Zum Inhalt springen

Scharnhorst-Effekt

aus Wikipedia, der freien Enzyklopädie

Der Scharnhorst-Effekt ist ein hypothetisches Phänomen, bei dem sich Lichtsignale zwischen zwei parallelen, leitenden Platten im Vakuum mit Überlichtgeschwindigkeit ausbreiten. Der Effekt wurde von Klaus Scharnhorst von der Humboldt-Universität zu Berlin und Gabriel Barton von der University of Sussex vorhergesagt. Sie zeigten mithilfe der Quantenelektrodynamik, dass der effektive Brechungsindex, bei niedrigen Frequenzen, im Raum zwischen den Platten weniger als 1 beträgt (was für sich genommen noch nicht Überlichtgeschwindigkeit bei der Signalübertragung impliziert). Sie konnten nicht zeigen, dass die Wellenfront die Lichtgeschwindigkeit c überschreitet (was Signalübertragung mit Überlichtgeschwindigkeit implizieren würde), sondern dass dies plausibel wäre.<ref name=Scharnhorst> Die Originalarbeit ist: {{#invoke:Vorlage:Literatur|f}}{{#if:

       | {{#if: Vorlage:Cite book/ParamBool
               | Vorlage:Toter Link/archivebot
               | Vorlage:Webarchiv/archiv-bot
         }}
  }}{{#invoke:TemplatePar|check
   |all    = title=
   |opt    = vauthors= author= author1= authorlink= author-link= author-link1= author1-link= author2= author3= author4= author5= author6= author7= author8= author9= editor= last= first= last1= first1= last2= first2= last3= first3= last4= first4= last5= first5= last6= first6= last7= first7= last8= first8= last9= first9= last10= first10= last11= first11= last12= first12= last13= first13= last14= first14= last15= first15= others= script-title= trans-title= date= year= volume= issue= number= series= page= pages= at= issn= arxiv= bibcode= doi= pmid= pmc= jstor= oclc= id= url= url-status= format= access-date= archive-date= archive-url= archivebot= offline= location= publisher= language= quote= work= journal= newspaper= magazine= periodical=  name-list-style= url-access= doi-access= display-authors= via= s2cid= mr= type= citeseerx=  accessdate= archivedate= archiveurl= coauthors= month= day= last16= first16= last17= first17= last18= first18= last19= first19= last20= first20= last21= first21= last22= first22= last23= first23= last24= first24= last25= first25= last26= first26= last27= first27= last28= first28= last29= first29= last30= first30= last31= first31=
   |cat      = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Cite journal
   |errNS    = 0
   |template = Vorlage:Cite journal
   |format   = 
   |preview  = 1
  }}Vorlage:Cite book/URL{{#if:  | Vorlage:Cite book/Meldung }}{{#if:        | Vorlage:Cite book/Meldung }}{{#if: Journal of Physics A
     || Vorlage:Cite book/Meldung
  }}{{#if: Vorlage:Cite book/ParamBool
        | Vorlage:Cite book/Meldung
  }}{{#if: Vorlage:Cite book/ParamBool
     | Vorlage:Cite book/Meldung
  }}{{#if: Vorlage:Cite book/ParamBool
     | Vorlage:Cite book/Meldung
  }}{{#if: Vorlage:Cite book/ParamBool
     | Vorlage:Cite book/Meldung
  }}{{#if: Vorlage:Cite book/ParamBool
       | Vorlage:Cite book/Meldung
  }}{{#if: Vorlage:Cite book/ParamBool
     | Vorlage:Cite book/Meldung
  }}Vorlage:Cite book/Meldung2{{#ifexpr: 0{{#ifeq:^^|^^||+1}}{{#ifeq:^^|^^||+1}}{{#ifeq:G. Barton, K. Scharnhorst|^^||+1}}{{#ifeq:^^|^^||+1}} > 1
    | Vorlage:Cite book/Meldung
  }} Eine neuere Veröffentlichung ist: {{#invoke:Vorlage:Literatur|f}}{{#if: 
       | {{#if: Vorlage:Cite book/ParamBool
               | Vorlage:Toter Link/archivebot
               | Vorlage:Webarchiv/archiv-bot
         }}
  }}{{#invoke:TemplatePar|check
   |all    = title=
   |opt    = vauthors= author= author1= authorlink= author-link= author-link1= author1-link= author2= author3= author4= author5= author6= author7= author8= author9= editor= last= first= last1= first1= last2= first2= last3= first3= last4= first4= last5= first5= last6= first6= last7= first7= last8= first8= last9= first9= last10= first10= last11= first11= last12= first12= last13= first13= last14= first14= last15= first15= others= script-title= trans-title= date= year= volume= issue= number= series= page= pages= at= issn= arxiv= bibcode= doi= pmid= pmc= jstor= oclc= id= url= url-status= format= access-date= archive-date= archive-url= archivebot= offline= location= publisher= language= quote= work= journal= newspaper= magazine= periodical=  name-list-style= url-access= doi-access= display-authors= via= s2cid= mr= type= citeseerx=  accessdate= archivedate= archiveurl= coauthors= month= day= last16= first16= last17= first17= last18= first18= last19= first19= last20= first20= last21= first21= last22= first22= last23= first23= last24= first24= last25= first25= last26= first26= last27= first27= last28= first28= last29= first29= last30= first30= last31= first31=
   |cat      = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Cite journal
   |errNS    = 0
   |template = Vorlage:Cite journal
   |format   = 
   |preview  = 1
  }}Vorlage:Cite book/URL{{#if:  | Vorlage:Cite book/Meldung }}{{#if:        | Vorlage:Cite book/Meldung }}{{#if: Annalen der Physik
     || Vorlage:Cite book/Meldung
  }}{{#if: Vorlage:Cite book/ParamBool
        | Vorlage:Cite book/Meldung
  }}{{#if: Vorlage:Cite book/ParamBool
     | Vorlage:Cite book/Meldung
  }}{{#if: Vorlage:Cite book/ParamBool
     | Vorlage:Cite book/Meldung
  }}{{#if: Vorlage:Cite book/ParamBool
     | Vorlage:Cite book/Meldung
  }}{{#if: Vorlage:Cite book/ParamBool
       | Vorlage:Cite book/Meldung
  }}{{#if: Vorlage:Cite book/ParamBool
     | Vorlage:Cite book/Meldung
  }}Vorlage:Cite book/Meldung2{{#ifexpr: 0{{#ifeq:^^|^^||+1}}{{#ifeq:^^|^^||+1}}{{#ifeq:K. Scharnhorst|^^||+1}}{{#ifeq:^^|^^||+1}} > 1
    | Vorlage:Cite book/Meldung
  }}</ref>

