #expr: 351 + 2 }} | 24={{ #expr: 351 + 2 }} | 25={{ #expr: 351 + 2 }} | 26={{ #expr: 351 + 2 }} | 27={{ #expr: 351 + 2 }} | 28={{ #expr: 351 + 2 }} | 29={{ #expr: 351 + 2 }} | 30={{ #expr: 351 + 2 }} | 31={{ #expr: 351 + 2 }} | 32={{ #expr: 351 + 2 }} | 33={{ #expr: 351 + 2 }} | 34={{ #expr: 351 + 2 }} | 35={{ #expr: 351 + 2 }} | 36={{ #expr: 351 + 2 }} | 37={{ #expr: 351 + 2 }} | 38={{ #expr: 351 + 2 }} | 39={{ #expr: 351 + 2 }} | 40={{ #expr: 351 + 2 }} | 41={{ #expr: 351 + 2 }} | 42={{ #expr: 351 + 2 }} | 43={{ #expr: 351 + 2 }} | 44={{ #expr: 351 + 2 }} | 45={{ #expr: 351 + 6 }} | 46={{ #expr: 351 + 2 }} | 47={{ #expr: 351 + 2 }} | 48={{ #expr: 351 + 2 }} | 49={{ #expr: 351 + 2 }} | 50={{ #expr: 351 + 2 }} | 51={{ #expr: 351 + 2 }} | 52={{ #expr: 351 + 2 }} | 53={{ #expr: 351 + 2 }} | 54={{ #expr: 351 + 2 }} | 55={{ #expr: 351 + 3 }} | 56=351 | #default = 351 }} != {{#switch: 29 | 1={{ #expr: 353 + 16 }} | 2={{ #expr: 353 + 2 }} | 3={{ #expr: 353 + 2 }} | 4={{ #expr: 353 + 2 }} | 5={{ #expr: 353 + 2 }} | 6={{ #expr: 353 + 2 }} | 7={{ #expr: 353 + 2 }} | 8={{ #expr: 353 + 2 }} | 9={{#switch: 353 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 353 < 449 | {{ #expr: 353 + 2 }} | {{ #expr: 353 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 353 + 2 }} | 11={{ #expr: 353 + 2 }} | 12={{ #expr: 353 + 2 }} | 13={{ #expr: 353 + 2 }} | 14={{ #expr: 353 + 2 }} | 15={{ #expr: 353 + 2 }} | 16={{ #expr: 353 + 2 }} | 17={{ #expr: 353 + 2 }} | 18={{ #expr: 353 + 2 }} | 19={{ #expr: 353 + 2 }} | 20={{ #expr: 353 + 2 }} | 21={{ #expr: 353 + 2 }} | 22={{ #expr: 353 + 2 }} | 23={{ #expr: 353 + 2 }} | 24={{ #expr: 353 + 2 }} | 25={{ #expr: 353 + 2 }} | 26={{ #expr: 353 + 2 }} | 27={{ #expr: 353 + 2 }} | 28={{ #expr: 353 + 2 }} | 29={{ #expr: 353 + 2 }} | 30={{ #expr: 353 + 2 }} | 31={{ #expr: 353 + 2 }} | 32={{ #expr: 353 + 2 }} | 33={{ #expr: 353 + 2 }} | 34={{ #expr: 353 + 2 }} | 35={{ #expr: 353 + 2 }} | 36={{ #expr: 353 + 2 }} | 37={{ #expr: 353 + 2 }} | 38={{ #expr: 353 + 2 }} | 39={{ #expr: 353 + 2 }} | 40={{ #expr: 353 + 2 }} | 41={{ #expr: 353 + 2 }} | 42={{ #expr: 353 + 2 }} | 43={{ #expr: 353 + 2 }} | 44={{ #expr: 353 + 2 }} | 45={{ #expr: 353 + 6 }} | 46={{ #expr: 353 + 2 }} | 47={{ #expr: 353 + 2 }} | 48={{ #expr: 353 + 2 }} | 49={{ #expr: 353 + 2 }} | 50={{ #expr: 353 + 2 }} | 51={{ #expr: 353 + 2 }} | 52={{ #expr: 353 + 2 }} | 53={{ #expr: 353 + 2 }} | 54={{ #expr: 353 + 2 }} | 55={{ #expr: 353 + 3 }} | 56=353 | #default = 353 }} |{{ #ifexpr: {{#switch: 29 | 1={{ #expr: 353 + 16 }} | 2={{ #expr: 353 + 2 }} | 3={{ #expr: 353 + 2 }} | 4={{ #expr: 353 + 2 }} | 5={{ #expr: 353 + 2 }} | 6={{ #expr: 353 + 2 }} | 7={{ #expr: 353 + 2 }} | 8={{ #expr: 353 + 2 }} | 9={{#switch: 353 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 353 < 449 | {{ #expr: 353 + 2 }} | {{ #expr: 353 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 353 + 2 }} | 11={{ #expr: 353 + 2 }} | 12={{ #expr: 353 + 2 }} | 13={{ #expr: 353 + 2 }} | 14={{ #expr: 353 + 2 }} | 15={{ #expr: 353 + 2 }} | 16={{ #expr: 353 + 2 }} | 17={{ #expr: 353 + 2 }} | 18={{ #expr: 353 + 2 }} | 19={{ #expr: 353 + 2 }} | 20={{ #expr: 353 + 2 }} | 21={{ #expr: 353 + 2 }} | 22={{ #expr: 353 + 2 }} | 23={{ #expr: 353 + 2 }} | 24={{ #expr: 353 + 2 }} | 25={{ #expr: 353 + 2 }} | 26={{ #expr: 353 + 2 }} | 27={{ #expr: 353 + 2 }} | 28={{ #expr: 353 + 2 }} | 29={{ #expr: 353 + 2 }} | 30={{ #expr: 353 + 2 }} | 31={{ #expr: 353 + 2 }} | 32={{ #expr: 353 + 2 }} | 33={{ #expr: 353 + 2 }} | 34={{ #expr: 353 + 2 }} | 35={{ #expr: 353 + 2 }} | 36={{ #expr: 353 + 2 }} | 37={{ #expr: 353 + 2 }} | 38={{ #expr: 353 + 2 }} | 39={{ #expr: 353 + 2 }} | 40={{ #expr: 353 + 2 }} | 41={{ #expr: 353 + 2 }} | 42={{ #expr: 353 + 2 }} | 43={{ #expr: 353 + 2 }} | 44={{ #expr: 353 + 2 }} | 45={{ #expr: 353 + 6 }} | 46={{ #expr: 353 + 2 }} | 47={{ #expr: 353 + 2 }} | 48={{ #expr: 353 + 2 }} | 49={{ #expr: 353 + 2 }} | 50={{ #expr: 353 + 2 }} | 51={{ #expr: 353 + 2 }} | 52={{ #expr: 353 + 2 }} | 53={{ #expr: 353 + 2 }} | 54={{ #expr: 353 + 2 }} | 55={{ #expr: 353 + 3 }} | 56=353 | #default = 353 }} = {{ #expr: {{#switch: 29 | 1={{ #expr: 351 + 16 }} | 2={{ #expr: 351 + 2 }} | 3={{ #expr: 351 + 2 }} | 4={{ #expr: 351 + 2 }} | 5={{ #expr: 351 + 2 }} | 6={{ #expr: 351 + 2 }} | 7={{ #expr: 351 + 2 }} | 8={{ #expr: 351 + 2 }} | 9={{#switch: 351 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 351 < 449 | {{ #expr: 351 + 2 }} | {{ #expr: 351 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 351 + 2 }} | 11={{ #expr: 351 + 2 }} | 12={{ #expr: 351 + 2 }} | 13={{ #expr: 351 + 2 }} | 14={{ #expr: 351 + 2 }} | 15={{ #expr: 351 + 2 }} | 16={{ #expr: 351 + 2 }} | 17={{ #expr: 351 + 2 }} | 18={{ #expr: 351 + 2 }} | 19={{ #expr: 351 + 2 }} | 20={{ #expr: 351 + 2 }} | 21={{ #expr: 351 + 2 }} | 22={{ #expr: 351 + 2 }} | 23={{ #expr: 351 + 2 }} | 24={{ #expr: 351 + 2 }} | 25={{ #expr: 351 + 2 }} | 26={{ #expr: 351 + 2 }} | 27={{ #expr: 351 + 2 }} | 28={{ #expr: 351 + 2 }} | 29={{ #expr: 351 + 2 }} | 30={{ #expr: 351 + 2 }} | 31={{ #expr: 351 + 2 }} | 32={{ #expr: 351 + 2 }} | 33={{ #expr: 351 + 2 }} | 34={{ #expr: 351 + 2 }} | 35={{ #expr: 351 + 2 }} | 36={{ #expr: 351 + 2 }} | 37={{ #expr: 351 + 2 }} | 38={{ #expr: 351 + 2 }} | 39={{ #expr: 351 + 2 }} | 40={{ #expr: 351 + 2 }} | 41={{ #expr: 351 + 2 }} | 42={{ #expr: 351 + 2 }} | 43={{ #expr: 351 + 2 }} | 44={{ #expr: 351 + 2 }} | 45={{ #expr: 351 + 6 }} | 46={{ #expr: 351 + 2 }} | 47={{ #expr: 351 + 2 }} | 48={{ #expr: 351 + 2 }} | 49={{ #expr: 351 + 2 }} | 50={{ #expr: 351 + 2 }} | 51={{ #expr: 351 + 2 }} | 52={{ #expr: 351 + 2 }} | 53={{ #expr: 351 + 2 }} | 54={{ #expr: 351 + 2 }} | 55={{ #expr: 351 + 3 }} | 56=351 | #default = 351 }} + 1 }} | f|–353}}|}} |}}{{#if: | ({{{7}}})}}.{{ #if:ADB:Rothe, Johann Andreas||{{#ifeq:0|0|}}}}</ref>

