Zum Inhalt springen

Verschulden

aus Wikipedia, der freien Enzyklopädie

Vorlage:Hinweisbaustein Das zivilrechtliche Verschulden (auch Verschuldung, früher: culpa) bestimmt die subjektive Vorwerfbarkeit eines Erfolges. Die Verschuldensformen sind Vorsatz und Fahrlässigkeit ({{#switch: juris

|juris={{#switch: bgb
  |hoai=§ 276
  |aeg=§ 276   
  |ao=§ 276
  |bbg=§ 276
  |bbig=§ 276
  |bdsg=§ 276
  |besüg=§ 276
  |bostrab=§ 276
  |bpersvg=§ 276 
  |brkg=§ 276
  |btmg=§ 276
  |bukg=§ 276 
  |bwo=§ 276
  |eggvg=§ 276
  |erbstg=§ 276
  |estdv=§ 276
  |gkg=§ 276
  |mabv=§ 276
  |owig=§ 276
  |sgb i=§ 276
  |sgb ii=§ 276
  |sgb iii=§ 276
  |sgb iv=§ 276
  |sgb v=§ 276
  |sgb vi=§ 276
  |sgb vii=§ 276
  |sgb viii=§ 276
  |sgb ix=§ 276
  |sgb x=§ 276
  |sgb xi=§ 276
  |sgb xii=§ 276
  |stvo=§ 276
  |stvzo=§ 276
  |ustg=§ 276
  |ustdv=§ 276
  |uwg=§ 276
  |weg=§ 276
  |#default=§ 276
  }}
  |be=§ 276
  |bw=§ 276
  |hh=§ 276
  |mv=§ 276
  |ni=[1]
|rlp
  |rp|rlp=§ 276
  |sh=§ 276
  |st=§ 276
  |th=§ 276
|by=§ 276
|bb=§ 276
|hb=§ 276
|he=§ 276
|nw=§ 276
|sl=§ 276
|revosax=§ 276
|dejure=§ 276
|buzer=§ 276
|RIS-B={{#if: 
 |§ 276
 |§ 276
}}
|LrBgld
|LrK
|LrOO
|LrSbg
|LrT
|LrNo
|LrStmk
|LrVbg
|LrW={{#if:  
 |§ 276
 |§ 276
}}
|LI={{#if: 
 |§ 276
 |§ 276]
}}
||leer=§ 276[Anbieter/Datenbank fehlt]
|#default=§ 276[Anbieter/Datenbank unbekannt]

}}{{#if: 276||[Paragraf fehlt]}}{{#if: BGB||[Gesetz fehlt]}} Abs. 1 S. 1 BGB). Außerhalb des Deliktsrechts spricht man meist von Vertretenmüssen. Im Strafrecht dagegen heißt die entsprechende Wertungsstufe Schuld (u. a. {{#switch: juris

|juris={{#switch: stgb
  |hoai=§ 46
  |aeg=§ 46   
  |ao=§ 46
  |bbg=§ 46
  |bbig=§ 46
  |bdsg=§ 46
  |besüg=§ 46
  |bostrab=§ 46
  |bpersvg=§ 46 
  |brkg=§ 46
  |btmg=§ 46
  |bukg=§ 46 
  |bwo=§ 46
  |eggvg=§ 46
  |erbstg=§ 46
  |estdv=§ 46
  |gkg=§ 46
  |mabv=§ 46
  |owig=§ 46
  |sgb i=§ 46
  |sgb ii=§ 46
  |sgb iii=§ 46
  |sgb iv=§ 46
  |sgb v=§ 46
  |sgb vi=§ 46
  |sgb vii=§ 46
  |sgb viii=§ 46
  |sgb ix=§ 46
  |sgb x=§ 46
  |sgb xi=§ 46
  |sgb xii=§ 46
  |stvo=§ 46
  |stvzo=§ 46
  |ustg=§ 46
  |ustdv=§ 46
  |uwg=§ 46
  |weg=§ 46
  |#default=§ 46
  }}
  |be=§ 46
  |bw=§ 46
  |hh=§ 46
  |mv=§ 46
  |ni=[2]
|rlp
  |rp|rlp=§ 46
  |sh=§ 46
  |st=§ 46
  |th=§ 46
|by=§ 46
|bb=§ 46
|hb=§ 46
|he=§ 46
|nw=§ 46
|sl=§ 46
|revosax=§ 46
|dejure=§ 46
|buzer=§ 46
|RIS-B={{#if: 
 |§ 46
 |§ 46
}}
|LrBgld
|LrK
|LrOO
|LrSbg
|LrT
|LrNo
|LrStmk
|LrVbg
|LrW={{#if:  
 |§ 46
 |§ 46
}}
|LI={{#if: 
 |§ 46
 |§ 46]
}}
||leer=§ 46[Anbieter/Datenbank fehlt]
|#default=§ 46[Anbieter/Datenbank unbekannt]

