Josef Albo
Josef Albo (* um 1380; † um 1444) war ein jüdischer Religionsphilosoph in Spanien.
Sein Hauptwerk, sefer ha-iqqarim („Grundsätze“), bildete den Versuch einer philosophischen Systematik der jüdischen Religion durch Zurückführung der 13 Glaubensartikel des Mose ben Maimon auf drei Prinzipien: Gott, Offenbarung, Vergeltung (Lohn und Strafe). Die Tora wird dabei als einziges göttliches Gesetz und das Judentum als die mit der Philosophie am besten harmonisierende Offenbarungsreligion beschrieben. Jede dogmatische Gebundenheit des Judentums wird abgelehnt. Das Werk wurde später von Moses Mendelssohn stark rezipiert.
Albos eklektisches Werk war weit verbreitet (Erstdruck 1485 bei Joshua Solomon Soncino).
1413/1414 verteidigte Albo die jüdische Seite in der Zwangsdisputation von Tortosa.<ref>Sina Rauschenbach, "Joseph Albo, der Messias und die Disputation von Tortosa." In: Medieval Forms of Argument: Disputation and Debate. Hrsg. Georgiana Donavin, Carol Poster, und Richard Utz. Eugene, OR: Wipf & Stock, 2002. S. 53–66.</ref>
Werke
- ספר עקרים Sefer Ha-Ikkarim. Erstausgabe hg. Joshua Solomon Soncino, Soncino 1485. (Digitalisate UB Frankfurt)
- erste kommentierte Ausgabe: Jacob ben Samuel Koppelman: Ohel Ya'akob. Freiburg 1584. online (PDF; 4,1 MB)
- deutsche Ausgabe: Buch Ikkarim. Grund- und Glaubenslehren der Mosaischen Religion. Frankfurt/Berlin 1844. (Digitalisate: Google Books; archive.org; archive.org)
- Sefer ha-'Ikkarim [Book of Principles], hg. und engl. Übers. Isaac Husik, 4 Bände, The Jewish Publication Society of America, Philadelphia 1929–30.
Literatur
- {{#if:Dror Ehrlich|Dror Ehrlich: }}{{#if:|{{#if:Albo, Joseph|Albo, Joseph|Josef Albo}}|{{#if:Albo, Joseph|Albo, Joseph|Josef Albo}}}}. In: Encyclopaedia Judaica. 2. Auflage. Band 1, Detroit/New York u. a. 2007, ISBN 978-0-02-8659{{#expr:28+1}}-{{#expr:(10-(102+(floor(2.8+1/10))+((8+1)mod10)*3)mod10)mod10}}, S. 593{{#if:595|{{#iferror:{{#expr:593+595}}|–595|{{#ifexpr:593 != 595|–595}}}} (englisch)}}{{#if:{{#iferror:{{#ifexpr:{{#switch:
| R+ = abs | R- = -abs | Z = trunc | Z+ | N = abs trunc | Z- = -abs trunc}}(1) = (1) {{#if: | round ({{{3}}}) }} | 1 }} }}||}}{{#ifexpr:0<1and1<23||falsche Bandangabe!}}.
- Angel Sáenz-Badillos; Judit Targarona Borrás: Yosef Albo. In: Diccionario de autores judios (Sefarad. Siglos X-XV). El Almendro, Córdoba 1988 (Estudios de Cultura Hebrea, Band 10), S. 183. ISBN 84-86077-69-9.
- Philippe Bobichon: Sefer ha-'Iqqarim « Livre des Principes » III, 25. Un chapitre de la controverse judéo-chétienne dans l'Espagne du XV e siècle (hebräischer Text, Übersetzung ins Französische, Kommentare). Consejo Superior de Investigaciones Científicas (CSIC), Madrid 2015 (online).
- Philippe Bobichon: Polémique anti-chrétienne et théologie dans le Sefer ha-‘Iqqarim (« Livre des Principes ») de Joseph Albo (xve s.). In: Yod, Jg. 15 (2010), S. 115–143 (online).