Kirchenlieder (Auswahl)

Rothe hat etwa 35 Lieder gedichtet, die teilweise in Englische, Polnische und vereinzelt ins Norwegische übersetzt wurden.<ref>Johann Andreas Rothe, Website hymnary.org (englisch, Liedtexte in deutsch, englisch, polnisch und norwegisch; abgerufen am 12. Oktober 2024)</ref>

| 1=08359 | 2=08360 | 3=08361 | 4=08362 | 5=08363 | 6=08364 | 7=08365 | 8=08366 | 9=08367 | 10=08368 | 11=08369 | 12=08370 | 13=08371 | 14=08372 | 15=08373 | 16=08374 | 17=08375 | 18=08376 | 19=08377 | 20=08378 | 21=08379 | 22=08380 | 23=08381 | 24=08382 | 25=08383 | 26=08384 | 27=08385 | 28=08386 | 29=08387 | 30=08388 | 31=08389 | 32=08390 | 33=08391 | 34=08392 | 35=08393 | 36=08394 | 37=08395 | 38=08396 | 39=08397 | 40=08398 | 41=08399 | 42=08400 | 43=08401 | 44=08402 | 45=08403 | 46=08404 | 47=08405 | 48=08406 | 49=08407 | 50=08408 | 51=08409 | 52=08410 | 53=08411 | 54=08412 | 55=08413 | 56=00000 | #default = 0 }} | 0 | {{ #if:Rothe, Johann Andreas|Rothe, Johann Andreas|Johann Andreas Rothe }} | [https://daten.digitale-sammlungen.de/~db/bsb000{{#switch: 29 | 1=08359 | 2=08360 | 3=08361 | 4=08362 | 5=08363 | 6=08364 | 7=08365 | 8=08366 | 9=08367 | 10=08368 | 11=08369 | 12=08370 | 13=08371 | 14=08372 | 15=08373 | 16=08374 | 17=08375 | 18=08376 | 19=08377 | 20=08378 | 21=08379 | 22=08380 | 23=08381 | 24=08382 | 25=08383 | 26=08384 | 27=08385 | 28=08386 | 29=08387 | 30=08388 | 31=08389 | 32=08390 | 33=08391 | 34=08392 | 35=08393 | 36=08394 | 37=08395 | 38=08396 | 39=08397 | 40=08398 | 41=08399 | 42=08400 | 43=08401 | 44=08402 | 45=08403 | 46=08404 | 47=08405 | 48=08406 | 49=08407 | 50=08408 | 51=08409 | 52=08410 | 53=08411 | 54=08412 | 55=08413 | 56=00000 | #default = 0 }}/images/index.html?seite={{#switch: 29 | 1={{ #expr: 351 + 16 }} | 2={{ #expr: 351 + 2 }} | 3={{ #expr: 351 + 2 }} | 4={{ #expr: 351 + 2 }} | 5={{ #expr: 351 + 2 }} | 6={{ #expr: 351 + 2 }} | 7={{ #expr: 351 + 2 }} | 8={{ #expr: 351 + 2 }} | 9={{#switch: 351 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 351 < 449 | {{ #expr: 351 + 2 }} | {{ #expr: 351 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 351 + 2 }} | 11={{ #expr: 351 + 2 }} | 12={{ #expr: 351 + 2 }} | 13={{ #expr: 351 + 2 }} | 14={{ #expr: 351 + 2 }} | 15={{ #expr: 351 + 2 }} | 16={{ #expr: 351 + 2 }} | 17={{ #expr: 351 + 2 }} | 18={{ #expr: 351 + 2 }} | 19={{ #expr: 351 + 2 }} | 20={{ #expr: 351 + 2 }} | 21={{ #expr: 351 + 2 }} | 22={{ #expr: 351 + 2 }} | 23={{ #expr: 351 + 2 }} | 24={{ #expr: 351 + 2 }} | 25={{ #expr: 351 + 2 }} | 26={{ #expr: 351 + 2 }} | 27={{ #expr: 351 + 2 }} | 28={{ #expr: 351 + 2 }} | 29={{ #expr: 351 + 2 }} | 30={{ #expr: 351 + 2 }} | 31={{ #expr: 351 + 2 }} | 32={{ #expr: 351 + 2 }} | 33={{ #expr: 351 + 2 }} | 34={{ #expr: 351 + 2 }} | 35={{ #expr: 351 + 2 }} | 36={{ #expr: 351 + 2 }} | 37={{ #expr: 351 + 2 }} | 38={{ #expr: 351 + 2 }} | 39={{ #expr: 351 + 2 }} | 40={{ #expr: 351 + 2 }} | 41={{ #expr: 351 + 2 }} | 42={{ #expr: 351 + 2 }} | 43={{ #expr: 351 + 2 }} | 44={{ #expr: 351 + 2 }} | 45={{ #expr: 351 + 6 }} | 46={{ #expr: 351 + 2 }} | 47={{ #expr: 351 + 2 }} | 48={{ #expr: 351 + 2 }} | 49={{ #expr: 351 + 2 }} | 50={{ #expr: 351 + 2 }} | 51={{ #expr: 351 + 2 }} | 52={{ #expr: 351 + 2 }} | 53={{ #expr: 351 + 2 }} | 54={{ #expr: 351 + 2 }} | 55={{ #expr: 351 + 3 }} | 56=351 | #default = 351 }} {{ #if:Rothe, Johann Andreas|Rothe, Johann Andreas|Johann Andreas Rothe }}] }} }}{{#ifeq:Vorlage:Str rightc|.||.}} In: Allgemeine Deutsche Biographie (ADB). Band 29, Duncker & Humblot, Leipzig {{#switch: 29 | 1=1875 | 2=1875 | 3=1876 | 4=1876 | 5=1877 | 6=1877 | 7=1877 | 8=1878 | 9=1879 | 10=1879 | 11=1880 | 12=1880 | 13=1881 | 14=1881 | 15=1882 | 16=1882 | 17=1883 | 18=1883 | 19=1884 | 20=1884 | 21=1885 | 22=1885 | 23=1886 | 24=1887 | 25=1887 | 26=1888 | 27=1888 | 28=1889 | 29=1889 | 30=1890 | 31=1890 | 32=1891 | 33=1891 | 34=1892 | 35=1893 | 36=1893 | 37=1894 | 38=1894 | 39=1895 | 40=1896 | 41=1896 | 42=1897 | 43=1898 | 44=1898 | 45=1900 | 46=1902 | 47=1903 | 48=1904 | 49=1904 | 50=1905 | 51=1906 | 52=1906 | 53=1907 | 54=1908 | 55=1910 | 56=1912 | #default = Vorlage:ADB – bitte Band und Seitenzahlen korrekt angeben{{#ifeq:0|0|}} }}, S. 351{{ #if:353 | {{ #ifexpr: {{#switch: 29 | 1={{ #expr: 351 + 16 }} | 2={{ #expr: 351 + 2 }} | 3={{ #expr: 351 + 2 }} | 4={{ #expr: 351 + 2 }} | 5={{ #expr: 351 + 2 }} | 6={{ #expr: 351 + 2 }} | 7={{ #expr: 351 + 2 }} | 8={{ #expr: 351 + 2 }} | 9={{#switch: 351 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 351 < 449 | {{ #expr: 351 + 2 }} | {{ #expr: 351 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 351 + 2 }} | 11={{ #expr: 351 + 2 }} | 12={{ #expr: 351 + 2 }} | 13={{ #expr: 351 + 2 }} | 14={{ #expr: 351 + 2 }} | 15={{ #expr: 351 + 2 }} | 16={{ #expr: 351 + 2 }} | 17={{ #expr: 351 + 2 }} | 18={{ #expr: 351 + 2 }} | 19={{ #expr: 351 + 2 }} | 20={{ #expr: 351 + 2 }} | 21={{ #expr: 351 + 2 }} | 22={{ #expr: 351 + 2 }} | 23={{ #expr: 351 + 2 }} | 24={{ #expr: 351 + 2 }} | 25={{ #expr: 351 + 2 }} | 26={{ #expr: 351 + 2 }} | 27={{ #expr: 351 + 2 }} | 28={{ #expr: 351 + 2 }} | 29={{ #expr: 351 + 2 }} | 30={{ #expr: 351 + 2 }} | 31={{ #expr: 351 + 2 }} | 32={{ #expr: 351 + 2 }} | 33={{ #expr: 351 + 2 }} | 34={{ #expr: 351 + 2 }} | 35={{ #expr: 351 + 2 }} | 36={{ #expr: 351 + 2 }} | 37={{ #expr: 351 + 2 }} | 38={{ #expr: 351 + 2 }} | 39={{ #expr: 351 + 2 }} | 40={{ #expr: 351 + 2 }} | 41={{ #expr: 351 + 2 }} | 42={{ #expr: 351 + 2 }} | 43={{ #expr: 351 + 2 }} | 44={{ #expr: 351 + 2 }} | 45={{ #expr: 351 + 6 }} | 46={{ #expr: 351 + 2 }} | 47={{ #expr: 351 + 2 }} | 48={{ #expr: 351 + 2 }} | 49={{ #expr: 351 + 2 }} | 50={{ #expr: 351 + 2 }} | 51={{ #expr: 351 + 2 }} | 52={{ #expr: 351 + 2 }} | 53={{ #expr: 351 + 2 }} | 54={{ #expr: 351 + 2 }} | 55={{ #expr: 351 + 3 }} | 56=351 | #default = 351 }} != {{#switch: 29 | 1={{ #expr: 353 + 16 }} | 2={{ #expr: 353 + 2 }} | 3={{ #expr: 353 + 2 }} | 4={{ #expr: 353 + 2 }} | 5={{ #expr: 353 + 2 }} | 6={{ #expr: 353 + 2 }} | 7={{ #expr: 353 + 2 }} | 8={{ #expr: 353 + 2 }} | 9={{#switch: 353 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 353 < 449 | {{ #expr: 353 + 2 }} | {{ #expr: 353 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 353 + 2 }} | 11={{ #expr: 353 + 2 }} | 12={{ #expr: 353 + 2 }} | 13={{ #expr: 353 + 2 }} | 14={{ #expr: 353 + 2 }} | 15={{ #expr: 353 + 2 }} | 16={{ #expr: 353 + 2 }} | 17={{ #expr: 353 + 2 }} | 18={{ #expr: 353 + 2 }} | 19={{ #expr: 353 + 2 }} | 20={{ #expr: 353 + 2 }} | 21={{ #expr: 353 + 2 }} | 22={{ #expr: 353 + 2 }} | 23={{ #expr: 353 + 2 }} | 24={{ #expr: 353 + 2 }} | 25={{ #expr: 353 + 2 }} | 26={{ #expr: 353 + 2 }} | 27={{ #expr: 353 + 2 }} | 28={{ #expr: 353 + 2 }} | 29={{ #expr: 353 + 2 }} | 30={{ #expr: 353 + 2 }} | 31={{ #expr: 353 + 2 }} | 32={{ #expr: 353 + 2 }} | 33={{ #expr: 353 + 2 }} | 34={{ #expr: 353 + 2 }} | 35={{ #expr: 353 + 2 }} | 36={{ #expr: 353 + 2 }} | 37={{ #expr: 353 + 2 }} | 38={{ #expr: 353 + 2 }} | 39={{ #expr: 353 + 2 }} | 40={{ #expr: 353 + 2 }} | 41={{ #expr: 353 + 2 }} | 42={{ #expr: 353 + 2 }} | 43={{ #expr: 353 + 2 }} | 44={{ #expr: 353 + 2 }} | 45={{ #expr: 353 + 6 }} | 46={{ #expr: 353 + 2 }} | 47={{ #expr: 353 + 2 }} | 48={{ #expr: 353 + 2 }} | 49={{ #expr: 353 + 2 }} | 50={{ #expr: 353 + 2 }} | 51={{ #expr: 353 + 2 }} | 52={{ #expr: 353 + 2 }} | 53={{ #expr: 353 + 2 }} | 54={{ #expr: 353 + 2 }} | 55={{ #expr: 353 + 3 }} | 56=353 | #default = 353 }} |{{ #ifexpr: {{#switch: 29 | 1={{ #expr: 353 + 16 }} | 2={{ #expr: 353 + 2 }} | 3={{ #expr: 353 + 2 }} | 4={{ #expr: 353 + 2 }} | 5={{ #expr: 353 + 2 }} | 6={{ #expr: 353 + 2 }} | 7={{ #expr: 353 + 2 }} | 8={{ #expr: 353 + 2 }} | 9={{#switch: 353 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 353 < 449 | {{ #expr: 353 + 2 }} | {{ #expr: 353 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 353 + 2 }} | 11={{ #expr: 353 + 2 }} | 12={{ #expr: 353 + 2 }} | 13={{ #expr: 353 + 2 }} | 14={{ #expr: 353 + 2 }} | 15={{ #expr: 353 + 2 }} | 16={{ #expr: 353 + 2 }} | 17={{ #expr: 353 + 2 }} | 18={{ #expr: 353 + 2 }} | 19={{ #expr: 353 + 2 }} | 20={{ #expr: 353 + 2 }} | 21={{ #expr: 353 + 2 }} | 22={{ #expr: 353 + 2 }} | 23={{ #expr: 353 + 2 }} | 24={{ #expr: 353 + 2 }} | 25={{ #expr: 353 + 2 }} | 26={{ #expr: 353 + 2 }} | 27={{ #expr: 353 + 2 }} | 28={{ #expr: 353 + 2 }} | 29={{ #expr: 353 + 2 }} | 30={{ #expr: 353 + 2 }} | 31={{ #expr: 353 + 2 }} | 32={{ #expr: 353 + 2 }} | 33={{ #expr: 353 + 2 }} | 34={{ #expr: 353 + 2 }} | 35={{ #expr: 353 + 2 }} | 36={{ #expr: 353 + 2 }} | 37={{ #expr: 353 + 2 }} | 38={{ #expr: 353 + 2 }} | 39={{ #expr: 353 + 2 }} | 40={{ #expr: 353 + 2 }} | 41={{ #expr: 353 + 2 }} | 42={{ #expr: 353 + 2 }} | 43={{ #expr: 353 + 2 }} | 44={{ #expr: 353 + 2 }} | 45={{ #expr: 353 + 6 }} | 46={{ #expr: 353 + 2 }} | 47={{ #expr: 353 + 2 }} | 48={{ #expr: 353 + 2 }} | 49={{ #expr: 353 + 2 }} | 50={{ #expr: 353 + 2 }} | 51={{ #expr: 353 + 2 }} | 52={{ #expr: 353 + 2 }} | 53={{ #expr: 353 + 2 }} | 54={{ #expr: 353 + 2 }} | 55={{ #expr: 353 + 3 }} | 56=353 | #default = 353 }} = {{ #expr: {{#switch: 29 | 1={{ #expr: 351 + 16 }} | 2={{ #expr: 351 + 2 }} | 3={{ #expr: 351 + 2 }} | 4={{ #expr: 351 + 2 }} | 5={{ #expr: 351 + 2 }} | 6={{ #expr: 351 + 2 }} | 7={{ #expr: 351 + 2 }} | 8={{ #expr: 351 + 2 }} | 9={{#switch: 351 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 351 < 449 | {{ #expr: 351 + 2 }} | {{ #expr: 351 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 351 + 2 }} | 11={{ #expr: 351 + 2 }} | 12={{ #expr: 351 + 2 }} | 13={{ #expr: 351 + 2 }} | 14={{ #expr: 351 + 2 }} | 15={{ #expr: 351 + 2 }} | 16={{ #expr: 351 + 2 }} | 17={{ #expr: 351 + 2 }} | 18={{ #expr: 351 + 2 }} | 19={{ #expr: 351 + 2 }} | 20={{ #expr: 351 + 2 }} | 21={{ #expr: 351 + 2 }} | 22={{ #expr: 351 + 2 }} | 23={{ #expr: 351 + 2 }} | 24={{ #expr: 351 + 2 }} | 25={{ #expr: 351 + 2 }} | 26={{ #expr: 351 + 2 }} | 27={{ #expr: 351 + 2 }} | 28={{ #expr: 351 + 2 }} | 29={{ #expr: 351 + 2 }} | 30={{ #expr: 351 + 2 }} | 31={{ #expr: 351 + 2 }} | 32={{ #expr: 351 + 2 }} | 33={{ #expr: 351 + 2 }} | 34={{ #expr: 351 + 2 }} | 35={{ #expr: 351 + 2 }} | 36={{ #expr: 351 + 2 }} | 37={{ #expr: 351 + 2 }} | 38={{ #expr: 351 + 2 }} | 39={{ #expr: 351 + 2 }} | 40={{ #expr: 351 + 2 }} | 41={{ #expr: 351 + 2 }} | 42={{ #expr: 351 + 2 }} | 43={{ #expr: 351 + 2 }} | 44={{ #expr: 351 + 2 }} | 45={{ #expr: 351 + 6 }} | 46={{ #expr: 351 + 2 }} | 47={{ #expr: 351 + 2 }} | 48={{ #expr: 351 + 2 }} | 49={{ #expr: 351 + 2 }} | 50={{ #expr: 351 + 2 }} | 51={{ #expr: 351 + 2 }} | 52={{ #expr: 351 + 2 }} | 53={{ #expr: 351 + 2 }} | 54={{ #expr: 351 + 2 }} | 55={{ #expr: 351 + 3 }} | 56=351 | #default = 351 }} + 1 }} | f|–353}}|}} |}}{{#if: | ({{{7}}})}}.{{ #if:ADB:Rothe, Johann Andreas||{{#ifeq:0|0|}}}}</ref>