}}{{#if: 46||[Paragraf fehlt]}}{{#if: stgb||[Gesetz fehlt]}} Abs. 1 S. 1 StGB).

Das Deliktsrecht (vgl. etwa {{#switch: juris

|juris={{#switch: bgb
  |hoai=§ 823
  |aeg=§ 823   
  |ao=§ 823
  |bbg=§ 823
  |bbig=§ 823
  |bdsg=§ 823
  |besüg=§ 823
  |bostrab=§ 823
  |bpersvg=§ 823 
  |brkg=§ 823
  |btmg=§ 823
  |bukg=§ 823 
  |bwo=§ 823
  |eggvg=§ 823
  |erbstg=§ 823
  |estdv=§ 823
  |gkg=§ 823
  |mabv=§ 823
  |owig=§ 823
  |sgb i=§ 823
  |sgb ii=§ 823
  |sgb iii=§ 823
  |sgb iv=§ 823
  |sgb v=§ 823
  |sgb vi=§ 823
  |sgb vii=§ 823
  |sgb viii=§ 823
  |sgb ix=§ 823
  |sgb x=§ 823
  |sgb xi=§ 823
  |sgb xii=§ 823
  |stvo=§ 823
  |stvzo=§ 823
  |ustg=§ 823
  |ustdv=§ 823
  |uwg=§ 823
  |weg=§ 823
  |#default=§ 823
  }}
  |be=§ 823
  |bw=§ 823
  |hh=§ 823
  |mv=§ 823
  |ni=[3]
|rlp
  |rp|rlp=§ 823
  |sh=§ 823
  |st=§ 823
  |th=§ 823
|by=§ 823
|bb=§ 823
|hb=§ 823
|he=§ 823
|nw=§ 823
|sl=§ 823
|revosax=§ 823
|dejure=§ 823
|buzer=§ 823
|RIS-B={{#if: 
 |§ 823
 |§ 823
}}
|LrBgld
|LrK
|LrOO
|LrSbg
|LrT
|LrNo
|LrStmk
|LrVbg
|LrW={{#if:  
 |§ 823
 |§ 823
}}
|LI={{#if: 
 |§ 823
 |§ 823]
}}
||leer=§ 823[Anbieter/Datenbank fehlt]
|#default=§ 823[Anbieter/Datenbank unbekannt]

}}{{#if: 823||[Paragraf fehlt]}}{{#if: bgb||[Gesetz fehlt]}} BGB) ist „zivilrechtgewordenes Strafrecht“, freilich auf dem Stand der Strafrechtswissenschaft, den diese bei Inkrafttreten des Bürgerlichen Gesetzbuches erreicht hatte. Die Prüfungsreihenfolge entspricht daher dem damals im Strafrecht herrschenden Verständnis: Vorsatz und Fahrlässigkeit gelten als Schuldformen, nicht wie im heutigen Strafrecht als Bestandteile des subjektiven Tatbestands.

Das Verschulden setzt Verschuldens- beziehungsweise Deliktsfähigkeit voraus. Altersmäßig wird in Deutschland bei der Deliktsfähigkeit nach {{#switch: juris