Mit „Lichtgeschwindigkeit“ bzw. „Überlichtgeschwindigkeit“ ist hierbei die Geschwindigkeit des Lichts im gewöhnlichen, nicht begrenzten Vakuum gemeint.<ref name="Clark" />

Erklärung

Nach der Quantenfeldtheorie ist der materiefreie Raum (Vakuum) mit virtuellen Teilchen gefüllt. Das ist das Phänomen der Vakuumfluktuation. Während sich ein Photon durch das Vakuum fortbewegt, wechselwirkt es mit den virtuellen Teilchen. Diese Wechselwirkung verringert die Ausbreitungsgeschwindigkeit des Photons.

Eine Vorhersage, die aus dieser Behauptung folgt, ist, dass die Lichtgeschwindigkeit eines Photons im Vakuum erhöht ist, wenn es sich im Bereich zwischen zwei Casimir-Platten ausbreitet.<ref> {{#invoke:Vorlage:Literatur|f}}{{#if:

       | {{#if: Vorlage:Cite book/ParamBool
               | Vorlage:Toter Link/archivebot
               | Vorlage:Webarchiv/archiv-bot
         }}
  }}{{#invoke:TemplatePar|check
   |all    = title=
   |opt    = vauthors= author= author1= authorlink= author-link= author-link1= author1-link= author2= author3= author4= author5= author6= author7= author8= author9= editor= last= first= last1= first1= last2= first2= last3= first3= last4= first4= last5= first5= last6= first6= last7= first7= last8= first8= last9= first9= last10= first10= last11= first11= last12= first12= last13= first13= last14= first14= last15= first15= others= script-title= trans-title= date= year= volume= issue= number= series= page= pages= at= issn= arxiv= bibcode= doi= pmid= pmc= jstor= oclc= id= url= url-status= format= access-date= archive-date= archive-url= archivebot= offline= location= publisher= language= quote= work= journal= newspaper= magazine= periodical=  name-list-style= url-access= doi-access= display-authors= via= s2cid= mr= type= citeseerx=  accessdate= archivedate= archiveurl= coauthors= month= day= last16= first16= last17= first17= last18= first18= last19= first19= last20= first20= last21= first21= last22= first22= last23= first23= last24= first24= last25= first25= last26= first26= last27= first27= last28= first28= last29= first29= last30= first30= last31= first31=
   |cat      = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Cite journal
   |errNS    = 0
   |template = Vorlage:Cite journal
   |format   = 
   |preview  = 1
  }}Vorlage:Cite book/URL{{#if:  | Vorlage:Cite book/Meldung }}{{#if:        | Vorlage:Cite book/Meldung }}{{#if: New Scientist
     || Vorlage:Cite book/Meldung
  }}{{#if: Vorlage:Cite book/ParamBool
        | Vorlage:Cite book/Meldung
  }}{{#if: Vorlage:Cite book/ParamBool
     | Vorlage:Cite book/Meldung
  }}{{#if: Vorlage:Cite book/ParamBool
     | Vorlage:Cite book/Meldung
  }}{{#if: Vorlage:Cite book/ParamBool
     | Vorlage:Cite book/Meldung
  }}{{#if: Vorlage:Cite book/ParamBool
       | Vorlage:Cite book/Meldung
  }}{{#if: Vorlage:Cite book/ParamBool
     | Vorlage:Cite book/Meldung
  }}Vorlage:Cite book/Meldung2{{#ifexpr: 0{{#ifeq:^^|^^||+1}}{{#ifeq:^^|^^||+1}}{{#ifeq:M. Chown|^^||+1}}{{#ifeq:^^|^^||+1}} > 1
    | Vorlage:Cite book/Meldung
  }}</ref> Zwischen den beiden Platten sind nur bestimmte virtuelle Teilchen erlaubt. Die ausgeschlossenen virtuellen Teilchen haben eine zu große De-Broglie-Wellenlänge gegenüber dem Abstand der beiden Platten. Daher ist die effektive Dichte an virtuellen Teilchen im Bereich zwischen den Platten niedriger als außerhalb der Platten. Daher wird das Photon, das sich zwischen den Platten ausbreitet, mit weniger virtuellen Teilchen wechselwirken und sich daher schneller ausbreiten als ein Photon außerhalb der Platten. Der Effekt würde die Ausbreitungsgeschwindigkeit eines Photons erhöhen. Je enger die Platten beieinander sind, umso niedriger ist die Dichte der virtuellen Teilchen und umso höher ist die Lichtgeschwindigkeit.<ref>