      | {{#ifeq: 20180417191934 | *
    | Vorlage:Webarchiv/Wartung/Stern{{#if: Notenblatt für Es ist das ewige Erbarmen als PDF unter Liederindex.de | {{#invoke:WLink|getEscapedTitle|Notenblatt für Es ist das ewige Erbarmen als PDF unter Liederindex.de}} | {{#invoke:Webarchiv|getdomain|http://www.liederindex.de/file?rates_score%2Frate_score_1373_1%2FEs+ist+das+ewige+Erbarmen.pdf}} }} (Archivversionen)
    | {{#iferror: {{#time: j. F Y|20180417191934}}
         | {{#if:  || }}Vorlage:Webarchiv/Wartung/DatumDer Wert des Parameters {{#if: wayback | wayback | Datum }} muss ein gültiger Zeitstempel der Form YYYYMMDDHHMMSS sein!
         | {{#if: Notenblatt für Es ist das ewige Erbarmen als PDF unter Liederindex.de | {{#invoke:WLink|getEscapedTitle|Notenblatt für Es ist das ewige Erbarmen als PDF unter Liederindex.de}} | {{#invoke:Webarchiv|getdomain|http://www.liederindex.de/file?rates_score%2Frate_score_1373_1%2FEs+ist+das+ewige+Erbarmen.pdf}} }} {{#ifeq:  | [] | [ | ( }}Memento{{#if: {{#if:  | {{{archiv-bot}}} |  }} |  des Vorlage:Referrer }} vom {{#time: j. F Y|20180417191934}} im Internet Archive{{#if:  | ;  }}{{#ifeq:  | [] | ] | ) }}
      }}
  }}
      | {{#if:
          | {{#iferror: {{#time: j. F Y|{{{webciteID}}}}}
    | {{#switch: {{#invoke:Str|len|{{{webciteID}}}}}
       | 16= {{#if: Notenblatt für Es ist das ewige Erbarmen als PDF unter Liederindex.de | {{#invoke:WLink|getEscapedTitle|Notenblatt für Es ist das ewige Erbarmen als PDF unter Liederindex.de}} | {{#invoke:Webarchiv|getdomain|http://www.liederindex.de/file?rates_score%2Frate_score_1373_1%2FEs+ist+das+ewige+Erbarmen.pdf}} }} {{#ifeq:  | [] | [ | ( }}Memento{{#if: {{#if:  | {{{archiv-bot}}} |  }} |  des Vorlage:Referrer }} vom {{#time: j. F Y| 19700101000000 + {{#expr: floor {{#expr: {{#invoke:Str|sub|{{{webciteID}}}|1|10}}/86400}} }} days}} auf WebCite{{#if:  | ;  }}{{#ifeq:  | [] | ] | ) }}
       | 9 = {{#if: Notenblatt für Es ist das ewige Erbarmen als PDF unter Liederindex.de | {{#invoke:WLink|getEscapedTitle|Notenblatt für Es ist das ewige Erbarmen als PDF unter Liederindex.de}} | {{#invoke:Webarchiv|getdomain|http://www.liederindex.de/file?rates_score%2Frate_score_1373_1%2FEs+ist+das+ewige+Erbarmen.pdf}} }} {{#ifeq:  | [] | [ | ( }}Memento{{#if: {{#if:  | {{{archiv-bot}}} |  }} |  des Vorlage:Referrer}} vom {{#time: j. F Y| 19700101000000 + {{#expr: floor {{#expr: {{#invoke:Str|sub|{{#invoke:Expr|base62|{{{webciteID}}}}}|1|10}}/86400}} }} days}} auf WebCite{{#if:  | ;  }}{{#ifeq:  | [] | ] | ) }}
       | #default= Der Wert des Parameters {{#if: webciteID | webciteID | ID }} muss entweder ein Zeitstempel der Form YYYYMMDDHHMMSS oder ein Schüsselwert mit 9 Zeichen oder eine 16-stellige Zahl sein!Vorlage:Webarchiv/Wartung/webcitation{{#if:  || }}
      }}
    | c|{{{webciteID}}}}} {{#if: Notenblatt für Es ist das ewige Erbarmen als PDF unter Liederindex.de | {{#invoke:WLink|getEscapedTitle|Notenblatt für Es ist das ewige Erbarmen als PDF unter Liederindex.de}} | {{#invoke:Webarchiv|getdomain|http://www.liederindex.de/file?rates_score%2Frate_score_1373_1%2FEs+ist+das+ewige+Erbarmen.pdf}} }} (Memento{{#if: {{#if:  | {{{archiv-bot}}} |  }} |  des Vorlage:Referrer}} vom {{#time: j. F Y|{{{webciteID}}}}} auf WebCite{{#if:  | ;  }}{{#ifeq:  | [] | ] | ) }}
  }}
          | {{#if: 
              | Vorlage:Webarchiv/Today
              | {{#if:
                      | Vorlage:Webarchiv/Generisch
                      | {{#if: Notenblatt für Es ist das ewige Erbarmen als PDF unter Liederindex.de | {{#invoke:WLink|getEscapedTitle|Notenblatt für Es ist das ewige Erbarmen als PDF unter Liederindex.de}} | {{#invoke:Webarchiv|getdomain|http://www.liederindex.de/file?rates_score%2Frate_score_1373_1%2FEs+ist+das+ewige+Erbarmen.pdf}} }}  
                 }}}}}}}}{{#if:
    | Vorlage:Webarchiv/archiv-bot
  }}{{#invoke:TemplatePar|check
     |all      = url=
     |opt      = text= wayback= webciteID= archive-is= archive-today= archiv-url= archiv-datum= ()= archiv-bot= format= original=
     |cat      = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Webarchiv
     |errNS    = 0
     |template = Vorlage:Webarchiv
     |format   = *
     |preview  = 1
  }}{{#ifexpr: {{#if:20180417191934|1|0}}{{#if:|+1}}{{#if:|+1}}{{#if:|+1}}{{#if:|+1}} <> 1
    | {{#if:  || }}Vorlage:Webarchiv/Wartung/Parameter{{#invoke:TemplUtl|failure| Fehler bei Vorlage:Webarchiv: Genau einer der Parameter 'wayback', 'webciteID', 'archive-today', 'archive-is' oder 'archiv-url' muss angegeben werden.|1}}
  }}{{#if: 
    | {{#switch: {{#invoke:Webarchiv|getdomain|{{{archiv-url}}}}}
        | web.archive.org = 
          {{#if:  || }}{{#invoke:TemplUtl|failure| Fehler bei Vorlage:Webarchiv: Im Parameter 'archiv-url' wurde URL von Internet Archive erkannt, bitte Parameter 'wayback' benutzen.|1}} 
        | webcitation.org = 
          {{#if:  || }}{{#invoke:TemplUtl|failure| Fehler bei Vorlage:Webarchiv: Im Parameter 'archiv-url' wurde URL von WebCite erkannt, bitte Parameter 'webciteID' benutzen.|1}} 
        | archive.today |archive.is |archive.ph |archive.fo |archive.li |archive.md |archive.vn = 
          {{#if:  || }}{{#invoke:TemplUtl|failure| Fehler bei Vorlage:Webarchiv: Im Parameter 'archiv-url' wurde URL von archive.today erkannt, bitte Parameter 'archive-today' benutzen.|1}}
      }}{{#if: 
         | {{#iferror: {{#iferror:{{#invoke:Vorlage:FormatDate|Execute}}|}}
             | {{#if:  || }}Vorlage:Webarchiv/Wartung/Parameter{{#invoke:TemplUtl|failure| Fehler bei Vorlage:Webarchiv: Der Wert des Parameter 'archiv-datum' ist ungültig oder hat ein ungültiges Format.|1}}
          |  }} 
         | {{#if:  || }}Vorlage:Webarchiv/Wartung/Parameter{{#invoke:TemplUtl|failure| Fehler bei Vorlage:Webarchiv: Der Pflichtparameter 'archiv-datum' wurde nicht angegeben.|1}}
      }}
    | {{#if: 
         | {{#if:  || }}Vorlage:Webarchiv/Wartung/Parameter{{#invoke:TemplUtl|failure| Fehler bei Vorlage:Webarchiv: Der Parameter 'archiv-datum' ist nur in Verbindung mit 'archiv-url' angebbar.|1}}
      }}
  }}{{#if:{{#invoke:URLutil|isHostPathResource|http://www.liederindex.de/file?rates_score%2Frate_score_1373_1%2FEs+ist+das+ewige+Erbarmen.pdf}}
    || {{#if:  || }}
  }}{{#if: Notenblatt für Es ist das ewige Erbarmen als PDF unter Liederindex.de
    | {{#if: {{#invoke:WLink|isBracketedLink|Notenblatt für Es ist das ewige Erbarmen als PDF unter Liederindex.de}}
        | {{#if:  || }}
      }}
    | {{#if:  || }}Vorlage:Webarchiv/Wartung/Linktext_fehlt
  }}{{#switch: 
    |addlarchives|addlpages= {{#if:  || }}{{#if: 1 |Vorlage:Webarchiv/Wartung/Parameter}}{{#invoke:TemplUtl|failure| Fehler bei Vorlage:Webarchiv: enWP-Wert im Parameter 'format'.|1}}
  }}{{#ifeq: {{#invoke:Str|find|http://www.liederindex.de/file?rates_score%2Frate_score_1373_1%2FEs+ist+das+ewige+Erbarmen.pdf%7Carchiv}} |-1
    || {{#ifeq: {{#invoke:Str|find|{{#invoke:Str|cropleft|http://www.liederindex.de/file?rates_score%2Frate_score_1373_1%2FEs+ist+das+ewige+Erbarmen.pdf%7C4}}%7Chttp}} |-1
         || {{#switch: {{#invoke:Webarchiv|getdomain|http://www.liederindex.de/file?rates_score%2Frate_score_1373_1%2FEs+ist+das+ewige+Erbarmen.pdf }}
              | abendblatt.de | daserste.ndr.de | inarchive.com | webcitation.org = 
              | #default = {{#if:  || }}{{#if: 1 |Vorlage:Webarchiv/Wartung/URL}}{{#invoke:TemplUtl|failure| Fehler bei Vorlage:Webarchiv: Archiv-URL im Parameter 'url' anstatt URL der Originalquelle. Entferne den vor der Original-URL stehenden Mementobestandteil und setze den Archivierungszeitstempel in den Parameter 'wayback', 'webciteID', 'archive.today' oder 'archive-is' ein, sofern nicht bereits befüllt.|1}}
            }} 
       }}
  }}</ref>