|juris={{#switch: bgb
  |hoai=§ 828
  |aeg=§ 828   
  |ao=§ 828
  |bbg=§ 828
  |bbig=§ 828
  |bdsg=§ 828
  |besüg=§ 828
  |bostrab=§ 828
  |bpersvg=§ 828 
  |brkg=§ 828
  |btmg=§ 828
  |bukg=§ 828 
  |bwo=§ 828
  |eggvg=§ 828
  |erbstg=§ 828
  |estdv=§ 828
  |gkg=§ 828
  |mabv=§ 828
  |owig=§ 828
  |sgb i=§ 828
  |sgb ii=§ 828
  |sgb iii=§ 828
  |sgb iv=§ 828
  |sgb v=§ 828
  |sgb vi=§ 828
  |sgb vii=§ 828
  |sgb viii=§ 828
  |sgb ix=§ 828
  |sgb x=§ 828
  |sgb xi=§ 828
  |sgb xii=§ 828
  |stvo=§ 828
  |stvzo=§ 828
  |ustg=§ 828
  |ustdv=§ 828
  |uwg=§ 828
  |weg=§ 828
  |#default=§ 828
  }}
  |be=§ 828
  |bw=§ 828
  |hh=§ 828
  |mv=§ 828
  |ni=[4]
|rlp
  |rp|rlp=§ 828
  |sh=§ 828
  |st=§ 828
  |th=§ 828
|by=§ 828
|bb=§ 828
|hb=§ 828
|he=§ 828
|nw=§ 828
|sl=§ 828
|revosax=§ 828
|dejure=§ 828
|buzer=§ 828
|RIS-B={{#if: 
 |§ 828
 |§ 828
}}
|LrBgld
|LrK
|LrOO
|LrSbg
|LrT
|LrNo
|LrStmk
|LrVbg
|LrW={{#if:  
 |§ 828
 |§ 828
}}
|LI={{#if: 
 |§ 828
 |§ 828]
}}
||leer=§ 828[Anbieter/Datenbank fehlt]
|#default=§ 828[Anbieter/Datenbank unbekannt]

}}{{#if: 828||[Paragraf fehlt]}}{{#if: bgb||[Gesetz fehlt]}} BGB differenziert: Für unerlaubte Handlungen muss der Schädiger bereits das 7. Lebensjahr, bei Unfällen mit Kraftfahrzeugen oder Schienen- oder Schwebebahnen mindestens das 10. Lebensjahr vollendet haben. Die Verschuldensfähigkeit ist für Minderjährige, die noch nicht 14 Jahre sind, im Strafrecht stets ausgeschlossen ({{#switch: juris

|juris={{#switch: stgb
  |hoai=§ 19
  |aeg=§ 19   
  |ao=§ 19
  |bbg=§ 19
  |bbig=§ 19
  |bdsg=§ 19
  |besüg=§ 19
  |bostrab=§ 19
  |bpersvg=§ 19 
  |brkg=§ 19
  |btmg=§ 19
  |bukg=§ 19 
  |bwo=§ 19
  |eggvg=§ 19
  |erbstg=§ 19
  |estdv=§ 19
  |gkg=§ 19
  |mabv=§ 19
  |owig=§ 19
  |sgb i=§ 19
  |sgb ii=§ 19
  |sgb iii=§ 19
  |sgb iv=§ 19
  |sgb v=§ 19
  |sgb vi=§ 19
  |sgb vii=§ 19
  |sgb viii=§ 19
  |sgb ix=§ 19
  |sgb x=§ 19
  |sgb xi=§ 19
  |sgb xii=§ 19
  |stvo=§ 19
  |stvzo=§ 19
  |ustg=§ 19
  |ustdv=§ 19
  |uwg=§ 19
  |weg=§ 19
  |#default=§ 19
  }}
  |be=§ 19
  |bw=§ 19
  |hh=§ 19
  |mv=§ 19
  |ni=[5]
|rlp
  |rp|rlp=§ 19
  |sh=§ 19
  |st=§ 19
  |th=§ 19
|by=§ 19
|bb=§ 19
|hb=§ 19
|he=§ 19
|nw=§ 19
|sl=§ 19
|revosax=§ 19
|dejure=§ 19
|buzer=§ 19
|RIS-B={{#if: 
 |§ 19
 |§ 19
}}
|LrBgld
|LrK
|LrOO
|LrSbg
|LrT
|LrNo
|LrStmk
|LrVbg
|LrW={{#if:  
 |§ 19
 |§ 19
}}
|LI={{#if: 
 |§ 19
 |§ 19]
}}
||leer=§ 19[Anbieter/Datenbank fehlt]
|#default=§ 19[Anbieter/Datenbank unbekannt]