{{#if:Vorlage:Cite book/URL|{{#iferror: {{#iferror:{{#invoke:Vorlage:FormatDate|Execute}}|}}| |}}}}{{#if:{{#if:

               |  
               | {{#if: J.G. Cramer
                 | {{#if: 
                     |  [[|Vorlage:Cite book/Name]]
                     | Vorlage:Cite book/Name
                   }}
                 }}{{#if: 
                     | {{#if:  
                         | , [[|Vorlage:Cite book/Name]]
                         | Vorlage:Cite book/Name
                        }}
                 }}{{#if: 
                     | {{#if:  
                         | , [[|Vorlage:Cite book/Name]]
                         | Vorlage:Cite book/Name
                       }}
                 }}{{#if: 
                     | {{#if:  
                         | , [[|Vorlage:Cite book/Name]]
                         | Vorlage:Cite book/Name
                       }}
                 }}{{#if: 
                     | {{#if:  
                         | , [[|Vorlage:Cite book/Name]]
                         | Vorlage:Cite book/Name
                       }}
                 }}{{#if:|Vorlage:Cite book/Name}}{{#if:|Vorlage:Cite book/Name}}{{#if:|Vorlage:Cite book/Name}}{{#if:|Vorlage:Cite book/Name}}{{#if:|Vorlage:Cite book/Name}}{{#if:|Vorlage:Cite book/Name}}{{#if:|Vorlage:Cite book/Name}}{{#if:|Vorlage:Cite book/Name}}{{#if:|Vorlage:Cite book/Name}}{{#if:|Vorlage:Cite book/Name}}{{#if:|Vorlage:Cite book/Name}}{{#if:|Vorlage:Cite book/Name}}{{#if:|Vorlage:Cite book/Name}}{{#if:|Vorlage:Cite book/Name}}{{#if:|Vorlage:Cite book/Name}}{{#if:|Vorlage:Cite book/Name}}
             }}Vorlage:Cite book/Name|{{#if: 
               |  
               | {{#if: J.G. Cramer
                 | {{#if: 
                     |  [[|Vorlage:Cite book/Name]]
                     | Vorlage:Cite book/Name
                   }}
                 }}{{#if: 
                     | {{#if:  
                         | , [[|Vorlage:Cite book/Name]]
                         | Vorlage:Cite book/Name
                        }}
                 }}{{#if: 
                     | {{#if:  
                         | , [[|Vorlage:Cite book/Name]]
                         | Vorlage:Cite book/Name
                       }}
                 }}{{#if: 
                     | {{#if:  
                         | , [[|Vorlage:Cite book/Name]]
                         | Vorlage:Cite book/Name
                       }}
                 }}{{#if: 
                     | {{#if:  
                         | , [[|Vorlage:Cite book/Name]]
                         | Vorlage:Cite book/Name
                       }}
                 }}{{#if:|Vorlage:Cite book/Name}}{{#if:|Vorlage:Cite book/Name}}{{#if:|Vorlage:Cite book/Name}}{{#if:|Vorlage:Cite book/Name}}{{#if:|Vorlage:Cite book/Name}}{{#if:|Vorlage:Cite book/Name}}{{#if:|Vorlage:Cite book/Name}}{{#if:|Vorlage:Cite book/Name}}{{#if:|Vorlage:Cite book/Name}}{{#if:|Vorlage:Cite book/Name}}{{#if:|Vorlage:Cite book/Name}}{{#if:|Vorlage:Cite book/Name}}{{#if:|Vorlage:Cite book/Name}}{{#if:|Vorlage:Cite book/Name}}{{#if:|Vorlage:Cite book/Name}}{{#if:|Vorlage:Cite book/Name}}
             }}Vorlage:Cite book/Name: }}{{#if:Vorlage:Cite book/URL|{{#if:{{#if: FTL Photons | {{#invoke: WLink|getEscapedTitle|1=FTL Photons}} | ? }}|[{{#invoke:Vorlage:Internetquelle|archivURL|1={{#invoke:URLutil|getNormalized|1=Vorlage:Cite book/URL}}}} {{#invoke:Vorlage:Internetquelle|TitelFormat|titel={{#if: FTL Photons | {{#invoke: WLink|getEscapedTitle|1=FTL Photons}} | ? }}}}]{{#if:| ()}}{{#if:{{#if:  | ( }}{{#if:  | Originaltitel: {{{script-title}}} }}{{#if:   | {{#if:  | ,  }}deutsch: {{{trans-title}}} }}{{#if:  | ) }}| {{#if:  | ( }}{{#if:  | Originaltitel: {{{script-title}}} }}{{#if:   | {{#if:  | ,  }}deutsch: {{{trans-title}}} }}{{#if:  | ) }}{{#invoke:Vorlage:Internetquelle|Endpunkt|titel={{#if:  | ( }}{{#if:  | Originaltitel: {{{script-title}}} }}{{#if:   | {{#if:  | ,  }}deutsch: {{{trans-title}}} }}{{#if:  | ) }}}}}}}}|{{#if:https://www.npl.washington.edu/AV/altvw43.html%7C{{#if:{{#invoke:TemplUtl%7Cfaculty%7CVorlage:Cite book/URL}}|{{#invoke:Vorlage:Internetquelle|TitelFormat|titel={{#invoke:WLink|getEscapedTitle|1={{#if: FTL Photons | {{#invoke: WLink|getEscapedTitle|1=FTL Photons}} | ? }}}}}}|[{{#invoke:URLutil|getNormalized|1=https://www.npl.washington.edu/AV/altvw43.html}} {{#invoke:Vorlage:Internetquelle|TitelFormat|titel={{#invoke:WLink|getEscapedTitle|1={{#if: FTL Photons | {{#invoke: WLink|getEscapedTitle|1=FTL Photons}} | ? }}}}}}]}}{{#if:| ({{#if:{{#if:  | ( }}{{#if:  | Originaltitel: {{{script-title}}} }}{{#if:   | {{#if:  | ,  }}deutsch: {{{trans-title}}} }}{{#if:  | ) }}Vorlage:Cite book/URLAnalog Science Fiction & Fact Magazine{{#if:  | via {{{via}}} }}Vorlage:Cite book/DateVorlage:Cite book/URL{{#if: {{#if: 2009-11-26