- Sina Rauschenbach: Josef Albo (um 1380-1444). Jüdische Philosophie und christliche Kontroverstheologie in der Frühen Neuzeit. Leiden: Brill, 2002.
- {{#if: Friedrich Wilhelm Bautz|Friedrich Wilhelm Bautz: }}Josef Albo. In: Biographisch-Bibliographisches Kirchenlexikon (BBKL){{#if:1|. Band 1, Bautz, {{#switch:1
|1=Hamm 1975. 2., unveränderte Auflage. Hamm 1990, ISBN 3-88309-013-1 |2=Hamm 1990, ISBN 3-88309-032-8 |3=Herzberg 1992, ISBN 3-88309-035-2 |4=Herzberg 1992, ISBN 3-88309-038-7 |5=Herzberg 1993, ISBN 3-88309-043-3 |6=Herzberg 1993, ISBN 3-88309-044-1 |7=Herzberg 1994, ISBN 3-88309-048-4 |8=Herzberg 1994, ISBN 3-88309-053-0 |9=Herzberg 1995, ISBN 3-88309-058-1 |10=Herzberg 1995, ISBN 3-88309-062-X |11=Herzberg 1996, ISBN 3-88309-064-6 |12=Herzberg 1997, ISBN 3-88309-068-9 |13=Herzberg 1998, ISBN 3-88309-072-7 |14=Herzberg 1998, ISBN 3-88309-073-5 |15=Herzberg 1999, ISBN 3-88309-077-8 |16=Herzberg 1999, ISBN 3-88309-079-4 |17=Herzberg 2000, ISBN 3-88309-080-8 |18=Herzberg 2001, ISBN 3-88309-086-7 |19=Nordhausen 2001, ISBN 3-88309-089-1 |20=Nordhausen 2002, ISBN 3-88309-091-3 |21=Nordhausen 2003, ISBN 3-88309-110-3 |22=Nordhausen 2003, ISBN 3-88309-133-2 |23=Nordhausen 2004, ISBN 3-88309-155-3 |24=Nordhausen 2005, ISBN 3-88309-247-9 |25=Nordhausen 2005, ISBN 3-88309-332-7 |26=Nordhausen 2006, ISBN 3-88309-354-8 |27=Nordhausen 2007, ISBN 978-3-88309-393-2 |28=Nordhausen 2007, ISBN 978-3-88309-413-7 |29=Nordhausen 2008, ISBN 978-3-88309-452-6 |30=Nordhausen 2009, ISBN 978-3-88309-478-6 |31=Nordhausen 2010, ISBN 978-3-88309-544-8 |32=Nordhausen 2011, ISBN 978-3-88309-615-5 |33=Nordhausen 2012, ISBN 978-3-88309-690-2 |34=Nordhausen 2013, ISBN 978-3-88309-766-4 |35=Nordhausen 2014, ISBN 978-3-88309-882-1 |36=Nordhausen 2015, ISBN 978-3-88309-920-0 |37=Nordhausen 2016, ISBN 978-3-95948-142-7 |38=Nordhausen 2017, ISBN 978-3-95948-259-2 |39=Nordhausen 2018, ISBN 978-3-95948-350-6 |40=Nordhausen 2019, ISBN 978-3-95948-426-8 |41=Nordhausen 2020, ISBN 978-3-95948-474-9 |42=Nordhausen 2021, ISBN 978-3-95948-505-0 |43=Nordhausen 2021, ISBN 978-3-95948-536-4 |44=Nordhausen 2022, ISBN 978-3-95948-556-2 |45=Nordhausen 2023, ISBN 978-3-95948-584-5 |46=Nordhausen 2023, ISBN 978-3-95948-590-6 |47=Nordhausen 2024, ISBN 978-3-689-11006-2 |48=Nordhausen 2025, ISBN 978-3-689-11017-8 }}{{#if:|, Sp. }}{{#if:89-90|, Sp. {{#iferror:{{#expr:89-90}}|89-90|{{#expr:1*89-90*0}}–{{#expr:-(0*89-90*1)}}}}}}}}{{#if:|}}{{#if:https://web.archive.org/web/20110205043232/http://www.bautz.de/bbkl/a/albo_j.shtml%7C}}.{{#if: 1 | |{{#ifeq:||}}}}
Weblinks