}}{{#if: 19||[Paragraf fehlt]}}{{#if: stgb||[Gesetz fehlt]}} StGB). Für besondere Fälle kann auch Schuldunfähigkeit ({{#switch: juris

|juris={{#switch: stgb
  |hoai=§ 20
  |aeg=§ 20   
  |ao=§ 20
  |bbg=§ 20
  |bbig=§ 20
  |bdsg=§ 20
  |besüg=§ 20
  |bostrab=§ 20
  |bpersvg=§ 20 
  |brkg=§ 20
  |btmg=§ 20
  |bukg=§ 20 
  |bwo=§ 20
  |eggvg=§ 20
  |erbstg=§ 20
  |estdv=§ 20
  |gkg=§ 20
  |mabv=§ 20
  |owig=§ 20
  |sgb i=§ 20
  |sgb ii=§ 20
  |sgb iii=§ 20
  |sgb iv=§ 20
  |sgb v=§ 20
  |sgb vi=§ 20
  |sgb vii=§ 20
  |sgb viii=§ 20
  |sgb ix=§ 20
  |sgb x=§ 20
  |sgb xi=§ 20
  |sgb xii=§ 20
  |stvo=§ 20
  |stvzo=§ 20
  |ustg=§ 20
  |ustdv=§ 20
  |uwg=§ 20
  |weg=§ 20
  |#default=§ 20
  }}
  |be=§ 20
  |bw=§ 20
  |hh=§ 20
  |mv=§ 20
  |ni=[6]
|rlp
  |rp|rlp=§ 20
  |sh=§ 20
  |st=§ 20
  |th=§ 20
|by=§ 20
|bb=§ 20
|hb=§ 20
|he=§ 20
|nw=§ 20
|sl=§ 20
|revosax=§ 20
|dejure=§ 20
|buzer=§ 20
|RIS-B={{#if: 
 |§ 20
 |§ 20
}}
|LrBgld
|LrK
|LrOO
|LrSbg
|LrT
|LrNo
|LrStmk
|LrVbg
|LrW={{#if:  
 |§ 20
 |§ 20
}}
|LI={{#if: 
 |§ 20
 |§ 20]
}}
||leer=§ 20[Anbieter/Datenbank fehlt]
|#default=§ 20[Anbieter/Datenbank unbekannt]

}}{{#if: 20||[Paragraf fehlt]}}{{#if: stgb||[Gesetz fehlt]}} StGB) oder verminderte Schuldfähigkeit ({{#switch: juris

|juris={{#switch: stgb
  |hoai=§ 21
  |aeg=§ 21   
  |ao=§ 21
  |bbg=§ 21
  |bbig=§ 21
  |bdsg=§ 21
  |besüg=§ 21
  |bostrab=§ 21
  |bpersvg=§ 21 
  |brkg=§ 21
  |btmg=§ 21
  |bukg=§ 21 
  |bwo=§ 21
  |eggvg=§ 21
  |erbstg=§ 21
  |estdv=§ 21
  |gkg=§ 21
  |mabv=§ 21
  |owig=§ 21
  |sgb i=§ 21
  |sgb ii=§ 21
  |sgb iii=§ 21
  |sgb iv=§ 21
  |sgb v=§ 21
  |sgb vi=§ 21
  |sgb vii=§ 21
  |sgb viii=§ 21
  |sgb ix=§ 21
  |sgb x=§ 21
  |sgb xi=§ 21
  |sgb xii=§ 21
  |stvo=§ 21
  |stvzo=§ 21
  |ustg=§ 21
  |ustdv=§ 21
  |uwg=§ 21
  |weg=§ 21
  |#default=§ 21
  }}
  |be=§ 21
  |bw=§ 21
  |hh=§ 21
  |mv=§ 21
  |ni=[7]
|rlp
  |rp|rlp=§ 21
  |sh=§ 21
  |st=§ 21
  |th=§ 21
|by=§ 21
|bb=§ 21
|hb=§ 21
|he=§ 21
|nw=§ 21
|sl=§ 21
|revosax=§ 21
|dejure=§ 21
|buzer=§ 21
|RIS-B={{#if: 
 |§ 21
 |§ 21
}}
|LrBgld
|LrK
|LrOO
|LrSbg
|LrT
|LrNo
|LrStmk
|LrVbg
|LrW={{#if:  
 |§ 21
 |§ 21
}}
|LI={{#if: 
 |§ 21
 |§ 21]
}}
||leer=§ 21[Anbieter/Datenbank fehlt]
|#default=§ 21[Anbieter/Datenbank unbekannt]