Zitate

{{#ifeq: {{{vor}}}@@-@@{{{nach}}} | -@@-@@- | {{#if:trim|}} | {{#ifeq: {{#if:|{{{vor}}}|@#@}}{{#if:|{{{nach}}}|@#@}} | @#@@#@ | {{#ifeq: de | de | „{{#if:trim|}}“ | {{#invoke:Text|quoteUnquoted| | {{{lang}}} }} }} | {{#ifeq: {{#if:|{{{vor}}}|-}} | - | | {{{vor}}} }}{{#if:trim|}}{{ #ifeq: {{#if:|{{{nach}}}|-}} | - | | {{{nach}}} }} }} }}{{ #if: || }}

{{#if:

|

„{{{Latn}}}“{{#if: || }}

}}{{#if:

|

„{{{de}}}“{{#if: || }}

}}
{{#if: |
– <templatestyles src="Person/styles.css" />{{#if:|{{{4}}} |}}{{#if:|{{{2}}} |}}{{#if:| {{{3}}} |}}{{#if:| „{{{6}}}“ |}}{{#if:trim|{{{Autor}}}}}{{#if:| {{{5}}}|}}{{#if: | : {{#if:trim|}} }}
|{{#if: 
|
{{#if:trim|}}
}}
}}

{{#if: |

{{#if: {{#invoke:Text|unstrip|{{{ref}}}}}

        | }} }}{{#if:  | {{
   #if:  | {{#if:  |
   Vorlage:Zitat: Doppelangabe 1=Text=}}

}}| }}{{#if: | {{#if: |

   Vorlage:Zitat: Doppelangabe 2=Autor=}}

}}{{#if: | {{#if: |

   Vorlage:Zitat: Doppelangabe 3=Quelle=}}

}}{{#if: | {{#if: |

   Vorlage:Zitat: Doppelangabe Umschrift=Latn=}}

}}{{#if: | {{#if: |

   Vorlage:Zitat: Doppelangabe Sprache=lang=}}

}}{{#if: | {{#if: |

   Vorlage:Zitat: Doppelangabe Übersetzung=de=}}

}}

{{#ifeq: {{{vor}}}@@-@@{{{nach}}} | -@@-@@- | {{#if:trim|}} | {{#ifeq: {{#if:|{{{vor}}}|@#@}}{{#if:|{{{nach}}}|@#@}} | @#@@#@ | {{#ifeq: de | de | „{{#if:trim|}}“ | {{#invoke:Text|quoteUnquoted| | {{{lang}}} }} }} | {{#ifeq: {{#if:|{{{vor}}}|-}} | - | | {{{vor}}} }}{{#if:trim|}}{{ #ifeq: {{#if:|{{{nach}}}|-}} | - | | {{{nach}}} }} }} }}{{ #if: || }}

{{#if:

|

„{{{Latn}}}“{{#if: || }}

}}{{#if:

|

„{{{de}}}“{{#if: || }}

}}
{{#if: |
– <templatestyles src="Person/styles.css" />{{#if:|{{{4}}} |}}{{#if:|{{{2}}} |}}{{#if:| {{{3}}} |}}{{#if:| „{{{6}}}“ |}}{{#if:trim|{{{Autor}}}}}{{#if:| {{{5}}}|}}{{#if: | : {{#if:trim|}} }}
|{{#if: 
|
{{#if:trim|}}
}}
}}

{{#if: |

{{#if: {{#invoke:Text|unstrip|{{{ref}}}}}

        | }} }}{{#if:  | {{
   #if:  | {{#if:  |
   Vorlage:Zitat: Doppelangabe 1=Text=}}