- {{#if: Dror Ehrlich | Dror Ehrlich: }}{{#if: Joseph Albo | Joseph Albo. | Eintrag}} {{#if: Joseph Albo | In: | in}} Edward N. Zalta (Hrsg.): Stanford Encyclopedia of Philosophy{{#if: |, {{{4}}}}}.{{#if:{{#if: https://plato.stanford.edu/entries/albo-joseph/ | {{#if: Joseph AlboDror Ehrlich | | 1 }} }}|}}{{#if:{{#if: {{#invoke:Expr|TemplateBooland}} | {{#if: Dror Ehrlich | | 1 }} }}|}}{{#if:{{#if: {{#invoke:Expr|TemplateBooland}} | {{#if: Joseph Albo | | 1 }} }}|}}
- {{#if: | {{{Autor}}}: |{{#if: Kaufmann Kohler, Emil Gustav Hirsch | Kaufmann Kohler, Emil Gustav Hirsch: }}}}{{#if: ALBO, JOSEPH | ALBO, JOSEPH. In: Isidore Singer (Hrsg.):| Eintrag] in der}} Jewish Encyclopedia. {{#if: | Band {{{Band}}}, Funk and Wagnalls, New York|}} {{#if:|{{#switch: {{{Band}}}.
|1 |2 |3 |4 |5 |6 |7 |8 |9 |10 |11 |12 |#default=1901–1906 }}|Funk and Wagnalls, New York 1901–1906}}{{#if:|{{#if:|, S. }}{{#if:|{{#ifeq: |||– }} }} }}{{#if: | {{{Kommentar}}}}}.
- Ikkarim (hebräisch)
Einzelnachweise
<references></references>
{{#ifeq: p | p | | {{#if: 100006868nr/95/3665324939318 | |
}} }}{{#ifeq:||{{#if: | [[Kategorie:Wikipedia:GND fehlt {{#invoke:Str|left|{{{GNDCheck}}}|7}}]] }}{{#if: | {{#if: | | }} }} }}{{#if: | {{#ifeq: 0 | 2 | | }} }}{{#if: | {{#ifeq: 0 | 2 | | }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 100006868 | | {{#if: {{#statements:P227}} | | }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 100006868 | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P227}} | | }} }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: nr/95/36653 | | {{#if: {{#statements:P244}} | | }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: nr/95/36653 | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P244}} | | }} }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 24939318 | | {{#if: {{#statements:P214}} | | }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 24939318 | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P214}} | | }} }} }} }}Vorlage:Wikidata-Registrierung
{{#if: Albo, Josef | {{#if: | {{#if: jüdischer Religionsphilosoph | {{#if: um 1380 | {{#if: | {{#if: um 1444 | {{#if: || Personendaten | |
|---|---|
| NAME | Albo, Josef
}} |
| ALTERNATIVNAMEN |
}} |
| KURZBESCHREIBUNG | jüdischer Religionsphilosoph
}} |
| GEBURTSDATUM | um 1380
}} |
| GEBURTSORT |
}} |
| STERBEDATUM | um 1444
}} |
| STERBEORT |
}} |
- Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:BBKL
- Wikipedia:GND fehlt
- Wikipedia:Normdaten-TYP falsch oder fehlend
- Wikipedia:GND in Wikipedia fehlt, in Wikidata vorhanden
- Wikipedia:GND in Wikipedia vorhanden, fehlt jedoch in Wikidata
- Wikipedia:LCCN in Wikipedia fehlt, in Wikidata vorhanden
- Wikipedia:LCCN in Wikipedia vorhanden, fehlt jedoch in Wikidata
- Wikipedia:VIAF in Wikipedia fehlt, in Wikidata vorhanden
- Wikipedia:VIAF in Wikipedia vorhanden, fehlt jedoch in Wikidata
- Jüdischer Philosoph
- Person des Judentums (Spanien)
- Autor
- Geboren im 14. Jahrhundert
- Gestorben im 15. Jahrhundert
- Mann