                 | {{#iferror: {{#invoke:DateTime|format|2009-11-26|ISO}}
                     | 0001-01-01
                   }}
                 | 0001-01-01
               }} | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|{{#if: 2009-11-26
                         | {{#if: {{#invoke:DateTime|format|2009-11-26 |ISO|noerror=1}} || 1 }}
                         | 1
                       }}}}||1}}}}
          | )
          | {{#if:{{#ifeq:|de||{{#if:|1}}}}{{#if:  | {{{at}}}{{#if:  | ,  }}}}{{#if:  | {{{id}}}{{#if:  | ,  }}}}{{#if:  | {{{doi}}}{{#if:  | ,  }}}}{{#if:  | PMID {{{pmid}}}{{#if:  | ,  }}}}{{#if:  | {{{arxiv}}}{{#if:  | ,  }}}}{{#if:  | Bibcode: {{{bibcode}}}{{#if:  | ,  }}}}{{#if:  | Volltext bei PMC: {{{pmc}}}{{#if:  | ,  }}}}| ; 
              | )}}}}}}{{#if:{{#if:  | ( }}{{#if:  | Originaltitel: {{{script-title}}} }}{{#if:   | {{#if:  | ,  }}deutsch: {{{trans-title}}} }}{{#if:  | ) }}| {{#if:  | ( }}{{#if:  | Originaltitel: {{{script-title}}} }}{{#if:   | {{#if:  | ,  }}deutsch: {{{trans-title}}} }}{{#if:  | ) }}{{#invoke:Vorlage:Internetquelle|Endpunkt|titel={{#if:  | ( }}{{#if:  | Originaltitel: {{{script-title}}} }}{{#if:   | {{#if:  | ,  }}deutsch: {{{trans-title}}} }}{{#if:  | ) }}}}}}}}}}{{#if:https://www.npl.washington.edu/AV/altvw43.html%7C{{#if:{{#invoke:URLutil%7CisResourceURL%7C1=https://www.npl.washington.edu/AV/altvw43.html}}%7C%7C}}}}{{#if:{{#if: FTL Photons | {{#invoke: WLink|getEscapedTitle|1=FTL Photons}} | ? }}|{{#if:{{#invoke:WLink|isValidLinktext|1={{#if: FTL Photons | {{#invoke: WLink|getEscapedTitle|1=FTL Photons}} | ? }}|lines=0}}||}}}}{{#if: Analog Science Fiction & Fact Magazine| In: {{#invoke:Vorlage:Internetquelle|TitelFormat|titel=Analog Science Fiction & Fact Magazine}}}}{{#if: {{#if:  | via {{{via}}} }}| {{#if:  | via {{{via}}} }}{{#if: Vorlage:Cite book/DateVorlage:Cite book/URL|,|{{#if: {{#if: 2009-11-26
                 | {{#iferror: {{#invoke:DateTime|format|2009-11-26|ISO}}
                     | 0001-01-01
                   }}
                 | 0001-01-01
               }} | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|{{#if: 2009-11-26
                         | {{#if: {{#invoke:DateTime|format|2009-11-26 |ISO|noerror=1}} || 1 }}
                         | 1
                       }}}}|;|,}}}}}}}}{{#if: Vorlage:Cite book/Date| {{#if:{{#invoke:DateTime|format|Vorlage:Cite book/Date|noerror=1}}
            |{{#invoke:DateTime|format|Vorlage:Cite book/Date|T._Monat JJJJ}}
            |{{#invoke:TemplUtl|failure|1=Fehler bei Vorlage:Internetquelle, datum=Vorlage:Cite book/Date|class=Zitationswartung}} }}{{#if: Vorlage:Cite book/URL|,|{{#if: {{#if: 2009-11-26
                 | {{#iferror: {{#invoke:DateTime|format|2009-11-26|ISO}}
                     | 0001-01-01
                   }}
                 | 0001-01-01
               }} | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|{{#if: 2009-11-26
                         | {{#if: {{#invoke:DateTime|format|2009-11-26 |ISO|noerror=1}} || 1 }}
                         | 1
                       }}}}|;|,}}}}}}}}{{#if: | S. {{#if: Vorlage:Cite book/URL|,|{{#if: {{#if: 2009-11-26
                 | {{#iferror: {{#invoke:DateTime|format|2009-11-26|ISO}}
                     | 0001-01-01
                   }}
                 | 0001-01-01
               }} | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|{{#if: 2009-11-26
                         | {{#if: {{#invoke:DateTime|format|2009-11-26 |ISO|noerror=1}} || 1 }}
                         | 1
                       }}}}|;|,}}}}}}}}{{#if: Vorlage:Cite book/URL{{#invoke:TemplUtl|faculty|Vorlage:Cite book/URL}}| {{#if:Vorlage:Cite book/Date{{#if:  | via {{{via}}} }}|{{#if:Vorlage:Cite book/URL|archiviert|ehemals}}|{{#if:Vorlage:Cite book/URL|Archiviert|Ehemals}}}} {{#if:Vorlage:Cite book/URL|vom|im}} Vorlage:Referrer{{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|Vorlage:Cite book/URL}}| (nicht mehr online verfügbar)}}{{#if: Vorlage:Cite book/URL| am {{#iferror: {{#iferror:{{#invoke:Vorlage:FormatDate|Execute}}|}}|Vorlage:Cite book/URL{{#if:2676559||(?)}}}}}}{{#if: {{#if: 2009-11-26
                 | {{#iferror: {{#invoke:DateTime|format|2009-11-26|ISO}}
                     | 0001-01-01
                   }}
                 | 0001-01-01
