Zum Inhalt springen

Alfred von Domaszewski

aus Wikipedia, der freien Enzyklopädie
Datei:Alfred von Domaszewski.jpg
Alfred von Domaszewski

Alfred von Domaszewski (* 30. Oktober 1856 in Temeswar, Kaisertum Österreich; † 25. März 1927 in München) war ein österreichischer Althistoriker.

Alfred von Domaszewski war der Sohn des 1881 im Etschtal verstorbenen Ingenieurs Victor von Domaszewski und der Pauline Preyss. Er promovierte als Philologe an der Universität Wien und war anschließend Gymnasiallehrer am Akademischen Gymnasium in Wien, ab 1886 auch Privatdozent. Im Auftrag der Berliner Akademie der Wissenschaften und gefördert vom Wiener Unterrichtsministerium arbeitete er ab 1882 mit Carl Humann in Smyrna weiter an der Rekonstruktion des Monumentum Ancyranum.

1884 wurde er als Kustosadjunkt am Kunsthistorischen Museum Wien angestellt. 1887 wechselte er als Professor an den neu geschaffenen Lehrstuhl für Alte Geschichte der Ruprecht-Karls-Universität Heidelberg. Zusammen mit Rudolf Ernst Brünnow legte er die erste Karte der antiken Felsenstadt Petra im heutigen Jordanien an. Mehrfach aufgelegt wurde sein Werk Geschichte der römischen Kaiser.

Zu seinen Schülern gehörte Ernst Kantorowicz.

Schriften (Auswahl)

  • Zu den Tierbildern der Signa. In: Archäologisch-epigraphische Mitteilungen aus Österreich-Ungarn. Band 17, 1894, {{#invoke:URIutil|{{#ifeq:1|1|linkISSN|targetISSN}}|0259-1448|0}}{{#ifeq:1|0|[!]

}}{{#ifeq:0|1

        |{{#switch:00
                  |11= (print/online)
                  |10= (print)
                  |01= (online)
          }}

}}{{#ifeq:0|0

        |{{#ifeq:0|0
              |{{#if:{{#invoke:URIutil|isISSNvalid|1=0259-1448}}
                    |
                    |{{#invoke:TemplUtl|failure|ISSN ungültig}}}}}}

}} (S. 34).

  • Die Religion des Römischen Heeres. In: Westdeutsche Zeitschrift für Geschichte und Kunst. Band 14, 1895, {{#if: {{#if: | {{#invoke:TemplUtl|faculty|{{{suffix}}}}} }}
 | {{#if:trim|200652-2}}. In: Zeitschriftendatenbank (ZDB).
 | {{#if: {{#if:  | {{#invoke:TemplUtl|faculty|{{{kurz}}}}} }}
     |
     | ZDB-ID 
   }}200652-2

}}{{#if: {{#invoke:TemplUtl|faculty|}} | | {{#if: {{#invoke:URIutil|isDNBvalid|200652-2|ZDB}} | | ZDB-ID ungültig{{#ifeq: 0 | 0 | }}}}}}, S. 1–124 (Sonderabdruck: Lintz’sche Buchhandlung, Trier 1895); Nachdruck: Arno Press, New York (NY) 1975, ISBN 0-405-07012-8 (Volltext als PDF; 4,22 MB).

  • mit Rudolf Ernst Brünnow: Die Provincia Arabia auf Grund zweier in den Jahren 1897 und 1898 unternommenen Reisen und der Berichte früherer Reisender beschrieben. 3 Bände. Trübner, Straßburg 1904–1909 (Nachdruck: Olms, Hildesheim 2004).
    • Band 1: Die Römerstraße von Mâdebâ über Petra und O_dru.h bis El-A.kaba. 1904 (Nachdruck. ISBN 3-487-12611-7);
    • Band 2: Der äußere Limes und die Römerstraßen von el-Maan bis Bo.sra. 1905 (Nachdruck. ISBN 3-487-12612-5);
    • Band 3: Der westliche Hauran von Boṣrâ bis Eš-Šuhba und die Gegend um die Damaskener Wiesenseen bis Eḍ-Ḍumêr. Nebst einem Anhang über die römischen Befestigungen von Maṣada und einem Überblick über die Geschichte der Provinz Arabia. 1909 (Nachdruck. ISBN 3-487-12613-3).
  • Die Rangordnung des römischen Heeres. In: Bonner Jahrbücher. Band 117, 1908, {{#if: {{#if: | {{#invoke:TemplUtl|faculty|{{{suffix}}}}} }}
 | {{#if:trim|217210-0}}. In: Zeitschriftendatenbank (ZDB).
 | {{#if: {{#if:  | {{#invoke:TemplUtl|faculty|{{{kurz}}}}} }}
     |
     | ZDB-ID 
   }}217210-0