}}| }}{{#if: | {{#if: |

   Vorlage:Zitat: Doppelangabe 2=Autor=}}

}}{{#if: | {{#if: |

   Vorlage:Zitat: Doppelangabe 3=Quelle=}}

}}{{#if: | {{#if: |

   Vorlage:Zitat: Doppelangabe Umschrift=Latn=}}

}}{{#if: | {{#if: |

   Vorlage:Zitat: Doppelangabe Sprache=lang=}}

}}{{#if: | {{#if: |

   Vorlage:Zitat: Doppelangabe Übersetzung=de=}}

}}

Gedenktag

5. Juli im Evangelischen Namenkalender.

Literatur

| 1=08359 | 2=08360 | 3=08361 | 4=08362 | 5=08363 | 6=08364 | 7=08365 | 8=08366 | 9=08367 | 10=08368 | 11=08369 | 12=08370 | 13=08371 | 14=08372 | 15=08373 | 16=08374 | 17=08375 | 18=08376 | 19=08377 | 20=08378 | 21=08379 | 22=08380 | 23=08381 | 24=08382 | 25=08383 | 26=08384 | 27=08385 | 28=08386 | 29=08387 | 30=08388 | 31=08389 | 32=08390 | 33=08391 | 34=08392 | 35=08393 | 36=08394 | 37=08395 | 38=08396 | 39=08397 | 40=08398 | 41=08399 | 42=08400 | 43=08401 | 44=08402 | 45=08403 | 46=08404 | 47=08405 | 48=08406 | 49=08407 | 50=08408 | 51=08409 | 52=08410 | 53=08411 | 54=08412 | 55=08413 | 56=00000 | #default = 0 }} | 0 | {{ #if:Rothe, Johann Andreas|Rothe, Johann Andreas|Johann Andreas Rothe }} | [https://daten.digitale-sammlungen.de/~db/bsb000{{#switch: 29 | 1=08359 | 2=08360 | 3=08361 | 4=08362 | 5=08363 | 6=08364 | 7=08365 | 8=08366 | 9=08367 | 10=08368 | 11=08369 | 12=08370 | 13=08371 | 14=08372 | 15=08373 | 16=08374 | 17=08375 | 18=08376 | 19=08377 | 20=08378 | 21=08379 | 22=08380 | 23=08381 | 24=08382 | 25=08383 | 26=08384 | 27=08385 | 28=08386 | 29=08387 | 30=08388 | 31=08389 | 32=08390 | 33=08391 | 34=08392 | 35=08393 | 36=08394 | 37=08395 | 38=08396 | 39=08397 | 40=08398 | 41=08399 | 42=08400 | 43=08401 | 44=08402 | 45=08403 | 46=08404 | 47=08405 | 48=08406 | 49=08407 | 50=08408 | 51=08409 | 52=08410 | 53=08411 | 54=08412 | 55=08413 | 56=00000 | #default = 0 }}/images/index.html?seite={{#switch: 29 | 1={{ #expr: 351 + 16 }} | 2={{ #expr: 351 + 2 }} | 3={{ #expr: 351 + 2 }} | 4={{ #expr: 351 + 2 }} | 5={{ #expr: 351 + 2 }} | 6={{ #expr: 351 + 2 }} | 7={{ #expr: 351 + 2 }} | 8={{ #expr: 351 + 2 }} | 9={{#switch: 351 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 351 < 449 | {{ #expr: 351 + 2 }} | {{ #expr: 351 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 351 + 2 }} | 11={{ #expr: 351 + 2 }} | 12={{ #expr: 351 + 2 }} | 13={{ #expr: 351 + 2 }} | 14={{ #expr: 351 + 2 }} | 15={{ #expr: 351 + 2 }} | 16={{ #expr: 351 + 2 }} | 17={{ #expr: 351 + 2 }} | 18={{ #expr: 351 + 2 }} | 19={{ #expr: 351 + 2 }} | 20={{ #expr: 351 + 2 }} | 21={{ #expr: 351 + 2 }} | 22={{ #expr: 351 + 2 }} | 23={{ #expr: 351 + 2 }} | 24={{ #expr: 351 + 2 }} | 25={{ #expr: 351 + 2 }} | 26={{ #expr: 351 + 2 }} | 27={{ #expr: 351 + 2 }} | 28={{ #expr: 351 + 2 }} | 29={{ #expr: 351 + 2 }} | 30={{ #expr: 351 + 2 }} | 31={{ #expr: 351 + 2 }} | 32={{ #expr: 351 + 2 }} | 33={{ #expr: 351 + 2 }} | 34={{ #expr: 351 + 2 }} | 35={{ #expr: 351 + 2 }} | 36={{ #expr: 351 + 2 }} | 37={{ #expr: 351 + 2 }} | 38={{ #expr: 351 + 2 }} | 39={{ #expr: 351 + 2 }} | 40={{ #expr: 351 + 2 }} | 41={{ #expr: 351 + 2 }} | 42={{ #expr: 351 + 2 }} | 43={{ #expr: 351 + 2 }} | 44={{ #expr: 351 + 2 }} | 45={{ #expr: 351 + 6 }} | 46={{ #expr: 351 + 2 }} | 47={{ #expr: 351 + 2 }} | 48={{ #expr: 351 + 2 }} | 49={{ #expr: 351 + 2 }} | 50={{ #expr: 351 + 2 }} | 51={{ #expr: 351 + 2 }} | 52={{ #expr: 351 + 2 }} | 53={{ #expr: 351 + 2 }} | 54={{ #expr: 351 + 2 }} | 55={{ #expr: 351 + 3 }} | 56=351 | #default = 351 }} {{ #if:Rothe, Johann Andreas|Rothe, Johann Andreas|Johann Andreas Rothe }}] }} }}{{#ifeq:Vorlage:Str rightc|.||.}} In: Allgemeine Deutsche Biographie (ADB). Band 29, Duncker & Humblot, Leipzig {{#switch: 29 | 1=1875 | 2=1875 | 3=1876 | 4=1876 | 5=1877 | 6=1877 | 7=1877 | 8=1878 | 9=1879 | 10=1879 | 11=1880 | 12=1880 | 13=1881 | 14=1881 | 15=1882 | 16=1882 | 17=1883 | 18=1883 | 19=1884 | 20=1884 | 21=1885 | 22=1885 | 23=1886 | 24=1887 | 25=1887 | 26=1888 | 27=1888 | 28=1889 | 29=1889 | 30=1890 | 31=1890 | 32=1891 | 33=1891 | 34=1892 | 35=1893 | 36=1893 | 37=1894 | 38=1894 | 39=1895 | 40=1896 | 41=1896 | 42=1897 | 43=1898 | 44=1898 | 45=1900 | 46=1902 | 47=1903 | 48=1904 | 49=1904 | 50=1905 | 51=1906 | 52=1906 | 53=1907 | 54=1908 | 55=1910 | 56=1912 | #default = Vorlage:ADB – bitte Band und Seitenzahlen korrekt angeben{{#ifeq:0|0|}} }}, S. 351{{ #if:353 | {{ #ifexpr: {{#switch: 29 | 1={{ #expr: 351 + 16 }} | 2={{ #expr: 351 + 2 }} | 3={{ #expr: 351 + 2 }} | 4={{ #expr: 351 + 2 }} | 5={{ #expr: 351 + 2 }} | 6={{ #expr: 351 + 2 }} | 7={{ #expr: 351 + 2 }} | 8={{ #expr: 351 + 2 }} | 9={{#switch: 351 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 351 < 449 | {{ #expr: 351 + 2 }} | {{ #expr: 351 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 351 + 2 }} | 11={{ #expr: 351 + 2 }} | 12={{ #expr: 351 + 2 }} | 13={{ #expr: 351 + 2 }} | 14={{ #expr: 351 + 2 }} | 15={{ #expr: 351 + 2 }} | 16={{ #expr: 351 + 2 }} | 17={{ #expr: 351 + 2 }} | 18={{ #expr: 351 + 2 }} | 19={{ #expr: 351 + 2 }} | 20={{ #expr: 351 + 2 }} | 21={{ #expr: 351 + 2 }} | 22={{ #expr: 351 + 2 }} | 23={{ #expr: 351 + 2 }} | 24={{ #expr: 351 + 2 }} | 25={{ #expr: 351 + 2 }} | 26={{ #expr: 351 + 2 }} | 27={{ #expr: 351 + 2 }} | 28={{ #expr: 351 + 2 }} | 29={{ #expr: 351 + 2 }} | 30={{ #expr: 351 + 2 }} | 31={{ #expr: 351 + 2 }} | 32={{ #expr: 351 + 2 }} | 33={{ #expr: 351 + 2 }} | 34={{ #expr: 351 + 2 }} | 35={{ #expr: 351 + 2 }} | 36={{ #expr: 351 + 2 }} | 37={{ #expr: 351 + 2 }} | 38={{ #expr: 351 + 2 }} | 39={{ #expr: 351 + 2 }} | 40={{ #expr: 351 + 2 }} | 41={{ #expr: 351 + 2 }} | 42={{ #expr: 351 + 2 }} | 43={{ #expr: 351 + 2 }} | 44={{ #expr: 351 + 2 }} | 45={{ #expr: 351 + 6 }} | 46={{ #expr: 351 + 2 }} | 47={{ #expr: 351 + 2 }} | 48={{ #expr: 351 + 2 }} | 49={{ #expr: 351 + 2 }} | 50={{ #expr: 351 + 2 }} | 51={{ #expr: 351 + 2 }} | 52={{ #expr: 351 + 2 }} | 53={{ #expr: 351 + 2 }} | 54={{ #expr: 351 + 2 }} | 55={{ #expr: 351 + 3 }} | 56=351 | #default = 351 }} != {{#switch: 29 | 1={{ #expr: 353 + 16 }} | 2={{ #expr: 353 + 2 }} | 3={{ #expr: 353 + 2 }} | 4={{ #expr: 353 + 2 }} | 5={{ #expr: 353 + 2 }} | 6={{ #expr: 353 + 2 }} | 7={{ #expr: 353 + 2 }} | 8={{ #expr: 353 + 2 }} | 9={{#switch: 353 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 353 < 449 | {{ #expr: 353 + 2 }} | {{ #expr: 353 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 353 + 2 }} | 11={{ #expr: 353 + 2 }} | 12={{ #expr: 353 + 2 }} | 13={{ #expr: 353 + 2 }} | 14={{ #expr: 353 + 2 }} | 15={{ #expr: 353 + 2 }} | 16={{ #expr: 353 + 2 }} | 17={{ #expr: 353 + 2 }} | 18={{ #expr: 353 + 2 }} | 19={{ #expr: 353 + 2 }} | 20={{ #expr: 353 + 2 }} | 21={{ #expr: 353 + 2 }} | 22={{ #expr: 353 + 2 }} | 23={{ #expr: 353 + 2 }} | 24={{ #expr: 353 + 2 }} | 25={{ #expr: 353 + 2 }} | 26={{ #expr: 353 + 2 }} | 27={{ #expr: 353 + 2 }} | 28={{ #expr: 353 + 2 }} | 29={{ #expr: 353 + 2 }} | 30={{ #expr: 353 + 2 }} | 31={{ #expr: 353 + 2 }} | 32={{ #expr: 353 + 2 }} | 33={{ #expr: 353 + 2 }} | 34={{ #expr: 353 + 2 }} | 35={{ #expr: 353 + 2 }} | 36={{ #expr: 353 + 2 }} | 37={{ #expr: 353 + 2 }} | 38={{ #expr: 353 + 2 }} | 39={{ #expr: 353 + 2 }} | 40={{ #expr: 353 + 2 }} | 41={{ #expr: 353 + 2 }} | 42={{ #expr: 353 + 2 }} | 43={{ #expr: 353 + 2 }} | 44={{ #expr: 353 + 2 }} | 45={{ #expr: 353 + 6 }} | 46={{ #expr: 353 + 2 }} | 47={{ #expr: 353 + 2 }} | 48={{ #expr: 353 + 2 }} | 49={{ #expr: 353 + 2 }} | 50={{ #expr: 353 + 2 }} | 51={{ #expr: 353 + 2 }} | 52={{ #expr: 353 + 2 }} | 53={{ #expr: 353 + 2 }} | 54={{ #expr: 353 + 2 }} | 55={{ #expr: 353 + 3 }} | 56=353 | #default = 353 }} |{{ #ifexpr: {{#switch: 29 | 1={{ #expr: 353 + 16 }} | 2={{ #expr: 353 + 2 }} | 3={{ #expr: 353 + 2 }} | 4={{ #expr: 353 + 2 }} | 5={{ #expr: 353 + 2 }} | 6={{ #expr: 353 + 2 }} | 7={{ #expr: 353 + 2 }} | 8={{ #expr: 353 + 2 }} | 9={{#switch: 353 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 353 < 449 | {{ #expr: 353 + 2 }} | {{ #expr: 353 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 353 + 2 }} | 11={{ #expr: 353 + 2 }} | 12={{ #expr: 353 + 2 }} | 13={{ #expr: 353 + 2 }} | 14={{ #expr: 353 + 2 }} | 15={{ #expr: 353 + 2 }} | 16={{ #expr: 353 + 2 }} | 17={{ #expr: 353 + 2 }} | 18={{ #expr: 353 + 2 }} | 19={{ #expr: 353 + 2 }} | 20={{ #expr: 353 + 2 }} | 21={{ #expr: 353 + 2 }} | 22={{ #expr: 353 + 2 }} | 23={{ #expr: 353 + 2 }} | 24={{ #expr: 353 + 2 }} | 25={{ #expr: 353 + 2 }} | 26={{ #expr: 353 + 2 }} | 27={{ #expr: 353 + 2 }} | 28={{ #expr: 353 + 2 }} | 29={{ #expr: 353 + 2 }} | 30={{ #expr: 353 + 2 }} | 31={{ #expr: 353 + 2 }} | 32={{ #expr: 353 + 2 }} | 33={{ #expr: 353 + 2 }} | 34={{ #expr: 353 + 2 }} | 35={{ #expr: 353 + 2 }} | 36={{ #expr: 353 + 2 }} | 37={{ #expr: 353 + 2 }} | 38={{ #expr: 353 + 2 }} | 39={{ #expr: 353 + 2 }} | 40={{ #expr: 353 + 2 }} | 41={{ #expr: 353 + 2 }} | 42={{ #expr: 353 + 2 }} | 43={{ #expr: 353 + 2 }} | 44={{ #expr: 353 + 2 }} | 45={{ #expr: 353 + 6 }} | 46={{ #expr: 353 + 2 }} | 47={{ #expr: 353 + 2 }} | 48={{ #expr: 353 + 2 }} | 49={{ #expr: 353 + 2 }} | 50={{ #expr: 353 + 2 }} | 51={{ #expr: 353 + 2 }} | 52={{ #expr: 353 + 2 }} | 53={{ #expr: 353 + 2 }} | 54={{ #expr: 353 + 2 }} | 55={{ #expr: 353 + 3 }} | 56=353 | #default = 353 }} = {{ #expr: {{#switch: 29 | 1={{ #expr: 351 + 16 }} | 2={{ #expr: 351 + 2 }} | 3={{ #expr: 351 + 2 }} | 4={{ #expr: 351 + 2 }} | 5={{ #expr: 351 + 2 }} | 6={{ #expr: 351 + 2 }} | 7={{ #expr: 351 + 2 }} | 8={{ #expr: 351 + 2 }} | 9={{#switch: 351 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 351 < 449 | {{ #expr: 351 + 2 }} | {{ #expr: 351 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 351 + 2 }} | 11={{ #expr: 351 + 2 }} | 12={{ #expr: 351 + 2 }} | 13={{ #expr: 351 + 2 }} | 14={{ #expr: 351 + 2 }} | 15={{ #expr: 351 + 2 }} | 16={{ #expr: 351 + 2 }} | 17={{ #expr: 351 + 2 }} | 18={{ #expr: 351 + 2 }} | 19={{ #expr: 351 + 2 }} | 20={{ #expr: 351 + 2 }} | 21={{ #expr: 351 + 2 }} | 22={{ #expr: 351 + 2 }} | 23={{ #expr: 351 + 2 }} | 24={{ #expr: 351 + 2 }} | 25={{ #expr: 351 + 2 }} | 26={{ #expr: 351 + 2 }} | 27={{ #expr: 351 + 2 }} | 28={{ #expr: 351 + 2 }} | 29={{ #expr: 351 + 2 }} | 30={{ #expr: 351 + 2 }} | 31={{ #expr: 351 + 2 }} | 32={{ #expr: 351 + 2 }} | 33={{ #expr: 351 + 2 }} | 34={{ #expr: 351 + 2 }} | 35={{ #expr: 351 + 2 }} | 36={{ #expr: 351 + 2 }} | 37={{ #expr: 351 + 2 }} | 38={{ #expr: 351 + 2 }} | 39={{ #expr: 351 + 2 }} | 40={{ #expr: 351 + 2 }} | 41={{ #expr: 351 + 2 }} | 42={{ #expr: 351 + 2 }} | 43={{ #expr: 351 + 2 }} | 44={{ #expr: 351 + 2 }} | 45={{ #expr: 351 + 6 }} | 46={{ #expr: 351 + 2 }} | 47={{ #expr: 351 + 2 }} | 48={{ #expr: 351 + 2 }} | 49={{ #expr: 351 + 2 }} | 50={{ #expr: 351 + 2 }} | 51={{ #expr: 351 + 2 }} | 52={{ #expr: 351 + 2 }} | 53={{ #expr: 351 + 2 }} | 54={{ #expr: 351 + 2 }} | 55={{ #expr: 351 + 3 }} | 56=351 | #default = 351 }} + 1 }} | f|–353}}|}} |}}{{#if: | ({{{7}}})}}.{{ #if:ADB:Rothe, Johann Andreas||{{#ifeq:0|0|}}}}