               }}|;}}}}{{#if: {{#if: 2009-11-26
                 | {{#iferror: {{#invoke:DateTime|format|2009-11-26|ISO}}
                     | 0001-01-01
                   }}
                 | 0001-01-01
               }}| {{#if:Vorlage:Cite book/Date{{#if:  | via {{{via}}} }}Vorlage:Cite book/URL{{#invoke:TemplUtl|faculty|Vorlage:Cite book/URL}}|abgerufen|Abgerufen}} {{#switch: {{#invoke:Str|len| {{#invoke:DateTime|format| {{#if: 2009-11-26
                 | {{#iferror: {{#invoke:DateTime|format|2009-11-26|ISO}}
                     | 0001-01-01
                   }}
                 | 0001-01-01
               }} |ISO|noerror=1}} }}
       |4=im Jahr
       |7=im
       |10=am
       |#default={{#invoke:TemplUtl|failure|1=Fehler bei Vorlage:Internetquelle, abruf={{#if: 2009-11-26
                 | {{#iferror: {{#invoke:DateTime|format|2009-11-26|ISO}}
                     | 0001-01-01
                   }}
                 | 0001-01-01
               }}|class=Zitationswartung}} }} {{#invoke:DateTime|format|{{#if: 2009-11-26
                 | {{#iferror: {{#invoke:DateTime|format|2009-11-26|ISO}}
                     | 0001-01-01
                   }}
                 | 0001-01-01
               }}|T._Monat JJJJ}}
    | {{#invoke:TemplUtl|failure|1=Vorlage:Internetquelle | abruf=2026-MM-TT ist Pflichtparameter}} }}{{#if:{{#ifeq:|de||{{#if:|1}}}}{{#if:  | {{{at}}}{{#if:  | ,  }}}}{{#if:  | {{{id}}}{{#if:  | ,  }}}}{{#if:  | {{{doi}}}{{#if:  | ,  }}}}{{#if:  | PMID {{{pmid}}}{{#if:  | ,  }}}}{{#if:  | {{{arxiv}}}{{#if:  | ,  }}}}{{#if:  | Bibcode: {{{bibcode}}}{{#if:  | ,  }}}}{{#if:  | Volltext bei PMC: {{{pmc}}}{{#if:  | ,  }}}}|{{#if:{{#if:  | ( }}{{#if:  | Originaltitel: {{{script-title}}} }}{{#if:   | {{#if:  | ,  }}deutsch: {{{trans-title}}} }}{{#if:  | ) }}Vorlage:Cite book/URLAnalog Science Fiction & Fact Magazine{{#if:  | via {{{via}}} }}Vorlage:Cite book/DateVorlage:Cite book/URL{{#if: {{#if: 2009-11-26
                 | {{#iferror: {{#invoke:DateTime|format|2009-11-26|ISO}}
                     | 0001-01-01
                   }}
                 | 0001-01-01
               }} | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|{{#if: 2009-11-26
                         | {{#if: {{#invoke:DateTime|format|2009-11-26 |ISO|noerror=1}} || 1 }}
                         | 1
                       }}}}||1}}}}
       |  (
       | {{#if: | |  (}}
       }}{{#ifeq:{{#if:||de}}|de||
          {{#invoke:Multilingual|format||slang=!|split=[%s,]+|shift=m|separator=, }}}}{{#if: {{#if:  | {{{at}}}{{#if:  | ,  }}}}{{#if:  | {{{id}}}{{#if:  | ,  }}}}{{#if:  | {{{doi}}}{{#if:  | ,  }}}}{{#if:  | PMID {{{pmid}}}{{#if:  | ,  }}}}{{#if:  | {{{arxiv}}}{{#if:  | ,  }}}}{{#if:  | Bibcode: {{{bibcode}}}{{#if:  | ,  }}}}{{#if:  | Volltext bei PMC: {{{pmc}}}{{#if:  | ,  }}}}|{{#ifeq:{{#if:||de}}|de||, }}{{#if:  | {{{at}}}{{#if:  | ,  }}}}{{#if:  | {{{id}}}{{#if:  | ,  }}}}{{#if:  | {{{doi}}}{{#if:  | ,  }}}}{{#if:  | PMID {{{pmid}}}{{#if:  | ,  }}}}{{#if:  | {{{arxiv}}}{{#if:  | ,  }}}}{{#if:  | Bibcode: {{{bibcode}}}{{#if:  | ,  }}}}{{#if:  | Volltext bei PMC: {{{pmc}}}{{#if:  | ,  }}}}}})}}{{#if: Vorlage:Cite book/DateVorlage:Cite book/URL{{#if: {{#if: 2009-11-26
                 | {{#iferror: {{#invoke:DateTime|format|2009-11-26|ISO}}
                     | 0001-01-01
                   }}
                 | 0001-01-01
               }} | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|{{#if: 2009-11-26
                         | {{#if: {{#invoke:DateTime|format|2009-11-26 |ISO|noerror=1}} || 1 }}
                         | 1
                       }}}}||1}} }}{{#if:  | {{{at}}}{{#if:  | ,  }}}}{{#if:  | {{{id}}}{{#if:  | ,  }}}}{{#if:  | {{{doi}}}{{#if:  | ,  }}}}{{#if:  | PMID {{{pmid}}}{{#if:  | ,  }}}}{{#if:  | {{{arxiv}}}{{#if:  | ,  }}}}{{#if:  | Bibcode: {{{bibcode}}}{{#if:  | ,  }}}}{{#if:  | Volltext bei PMC: {{{pmc}}}{{#if:  | ,  }}}}|{{#if: |: {{
 #if: 
 | {{
     #ifeq: {{#if:{{#if: {{#invoke:templutl|faculty|}}|de-ch|de}}|{{#if: {{#invoke:templutl|faculty|}}|de-ch|de}}|de}} | de
     | Vorlage:Str trim
     | {{#invoke:Vorlage:lang|flat}}
     }}
 | {{#ifeq: {{#if:{{#if: {{#invoke:templutl|faculty|}}|de-ch|de}}|{{#if: {{#invoke:templutl|faculty|}}|de-ch|de}}|de}} | de
     | „Vorlage:Str trim“
     | {{#invoke:Text|quote
         |1={{#if: 
              | {{#invoke:Vorlage:lang|flat}}
              | {{#invoke:Vorlage:lang|flat}} }}
         |2={{#if: {{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|de-CH|de}}
         |3=1}} }}