}}{{#if: 21||[Paragraf fehlt]}}{{#if: stgb||[Gesetz fehlt]}} StGB) vorliegen. Dies korrespondiert im Zivilrecht mit der Deliktunfähigkeit ({{#switch: juris

|juris={{#switch: bgb
  |hoai=§ 827
  |aeg=§ 827   
  |ao=§ 827
  |bbg=§ 827
  |bbig=§ 827
  |bdsg=§ 827
  |besüg=§ 827
  |bostrab=§ 827
  |bpersvg=§ 827 
  |brkg=§ 827
  |btmg=§ 827
  |bukg=§ 827 
  |bwo=§ 827
  |eggvg=§ 827
  |erbstg=§ 827
  |estdv=§ 827
  |gkg=§ 827
  |mabv=§ 827
  |owig=§ 827
  |sgb i=§ 827
  |sgb ii=§ 827
  |sgb iii=§ 827
  |sgb iv=§ 827
  |sgb v=§ 827
  |sgb vi=§ 827
  |sgb vii=§ 827
  |sgb viii=§ 827
  |sgb ix=§ 827
  |sgb x=§ 827
  |sgb xi=§ 827
  |sgb xii=§ 827
  |stvo=§ 827
  |stvzo=§ 827
  |ustg=§ 827
  |ustdv=§ 827
  |uwg=§ 827
  |weg=§ 827
  |#default=§ 827
  }}
  |be=§ 827
  |bw=§ 827
  |hh=§ 827
  |mv=§ 827
  |ni=[8]
|rlp
  |rp|rlp=§ 827
  |sh=§ 827
  |st=§ 827
  |th=§ 827
|by=§ 827
|bb=§ 827
|hb=§ 827
|he=§ 827
|nw=§ 827
|sl=§ 827
|revosax=§ 827
|dejure=§ 827
|buzer=§ 827
|RIS-B={{#if: 
 |§ 827
 |§ 827
}}
|LrBgld
|LrK
|LrOO
|LrSbg
|LrT
|LrNo
|LrStmk
|LrVbg
|LrW={{#if:  
 |§ 827
 |§ 827
}}
|LI={{#if: 
 |§ 827
 |§ 827]
}}
||leer=§ 827[Anbieter/Datenbank fehlt]
|#default=§ 827[Anbieter/Datenbank unbekannt]

}}{{#if: 827||[Paragraf fehlt]}}{{#if: bgb||[Gesetz fehlt]}}, {{#switch: juris

|juris={{#switch: bgb
  |hoai=§ 829
  |aeg=§ 829   
  |ao=§ 829
  |bbg=§ 829
  |bbig=§ 829
  |bdsg=§ 829
  |besüg=§ 829
  |bostrab=§ 829
  |bpersvg=§ 829 
  |brkg=§ 829
  |btmg=§ 829
  |bukg=§ 829 
  |bwo=§ 829
  |eggvg=§ 829
  |erbstg=§ 829
  |estdv=§ 829
  |gkg=§ 829
  |mabv=§ 829
  |owig=§ 829
  |sgb i=§ 829
  |sgb ii=§ 829
  |sgb iii=§ 829
  |sgb iv=§ 829
  |sgb v=§ 829
  |sgb vi=§ 829
  |sgb vii=§ 829
  |sgb viii=§ 829
  |sgb ix=§ 829
  |sgb x=§ 829
  |sgb xi=§ 829
  |sgb xii=§ 829
  |stvo=§ 829
  |stvzo=§ 829
  |ustg=§ 829
  |ustdv=§ 829
  |uwg=§ 829
  |weg=§ 829
  |#default=§ 829
  }}
  |be=§ 829
  |bw=§ 829
  |hh=§ 829
  |mv=§ 829
  |ni=[9]
|rlp
  |rp|rlp=§ 829
  |sh=§ 829
  |st=§ 829
  |th=§ 829
|by=§ 829
|bb=§ 829
|hb=§ 829
|he=§ 829
|nw=§ 829
|sl=§ 829
|revosax=§ 829
|dejure=§ 829
|buzer=§ 829
|RIS-B={{#if: 
 |§ 829
 |§ 829
}}
|LrBgld
|LrK
|LrOO
|LrSbg
|LrT
|LrNo
|LrStmk
|LrVbg
|LrW={{#if:  
 |§ 829
 |§ 829
}}
|LI={{#if: 
 |§ 829
 |§ 829]
}}
||leer=§ 829[Anbieter/Datenbank fehlt]
|#default=§ 829[Anbieter/Datenbank unbekannt]

}}{{#if: 829||[Paragraf fehlt]}}{{#if: bgb||[Gesetz fehlt]}} BGB).