|1=Hamm 1975. 2., unveränderte Auflage. Hamm 1990, ISBN 3-88309-013-1 |2=Hamm 1990, ISBN 3-88309-032-8 |3=Herzberg 1992, ISBN 3-88309-035-2 |4=Herzberg 1992, ISBN 3-88309-038-7 |5=Herzberg 1993, ISBN 3-88309-043-3 |6=Herzberg 1993, ISBN 3-88309-044-1 |7=Herzberg 1994, ISBN 3-88309-048-4 |8=Herzberg 1994, ISBN 3-88309-053-0 |9=Herzberg 1995, ISBN 3-88309-058-1 |10=Herzberg 1995, ISBN 3-88309-062-X |11=Herzberg 1996, ISBN 3-88309-064-6 |12=Herzberg 1997, ISBN 3-88309-068-9 |13=Herzberg 1998, ISBN 3-88309-072-7 |14=Herzberg 1998, ISBN 3-88309-073-5 |15=Herzberg 1999, ISBN 3-88309-077-8 |16=Herzberg 1999, ISBN 3-88309-079-4 |17=Herzberg 2000, ISBN 3-88309-080-8 |18=Herzberg 2001, ISBN 3-88309-086-7 |19=Nordhausen 2001, ISBN 3-88309-089-1 |20=Nordhausen 2002, ISBN 3-88309-091-3 |21=Nordhausen 2003, ISBN 3-88309-110-3 |22=Nordhausen 2003, ISBN 3-88309-133-2 |23=Nordhausen 2004, ISBN 3-88309-155-3 |24=Nordhausen 2005, ISBN 3-88309-247-9 |25=Nordhausen 2005, ISBN 3-88309-332-7 |26=Nordhausen 2006, ISBN 3-88309-354-8 |27=Nordhausen 2007, ISBN 978-3-88309-393-2 |28=Nordhausen 2007, ISBN 978-3-88309-413-7 |29=Nordhausen 2008, ISBN 978-3-88309-452-6 |30=Nordhausen 2009, ISBN 978-3-88309-478-6 |31=Nordhausen 2010, ISBN 978-3-88309-544-8 |32=Nordhausen 2011, ISBN 978-3-88309-615-5 |33=Nordhausen 2012, ISBN 978-3-88309-690-2 |34=Nordhausen 2013, ISBN 978-3-88309-766-4 |35=Nordhausen 2014, ISBN 978-3-88309-882-1 |36=Nordhausen 2015, ISBN 978-3-88309-920-0 |37=Nordhausen 2016, ISBN 978-3-95948-142-7 |38=Nordhausen 2017, ISBN 978-3-95948-259-2 |39=Nordhausen 2018, ISBN 978-3-95948-350-6 |40=Nordhausen 2019, ISBN 978-3-95948-426-8 |41=Nordhausen 2020, ISBN 978-3-95948-474-9 |42=Nordhausen 2021, ISBN 978-3-95948-505-0 |43=Nordhausen 2021, ISBN 978-3-95948-536-4 |44=Nordhausen 2022, ISBN 978-3-95948-556-2 |45=Nordhausen 2023, ISBN 978-3-95948-584-5 |46=Nordhausen 2023, ISBN 978-3-95948-590-6 |47=Nordhausen 2024, ISBN 978-3-689-11006-2 |48=Nordhausen 2025, ISBN 978-3-689-11017-8 }}{{#if:|, Sp. }}{{#if:756-758|, Sp. {{#iferror:{{#expr:756-758}}|756-758|{{#expr:1*756-758*0}}–{{#expr:-(0*756-758*1)}}}}}}}}{{#if:|}}{{#if:https://web.archive.org/web/20110205043232/http://www.bautz.de/bbkl/r/rothe_j_a.shtml%7C}}.{{#if: 8 | |{{#ifeq:||}}}}