}}{{#if:

   |  (<templatestyles src="Person/styles.css" />{{#if:  | :  }}{{#if:  | , deutsch: „“ }})
   | {{#if: 
       |  ({{#if:  | , deutsch: „“ }})
       | {{#if:  |  (deutsch: „“) }}
 }}

}}{{#if:

   | {{#if: 
       | {{#if: 
           | Vorlage:": Text= und 1= gleichzeitig, bzw. Pipe zu viel }} }}
   | Vorlage:": Text= fehlt }}{{#if:  | {{#if: {{#invoke:Text|unstrip|{{{ref}}}}}
             | Vorlage:": Ungültiger Wert: ref=
             | {{{ref}}} }}

}}|.{{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|Vorlage:Cite book/URL}}|{{#if:Vorlage:Cite book/URL||{{#ifeq: Vorlage:Cite book/URL | JaKeinHinweis |{{#switch:

   |0|=Vorlage:Toter Link/Core{{#if: https://www.npl.washington.edu/AV/altvw43.html
       | {{#if:  | [1] }} (Seite {{#switch:|no|0|=|dauerhaft }}nicht mehr abrufbar{{#if:  | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}. Suche im Internet Archive ){{#if: 
           | {{#if: deadurlausgeblendet | | Vorlage:Toter Link/archivebot }}
         }}
       |   (Seite {{#switch:|no|0|=|#default=dauerhaft }}nicht mehr abrufbar{{#if:  | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}.)
     }}{{#switch: 
         |no|0|=
         |#default={{#if:  ||  }}
    }}{{#invoke:TemplatePar|check
         |opt      = inline= url= text= datum= date= archivebot= bot= botlauf= fix-attempted= checked=
         |cat      = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Toter Link
         |errNS    = 0
         |template = Vorlage:Toter Link
         |format   = 
         |preview  = 1
    }}{{#if: https://www.npl.washington.edu/AV/altvw43.html
      | {{#if:{{#invoke:URLutil|isWebURL|https://www.npl.washington.edu/AV/altvw43.html}}
          || {{#if:  ||  }} 
        }}
      | {{#if: 
           | {{#if:  ||  }}
           | {{#if:  ||  }}
        }}
    }}{{#if: 
       | {{#if:{{#invoke:DateTime|format||F Y|noerror=1}}
             || {{#if:  ||  }} 
         }}
    }}{{#switch: deadurl
         |checked|deadurl|= 
         |#default=  {{#if:  ||  }}
    }}|#default= https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?title=Wikipedia:Defekte_Weblinks&dwl=https://www.npl.washington.edu/AV/altvw43.html Die nachstehende Seite ist {{#switch:|no|0|=|dauerhaft }}nicht mehr abrufbar]{{#if:  | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}. (Suche im Internet Archive. )  {{#if: 
            | {{#if: deadurlausgeblendet | | Vorlage:Toter Link/archivebot }}
         }}Vorlage:Toter Link/Core{{#switch: 
          |no|0|=
          |#default= {{#if:  ||  }}
        }}{{#invoke:TemplatePar|check
         |all      = inline= url=
         |opt      = datum= date= archivebot= bot= botlauf= fix-attempted= checked=
         |cat      = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Toter Link
         |errNS    = 0
         |template = Vorlage:Toter Link
         |format   = 
         |preview  = 1
       }}{{#if: https://www.npl.washington.edu/AV/altvw43.html
       | {{#if:{{#invoke:URLutil|isWebURL|https://www.npl.washington.edu/AV/altvw43.html}}
          || {{#if:  ||  }} 
        }}
    }}{{#if: 
         | {{#if:{{#invoke:DateTime|format||F Y|noerror=1}}
             || {{#if:  ||  }} 
           }}
    }}{{#switch: deadurl
         |checked|deadurl|= 
         |#default=  {{#if:  ||  }}
    }}[https://www.npl.washington.edu/AV/altvw43.html }}|{{#switch: 
   |0|=Vorlage:Toter Link/Core{{#if: https://www.npl.washington.edu/AV/altvw43.html
       | {{#if:  | [2] }} (Seite {{#switch:|no|0|=|dauerhaft }}nicht mehr abrufbar{{#if:  | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}. Suche im Internet Archive ){{#if: 
           | {{#if:  | | Vorlage:Toter Link/archivebot }}
         }}
       |   (Seite {{#switch:|no|0|=|#default=dauerhaft }}nicht mehr abrufbar{{#if:  | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}.)
     }}{{#switch: 
         |no|0|=
         |#default={{#if:  ||  }}
    }}{{#invoke:TemplatePar|check
         |opt      = inline= url= text= datum= date= archivebot= bot= botlauf= fix-attempted= checked=
         |cat      = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Toter Link
         |errNS    = 0
         |template = Vorlage:Toter Link
         |format   = 
         |preview  = 1
    }}{{#if: https://www.npl.washington.edu/AV/altvw43.html
      | {{#if:{{#invoke:URLutil|isWebURL|https://www.npl.washington.edu/AV/altvw43.html}}
          || {{#if:  ||  }} 
        }}
      | {{#if: 
           | {{#if:  ||  }}
           | {{#if:  ||  }}
        }}
    }}{{#if: 
       | {{#if:{{#invoke:DateTime|format||F Y|noerror=1}}
             || {{#if:  ||  }} 
         }}
    }}{{#switch: 
         |checked|deadurl|= 
         |#default=  {{#if:  ||  }}
    }}|#default= https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?title=Wikipedia:Defekte_Weblinks&dwl=https://www.npl.washington.edu/AV/altvw43.html Die nachstehende Seite ist {{#switch:|no|0|=|dauerhaft }}nicht mehr abrufbar]{{#if:  | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}. (Suche im Internet Archive. )  {{#if: 
            | {{#if:  | | Vorlage:Toter Link/archivebot }}
         }}Vorlage:Toter Link/Core{{#switch: 
          |no|0|=
          |#default= {{#if:  ||  }}
        }}{{#invoke:TemplatePar|check
         |all      = inline= url=
         |opt      = datum= date= archivebot= bot= botlauf= fix-attempted= checked=
         |cat      = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Toter Link
         |errNS    = 0
         |template = Vorlage:Toter Link
         |format   = 
         |preview  = 1
       }}{{#if: https://www.npl.washington.edu/AV/altvw43.html
       | {{#if:{{#invoke:URLutil|isWebURL|https://www.npl.washington.edu/AV/altvw43.html}}
          || {{#if:  ||  }} 
        }}
    }}{{#if: 
         | {{#if:{{#invoke:DateTime|format||F Y|noerror=1}}
             || {{#if:  ||  }} 
           }}
    }}{{#switch: 
         |checked|deadurl|= 
         |#default=  {{#if:  ||  }}
    }}[https://www.npl.washington.edu/AV/altvw43.html }} }}}}}}}}}}{{#if:|
        {{#invoke:Vorlage:Internetquelle|archivBot|stamp=|text={{#if:Vorlage:Cite book/URL|Vorlage:Webarchiv/archiv-bot}}