Für eigenes, freilich vermutetes Verschulden haftet, wer einen Verrichtungsgehilfen bestellt, der einem anderen einen Schaden verursacht. Das Verschulden anderer kann aber auch zugerechnet werden: So sieht das Bürgerliche Recht in {{#switch: juris

|juris={{#switch: bgb
  |hoai=§ 278
  |aeg=§ 278   
  |ao=§ 278
  |bbg=§ 278
  |bbig=§ 278
  |bdsg=§ 278
  |besüg=§ 278
  |bostrab=§ 278
  |bpersvg=§ 278 
  |brkg=§ 278
  |btmg=§ 278
  |bukg=§ 278 
  |bwo=§ 278
  |eggvg=§ 278
  |erbstg=§ 278
  |estdv=§ 278
  |gkg=§ 278
  |mabv=§ 278
  |owig=§ 278
  |sgb i=§ 278
  |sgb ii=§ 278
  |sgb iii=§ 278
  |sgb iv=§ 278
  |sgb v=§ 278
  |sgb vi=§ 278
  |sgb vii=§ 278
  |sgb viii=§ 278
  |sgb ix=§ 278
  |sgb x=§ 278
  |sgb xi=§ 278
  |sgb xii=§ 278
  |stvo=§ 278
  |stvzo=§ 278
  |ustg=§ 278
  |ustdv=§ 278
  |uwg=§ 278
  |weg=§ 278
  |#default=§ 278
  }}
  |be=§ 278
  |bw=§ 278
  |hh=§ 278
  |mv=§ 278
  |ni=[10]
|rlp
  |rp|rlp=§ 278
  |sh=§ 278
  |st=§ 278
  |th=§ 278
|by=§ 278
|bb=§ 278
|hb=§ 278
|he=§ 278
|nw=§ 278
|sl=§ 278
|revosax=§ 278
|dejure=§ 278
|buzer=§ 278
|RIS-B={{#if: 
 |§ 278
 |§ 278
}}
|LrBgld
|LrK
|LrOO
|LrSbg
|LrT
|LrNo
|LrStmk
|LrVbg
|LrW={{#if:  
 |§ 278
 |§ 278
}}
|LI={{#if: 
 |§ 278
 |§ 278]
}}
||leer=§ 278[Anbieter/Datenbank fehlt]
|#default=§ 278[Anbieter/Datenbank unbekannt]

}}{{#if: 278||[Paragraf fehlt]}}{{#if: bgb||[Gesetz fehlt]}} BGB vor, dass das Verschulden eines Erfüllungsgehilfen dem Geschäftsherrn zugerechnet wird. Juristische Personen haften gegebenenfalls über {{#switch: juris

|juris={{#switch: bgb
  |hoai=§ 31
  |aeg=§ 31   
  |ao=§ 31
  |bbg=§ 31
  |bbig=§ 31
  |bdsg=§ 31
  |besüg=§ 31
  |bostrab=§ 31
  |bpersvg=§ 31 
  |brkg=§ 31
  |btmg=§ 31
  |bukg=§ 31 
  |bwo=§ 31
  |eggvg=§ 31
  |erbstg=§ 31
  |estdv=§ 31
  |gkg=§ 31
  |mabv=§ 31
  |owig=§ 31
  |sgb i=§ 31
  |sgb ii=§ 31
  |sgb iii=§ 31
  |sgb iv=§ 31
  |sgb v=§ 31
  |sgb vi=§ 31
  |sgb vii=§ 31
  |sgb viii=§ 31
  |sgb ix=§ 31
  |sgb x=§ 31
  |sgb xi=§ 31
  |sgb xii=§ 31
  |stvo=§ 31
  |stvzo=§ 31
  |ustg=§ 31
  |ustdv=§ 31
  |uwg=§ 31
  |weg=§ 31
  |#default=§ 31
  }}
  |be=§ 31
  |bw=§ 31
  |hh=§ 31
  |mv=§ 31
  |ni=[11]
|rlp
  |rp|rlp=§ 31
  |sh=§ 31
  |st=§ 31
  |th=§ 31
|by=§ 31
|bb=§ 31
|hb=§ 31
|he=§ 31
|nw=§ 31
|sl=§ 31
|revosax=§ 31
|dejure=§ 31
|buzer=§ 31
|RIS-B={{#if: 
 |§ 31
 |§ 31
}}
|LrBgld
|LrK
|LrOO
|LrSbg
|LrT
|LrNo
|LrStmk
|LrVbg
|LrW={{#if:  
 |§ 31
 |§ 31
}}
|LI={{#if: 
 |§ 31
 |§ 31]
}}
||leer=§ 31[Anbieter/Datenbank fehlt]
|#default=§ 31[Anbieter/Datenbank unbekannt]