  • Eduard Emil Koch: Geschichte des Kirchenliedes, Stuttgart 1868, Teil I/5, S. 240–248.
  • Peter Merx: <templatestyles src="Webarchiv/styles.css" />{{#if:20161110152256
      | {{#ifeq: 20161110152256 | *
    | Vorlage:Webarchiv/Wartung/Stern{{#if: Johann Andreas Rothe – ein Sänger der Gerechtigkeit Gottes | {{#invoke:WLink|getEscapedTitle|Johann Andreas Rothe – ein Sänger der Gerechtigkeit Gottes}} | {{#invoke:Webarchiv|getdomain|http://www.gesev.de/Gesev_grafiken/Downloads/Schlesischer%20Gottesfreund/84_dez_2015_e-book.pdf}} }} (Archivversionen)
    | {{#iferror: {{#time: j. F Y|20161110152256}}
         | {{#if:  || }}Vorlage:Webarchiv/Wartung/DatumDer Wert des Parameters {{#if: wayback | wayback | Datum }} muss ein gültiger Zeitstempel der Form YYYYMMDDHHMMSS sein!
         | {{#if: Johann Andreas Rothe – ein Sänger der Gerechtigkeit Gottes | {{#invoke:WLink|getEscapedTitle|Johann Andreas Rothe – ein Sänger der Gerechtigkeit Gottes}} | {{#invoke:Webarchiv|getdomain|http://www.gesev.de/Gesev_grafiken/Downloads/Schlesischer%20Gottesfreund/84_dez_2015_e-book.pdf}} }} {{#ifeq:  | [] | [ | ( }}Memento{{#if: {{#if:  | {{{archiv-bot}}} |  }} |  des Vorlage:Referrer }} vom {{#time: j. F Y|20161110152256}} im Internet Archive{{#if:  | ;  }}{{#ifeq:  | [] | ] | ) }}
      }}
  }}
      | {{#if:
          | {{#iferror: {{#time: j. F Y|{{{webciteID}}}}}
    | {{#switch: {{#invoke:Str|len|{{{webciteID}}}}}
       | 16= {{#if: Johann Andreas Rothe – ein Sänger der Gerechtigkeit Gottes | {{#invoke:WLink|getEscapedTitle|Johann Andreas Rothe – ein Sänger der Gerechtigkeit Gottes}} | {{#invoke:Webarchiv|getdomain|http://www.gesev.de/Gesev_grafiken/Downloads/Schlesischer%20Gottesfreund/84_dez_2015_e-book.pdf}} }} {{#ifeq:  | [] | [ | ( }}Memento{{#if: {{#if:  | {{{archiv-bot}}} |  }} |  des Vorlage:Referrer }} vom {{#time: j. F Y| 19700101000000 + {{#expr: floor {{#expr: {{#invoke:Str|sub|{{{webciteID}}}|1|10}}/86400}} }} days}} auf WebCite{{#if:  | ;  }}{{#ifeq:  | [] | ] | ) }}
       | 9 = {{#if: Johann Andreas Rothe – ein Sänger der Gerechtigkeit Gottes | {{#invoke:WLink|getEscapedTitle|Johann Andreas Rothe – ein Sänger der Gerechtigkeit Gottes}} | {{#invoke:Webarchiv|getdomain|http://www.gesev.de/Gesev_grafiken/Downloads/Schlesischer%20Gottesfreund/84_dez_2015_e-book.pdf}} }} {{#ifeq:  | [] | [ | ( }}Memento{{#if: {{#if:  | {{{archiv-bot}}} |  }} |  des Vorlage:Referrer}} vom {{#time: j. F Y| 19700101000000 + {{#expr: floor {{#expr: {{#invoke:Str|sub|{{#invoke:Expr|base62|{{{webciteID}}}}}|1|10}}/86400}} }} days}} auf WebCite{{#if:  | ;  }}{{#ifeq:  | [] | ] | ) }}
       | #default= Der Wert des Parameters {{#if: webciteID | webciteID | ID }} muss entweder ein Zeitstempel der Form YYYYMMDDHHMMSS oder ein Schüsselwert mit 9 Zeichen oder eine 16-stellige Zahl sein!Vorlage:Webarchiv/Wartung/webcitation{{#if:  || }}
      }}
    | c|{{{webciteID}}}}} {{#if: Johann Andreas Rothe – ein Sänger der Gerechtigkeit Gottes | {{#invoke:WLink|getEscapedTitle|Johann Andreas Rothe – ein Sänger der Gerechtigkeit Gottes}} | {{#invoke:Webarchiv|getdomain|http://www.gesev.de/Gesev_grafiken/Downloads/Schlesischer%20Gottesfreund/84_dez_2015_e-book.pdf}} }} (Memento{{#if: {{#if:  | {{{archiv-bot}}} |  }} |  des Vorlage:Referrer}} vom {{#time: j. F Y|{{{webciteID}}}}} auf WebCite{{#if:  | ;  }}{{#ifeq:  | [] | ] | ) }}
  }}
          | {{#if: 
              | Vorlage:Webarchiv/Today
              | {{#if:
                      | Vorlage:Webarchiv/Generisch
                      | {{#if: Johann Andreas Rothe – ein Sänger der Gerechtigkeit Gottes | {{#invoke:WLink|getEscapedTitle|Johann Andreas Rothe – ein Sänger der Gerechtigkeit Gottes}} | {{#invoke:Webarchiv|getdomain|http://www.gesev.de/Gesev_grafiken/Downloads/Schlesischer%20Gottesfreund/84_dez_2015_e-book.pdf}} }}  
                 }}}}}}}}{{#if:
    | Vorlage:Webarchiv/archiv-bot
  }}{{#invoke:TemplatePar|check
     |all      = url=
     |opt      = text= wayback= webciteID= archive-is= archive-today= archiv-url= archiv-datum= ()= archiv-bot= format= original=
     |cat      = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Webarchiv
     |errNS    = 0
     |template = Vorlage:Webarchiv
     |format   = *
     |preview  = 1
  }}{{#ifexpr: {{#if:20161110152256|1|0}}{{#if:|+1}}{{#if:|+1}}{{#if:|+1}}{{#if:|+1}} <> 1
    | {{#if:  || }}Vorlage:Webarchiv/Wartung/Parameter{{#invoke:TemplUtl|failure| Fehler bei Vorlage:Webarchiv: Genau einer der Parameter 'wayback', 'webciteID', 'archive-today', 'archive-is' oder 'archiv-url' muss angegeben werden.|1}}
  }}{{#if: 
    | {{#switch: {{#invoke:Webarchiv|getdomain|{{{archiv-url}}}}}
        | web.archive.org = 
          {{#if:  || }}{{#invoke:TemplUtl|failure| Fehler bei Vorlage:Webarchiv: Im Parameter 'archiv-url' wurde URL von Internet Archive erkannt, bitte Parameter 'wayback' benutzen.|1}} 
        | webcitation.org = 
          {{#if:  || }}{{#invoke:TemplUtl|failure| Fehler bei Vorlage:Webarchiv: Im Parameter 'archiv-url' wurde URL von WebCite erkannt, bitte Parameter 'webciteID' benutzen.|1}} 
        | archive.today |archive.is |archive.ph |archive.fo |archive.li |archive.md |archive.vn = 
          {{#if:  || }}{{#invoke:TemplUtl|failure| Fehler bei Vorlage:Webarchiv: Im Parameter 'archiv-url' wurde URL von archive.today erkannt, bitte Parameter 'archive-today' benutzen.|1}}
      }}{{#if: 
         | {{#iferror: {{#iferror:{{#invoke:Vorlage:FormatDate|Execute}}|}}
             | {{#if:  || }}Vorlage:Webarchiv/Wartung/Parameter{{#invoke:TemplUtl|failure| Fehler bei Vorlage:Webarchiv: Der Wert des Parameter 'archiv-datum' ist ungültig oder hat ein ungültiges Format.|1}}
          |  }} 
         | {{#if:  || }}Vorlage:Webarchiv/Wartung/Parameter{{#invoke:TemplUtl|failure| Fehler bei Vorlage:Webarchiv: Der Pflichtparameter 'archiv-datum' wurde nicht angegeben.|1}}
      }}
    | {{#if: 
         | {{#if:  || }}Vorlage:Webarchiv/Wartung/Parameter{{#invoke:TemplUtl|failure| Fehler bei Vorlage:Webarchiv: Der Parameter 'archiv-datum' ist nur in Verbindung mit 'archiv-url' angebbar.|1}}
      }}
  }}{{#if:{{#invoke:URLutil|isHostPathResource|http://www.gesev.de/Gesev_grafiken/Downloads/Schlesischer%20Gottesfreund/84_dez_2015_e-book.pdf}}
    || {{#if:  || }}
  }}{{#if: Johann Andreas Rothe – ein Sänger der Gerechtigkeit Gottes
    | {{#if: {{#invoke:WLink|isBracketedLink|Johann Andreas Rothe – ein Sänger der Gerechtigkeit Gottes}}
        | {{#if:  || }}
      }}
    | {{#if:  || }}Vorlage:Webarchiv/Wartung/Linktext_fehlt
  }}{{#switch: 
    |addlarchives|addlpages= {{#if:  || }}{{#if: 1 |Vorlage:Webarchiv/Wartung/Parameter}}{{#invoke:TemplUtl|failure| Fehler bei Vorlage:Webarchiv: enWP-Wert im Parameter 'format'.|1}}
  }}{{#ifeq: {{#invoke:Str|find|http://www.gesev.de/Gesev_grafiken/Downloads/Schlesischer%20Gottesfreund/84_dez_2015_e-book.pdf%7Carchiv}} |-1
    || {{#ifeq: {{#invoke:Str|find|{{#invoke:Str|cropleft|http://www.gesev.de/Gesev_grafiken/Downloads/Schlesischer%20Gottesfreund/84_dez_2015_e-book.pdf%7C4}}%7Chttp}} |-1
         || {{#switch: {{#invoke:Webarchiv|getdomain|http://www.gesev.de/Gesev_grafiken/Downloads/Schlesischer%20Gottesfreund/84_dez_2015_e-book.pdf }}
              | abendblatt.de | daserste.ndr.de | inarchive.com | webcitation.org = 
              | #default = {{#if:  || }}{{#if: 1 |Vorlage:Webarchiv/Wartung/URL}}{{#invoke:TemplUtl|failure| Fehler bei Vorlage:Webarchiv: Archiv-URL im Parameter 'url' anstatt URL der Originalquelle. Entferne den vor der Original-URL stehenden Mementobestandteil und setze den Archivierungszeitstempel in den Parameter 'wayback', 'webciteID', 'archive.today' oder 'archive-is' ein, sofern nicht bereits befüllt.|1}}
            }} 
       }}
  }}. In: Gemeinschaft evangelischer Schlesier (Hilfskomitee) e.Vorlage:NnbspV.: Schlesischer Gottesfreund. 66. Jahrgang, Dezember 2015, Nr. 12, ISSN 1861-9746, S. 180–182.
  • Albrecht Ritschl: Geschichte des Pietismus, Bonn 1886, Band 3, S. 241–294.
  • Elias Schmerfahl: Geschichte jetztlebender Gottesgelehrten, Langensalza 1751, S. 470–489.
  • August Gottlieb Spangenberg: Leben des Grafen Zinzendorf.
  • Eberhard Teufel: Johann Andreas Rothe 1688 – 1758. In: Franz Dibelius, Theodor Brieger: Beiträge zur sächsischen Kirchengeschichte. Johann Ambrosius Barth, Leipzig, 1917, Bd. 30, S. 1; 1918, Bd. 31, S. 1.

Weblinks

Einzelnachweise

<references responsive/>

{{#ifeq: p | p | | {{#if: 10026095074194056 | |

}} }}{{#ifeq:||{{#if: | [[Kategorie:Wikipedia:GND fehlt {{#invoke:Str|left|{{{GNDCheck}}}|7}}]] }}{{#if: | {{#if: | | }} }} }}{{#if: | {{#ifeq: 0 | 2 | | }} }}{{#if: | {{#ifeq: 0 | 2 | | }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 100260950 | | {{#if: {{#statements:P227}} | | }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 100260950 | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P227}} | | }} }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: | | {{#if: {{#statements:P244}} | | }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P244}} | | }} }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 74194056 | | {{#if: {{#statements:P214}} | | }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 74194056 | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P214}} | | }} }} }} }}Vorlage:Wikidata-Registrierung

{{#if: Rothe, Johann Andreas | {{#if: Rothe, Johannes Andreas; Roth, Johann Andreas | {{#if: deutscher evangelischer Pfarrer, Schriftsteller und Liederdichter | {{#if: 12. Mai 1688 | {{#if: Lasów, Oberlausitz, Freistaat Sachsen, heute Sachsen | {{#if: 6. Juli 1758 | {{#if: Thommendorf, Bunzlau, Schlesien, heute Polen |

Vorlage:Wikidata-Registrierung