}}}}{{#invoke:TemplatePar|check |all= url= titel= |opt= autor= hrsg= format= sprache= titelerg= werk= seiten= datum= abruf= zugriff= abruf-verborgen= archiv-url= archiv-datum= archiv-bot= kommentar= zitat= AT= CH= offline= |cat= {{#ifeq: 0 | 0 | Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Internetquelle}} |template= Vorlage:Internetquelle |format=0 |preview=1 }}{{#invoke:TemplatePar|check

   |all     = url= title=
   |opt     =  script-title= trans-title= archive-url= archiveurl= archive-date= archivedate= authors= vauthors= author= author1= authorlink= authorlink1= author-link= author-link1= author2= author-link2= author3= author-link3= author4= author-link4= author5= author-link5= author6= author7= author8= author9= last= first= last1= first1= last2= first2= last3= first3= last4= first4= last5= first5= last6= first6= last7= first7= last8= first8= last9= first9= others= language= lang= format= website= work= publisher= via= pages= page= at= date= year= id= bibcode= doi= pmid= pmc= arxiv= archivedate= archive-date= archivebot= accessdate= access-date= quote= comment= url-status=  ref= url-access= orig-year= editor= editor-link= editor-last= editor-first= editor1-link= editor1-last= editor1-first= editor2= editor2-last= editor2-first= editor2-link= department= series= agency= location= place= publication-place= publication-date= type= asin= doi-broken-date= isbn= issn= jfm= jstor= lccn= mr= oclc= ol= osti= rfc= ssrn= zbl= postscript= df= mode= display-authors= display-editors= book-title= contribution-url=  offline= coauthors= month= authorlink2= authorlink3= authorlink4= authorlink5= last10= first10= last11= first11= last12= first12= last13= first13= last14= first14= last15= first15= last16= first16= last17= first17= last18= first18= last19= first19= last20= first20= last21= first21=
   |cat      = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Cite web
   |errNS    = 0
   |template = Vorlage:Cite web
   |format   = 
   |preview  = 1
  }}Vorlage:Cite book/URL{{#if: Vorlage:Cite book/Webarchiv
    | Vorlage:Cite book/Meldung
  }}{{#if:  | Vorlage:Cite book/Meldung }}Vorlage:Cite book/Meldung2{{#if: Vorlage:Cite book/ParamBool
    | Vorlage:Cite book/Meldung
  }}{{#if: Vorlage:Cite book/ParamBool
    | Vorlage:Cite book/Meldung
  }}{{#if: Vorlage:Cite book/ParamBool
    | Vorlage:Cite book/Meldung
  }}{{#if: Vorlage:Cite book/ParamBool
    | Vorlage:Cite book/Meldung
  }}{{#if: Vorlage:Cite book/ParamBool
     | Vorlage:Cite book/Meldung
  }}{{#ifexpr: {{#ifeq:^^|^^|0|1}}{{#ifeq:^^|^^||+1}}{{#ifeq:J.G. Cramer|^^||+1}}{{#ifeq:^^|^^||+1}} > 1
    | Vorlage:Cite book/Meldung
  }}{{#ifexpr: {{#ifeq:^^|^^|0|1}}{{#ifeq:^^|^^||+1}}{{#ifeq:^^|^^||+1}}{{#ifeq:^^|^^||+1}} > 1
    | Vorlage:Cite book/Meldung
  }}{{#ifexpr: {{#ifeq:^^|^^|0|1}}{{#ifeq:Analog Science Fiction & Fact Magazine|^^||+1}} > 1
    | Vorlage:Cite book/Meldung
  }}{{#ifexpr: {{#ifeq:^^|^^|0|1}}{{#ifeq:^^|^^||+1}} > 1
    | Vorlage:Cite book/Meldung
  }}{{#ifexpr: {{#ifeq:^^|^^|0|1}}{{#ifeq:^^|^^||+1}} > 1
    | Vorlage:Cite book/Meldung
  }}{{#ifexpr: {{#ifeq:^^|^^|0|1}}{{#ifeq:^^|^^||+1}} > 1
    | Vorlage:Cite book/Meldung
  }}{{#ifexpr: {{#ifeq:^^|^^|0|1}}{{#ifeq:2009-11-26|^^||+1}} > 1
    | Vorlage:Cite book/Meldung
  }}{{#ifexpr: {{#ifeq:^^|^^|0|1}}{{#ifeq:^^|^^||+1}} > 1
    | Vorlage:Cite book/Meldung
  }}{{#ifexpr: {{#ifeq:^^|^^|0|1}}{{#ifeq:^^|^^||+1}} > 1
    | Vorlage:Cite book/Meldung
  }}</ref>