}}{{#if: 31||[Paragraf fehlt]}}{{#if: bgb||[Gesetz fehlt]}}, {{#switch: juris

|juris={{#switch: bgb
  |hoai=§ 89
  |aeg=§ 89   
  |ao=§ 89
  |bbg=§ 89
  |bbig=§ 89
  |bdsg=§ 89
  |besüg=§ 89
  |bostrab=§ 89
  |bpersvg=§ 89 
  |brkg=§ 89
  |btmg=§ 89
  |bukg=§ 89 
  |bwo=§ 89
  |eggvg=§ 89
  |erbstg=§ 89
  |estdv=§ 89
  |gkg=§ 89
  |mabv=§ 89
  |owig=§ 89
  |sgb i=§ 89
  |sgb ii=§ 89
  |sgb iii=§ 89
  |sgb iv=§ 89
  |sgb v=§ 89
  |sgb vi=§ 89
  |sgb vii=§ 89
  |sgb viii=§ 89
  |sgb ix=§ 89
  |sgb x=§ 89
  |sgb xi=§ 89
  |sgb xii=§ 89
  |stvo=§ 89
  |stvzo=§ 89
  |ustg=§ 89
  |ustdv=§ 89
  |uwg=§ 89
  |weg=§ 89
  |#default=§ 89
  }}
  |be=§ 89
  |bw=§ 89
  |hh=§ 89
  |mv=§ 89
  |ni=[12]
|rlp
  |rp|rlp=§ 89
  |sh=§ 89
  |st=§ 89
  |th=§ 89
|by=§ 89
|bb=§ 89
|hb=§ 89
|he=§ 89
|nw=§ 89
|sl=§ 89
|revosax=§ 89
|dejure=§ 89
|buzer=§ 89
|RIS-B={{#if: 
 |§ 89
 |§ 89
}}
|LrBgld
|LrK
|LrOO
|LrSbg
|LrT
|LrNo
|LrStmk
|LrVbg
|LrW={{#if:  
 |§ 89
 |§ 89
}}
|LI={{#if: 
 |§ 89
 |§ 89]
}}
||leer=§ 89[Anbieter/Datenbank fehlt]
|#default=§ 89[Anbieter/Datenbank unbekannt]

}}{{#if: 89||[Paragraf fehlt]}}{{#if: bgb||[Gesetz fehlt]}} BGB für das Verschulden ihrer Organe, z. B. des Vorstandes.

Vorlage:Hinweisbaustein

{{#ifeq: s | p | | {{#if: 4187977-6 | |

}} }}{{#ifeq:||{{#if: | [[Kategorie:Wikipedia:GND fehlt {{#invoke:Str|left|{{{GNDCheck}}}|7}}]] }}{{#if: | {{#if: | | }} }} }}{{#if: | {{#ifeq: 0 | 2 | | }} }}{{#if: | {{#ifeq: 0 | 2 | | }} }}{{#ifeq: s | p | {{#if: 4187977-6 | | {{#if: {{#statements:P227}} | | }} }} }}{{#ifeq: s | p | {{#if: 4187977-6 | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P227}} | | }} }} }} }}{{#ifeq: s | p | {{#if: | | {{#if: {{#statements:P244}} | | }} }} }}{{#ifeq: s | p | {{#if: | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P244}} | | }} }} }} }}{{#ifeq: s | p | {{#if: | | {{#if: {{#statements:P214}} | | }} }} }}{{#ifeq: s | p | {{#if: | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P214}} | | }} }} }} }}Vorlage:Wikidata-Registrierung