Der Effekt sollte am größten sein, wenn sich das Photon senkrecht zu den Platten bewegt; bei Bewegung parallel zu den Platten sollte er hingegen gar nicht auftreten.<ref name="Clark"> Sybil Gertrude de Clark: The Scharnhorst effect: superluminality and causality in effective field theories, Dissertation am Graduate College der University of Arizona (2016) [3] </ref>

Der vorhergesagte Effekt ist jedoch minimal. Ein Photon, das sich zwischen beiden Platten ausbreitet, die einen Mikrometer Abstand zueinander haben, würde seine Geschwindigkeit nur um 10−36 c erhöhen.<ref> {{#invoke:Vorlage:Literatur|f}}{{#if:

       | {{#if: Vorlage:Cite book/ParamBool
               | Vorlage:Toter Link/archivebot
               | Vorlage:Webarchiv/archiv-bot
         }}
  }}{{#invoke:TemplatePar|check
   |all    = title=
   |opt    = vauthors= author= author1= authorlink= author-link= author-link1= author1-link= author2= author3= author4= author5= author6= author7= author8= author9= editor= last= first= last1= first1= last2= first2= last3= first3= last4= first4= last5= first5= last6= first6= last7= first7= last8= first8= last9= first9= last10= first10= last11= first11= last12= first12= last13= first13= last14= first14= last15= first15= others= script-title= trans-title= date= year= volume= issue= number= series= page= pages= at= issn= arxiv= bibcode= doi= pmid= pmc= jstor= oclc= id= url= url-status= format= access-date= archive-date= archive-url= archivebot= offline= location= publisher= language= quote= work= journal= newspaper= magazine= periodical=  name-list-style= url-access= doi-access= display-authors= via= s2cid= mr= type= citeseerx=  accessdate= archivedate= archiveurl= coauthors= month= day= last16= first16= last17= first17= last18= first18= last19= first19= last20= first20= last21= first21= last22= first22= last23= first23= last24= first24= last25= first25= last26= first26= last27= first27= last28= first28= last29= first29= last30= first30= last31= first31=
   |cat      = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Cite journal
   |errNS    = 0
   |template = Vorlage:Cite journal
   |format   = 
   |preview  = 1
  }}Vorlage:Cite book/URL{{#if:  | Vorlage:Cite book/Meldung }}{{#if:        | Vorlage:Cite book/Meldung }}{{#if: Science News
     || Vorlage:Cite book/Meldung
  }}{{#if: Vorlage:Cite book/ParamBool
        | Vorlage:Cite book/Meldung
  }}{{#if: Vorlage:Cite book/ParamBool
     | Vorlage:Cite book/Meldung
  }}{{#if: Vorlage:Cite book/ParamBool
     | Vorlage:Cite book/Meldung
  }}{{#if: Vorlage:Cite book/ParamBool
     | Vorlage:Cite book/Meldung
  }}{{#if: Vorlage:Cite book/ParamBool
       | Vorlage:Cite book/Meldung
  }}{{#if: Vorlage:Cite book/ParamBool
     | Vorlage:Cite book/Meldung
  }}Vorlage:Cite book/Meldung2{{#ifexpr: 0{{#ifeq:^^|^^||+1}}{{#ifeq:^^|^^||+1}}{{#ifeq:|^^||+1}}{{#ifeq:^^|^^||+1}} > 1
    | Vorlage:Cite book/Meldung
  }}</ref> Diese Änderung der Lichtgeschwindigkeit ist mit heutiger Technik nicht messbar.

Einzelnachweise

<references />