}}{{#if: {{#invoke:TemplUtl|faculty|}} | | {{#if: {{#invoke:URIutil|isDNBvalid|217210-0|ZDB}} | | ZDB-ID ungültig{{#ifeq: 0 | 0 | }}}}}}, S. 1–278 (Sonderabdruck: Marcus und Weber, Köln 1908; 3., unveränderte Auflage) (= Bonner Jahrbücher. Beihefte 14, {{#invoke:URIutil|{{#ifeq:1|1|linkISSN|targetISSN}}|0067-4893|0}}{{#ifeq:1|0|[!] }}{{#ifeq:0|1

        |{{#switch:00
                  |11= (print/online)
                  |10= (print)
                  |01= (online)
          }}

}}{{#ifeq:0|0

        |{{#ifeq:0|0
              |{{#if:{{#invoke:URIutil|isISSNvalid|1=0067-4893}}
                    |
                    |{{#invoke:TemplUtl|failure|ISSN ungültig}}}}}}

}}). Böhlau, Köln / Weimar / Wien 1981, ISBN 3-412-05280-9 (online).

  • Die Anlage der Limeskastelle. Carl Winter, Heidelberg 1908.
  • Geschichte der römischen Kaiser. 2 Bände. Quelle & Meyer, Leipzig 1909.
  • Abhandlungen zur römischen Religion. Teubner, Leipzig u. a. 1909 (Nachdruck: Olms, Hildesheim / New York 1977, ISBN 3-487-06448-0) (auszugsweise online).
  • Zwei römische Reliefs (= Sitzungsberichte der Heidelberger Akademie der Wissenschaften. Philosophisch-Historische Klasse. Jahrgang 1910, Abandlung 4, {{#invoke:URIutil|{{#ifeq:1|1|linkISSN|targetISSN}}|0933-6613|0}}{{#ifeq:1|0|[!]

}}{{#ifeq:0|1

        |{{#switch:00
                  |11= (print/online)
                  |10= (print)
                  |01= (online)
          }}

}}{{#ifeq:0|0

        |{{#ifeq:0|0
              |{{#if:{{#invoke:URIutil|isISSNvalid|1=0933-6613}}
                    |
                    |{{#invoke:TemplUtl|failure|ISSN ungültig}}}}}}

}}). Carl Winter, Heidelberg 1910.

  • Die Hermen der Agora zu Athen (= Sitzungsberichte der Heidelberger Akademie der Wissenschaften. Philosophisch-Historische Klasse. Jahrgang 1914, Abhandlung 10). Carl Winter, Heidelberg 1914.
  • Die Topographie Roms bei den Scriptores historiae Augustae (= Sitzungsberichte der Heidelberger Akademie der Wissenschaften. Philosophisch-Historische Klasse. Jahrgang 1916, Abhandlung 7). Carl Winter, Heidelberg 1916.
  • Die Geographie bei den Scriptores historiae Augustae (= Sitzungsberichte der Heidelberger Akademie der Wissenschaften. Philosophisch-Historische Klasse. Jahrgang 1916, Abhandlung 15). Carl Winter, Heidelberg 1916.
  • Die Daten der Scriptores historiae Augustae von Severus Alexander bis Carus (= Sitzungsberichte der Heidelberger Akademie der Wissenschaften. Philosophisch-Historische Klasse. Jahrgang 1917, Abhandlung 1). Carl Winter, Heidelberg 1917.
  • Der Staatsfriedhof der Athener (= Sitzungsberichte der Heidelberger Akademie der Wissenschaften. Philosophisch-Historische Klasse. Jahrgang 1917, Abhandlung 7). Carl Winter, Heidelberg 1917.
  • Zeitgeschichte bei römischen Elegikern (= Sitzungsberichte der Heidelberger Akademie der Wissenschaften. Philosophisch-Historische Klasse. Jahrgang 1919, Abhandlung 2). 1919.
  • Eine Urkunde bei Thukydides (= Sitzungsberichte der Heidelberger Akademie der Wissenschaften. Philosophisch-Historische Klasse. Jahrgang 1920, Abhandlung 5). Carl Winter, Heidelberg 1920 (doi:10.11588/diglit.37772).
  • Bellum Marsicum (= Akademie der Wissenschaften in Wien. Philosophisch-historische Klasse. Sitzungsberichte. Band 201, Abhandlung 1, {{#invoke:URIutil|{{#ifeq:1|1|linkISSN|targetISSN}}|1012-487X|0}}{{#ifeq:1|0|[!]

}}{{#ifeq:0|1

        |{{#switch:00
                  |11= (print/online)
                  |10= (print)
                  |01= (online)
          }}

}}{{#ifeq:0|0

        |{{#ifeq:0|0
              |{{#if:{{#invoke:URIutil|isISSNvalid|1=1012-487X}}
                    |
                    |{{#invoke:TemplUtl|failure|ISSN ungültig}}}}}}

}}). Hölder-Pichler-Tempsky, Wien/Leipzig 1924.

  • Die attische Politik in der Zeit der Pentekontaetie (= Sitzungsberichte der Heidelberger Akademie der Wissenschaften. Philosophisch-Historische Klasse. Jahrgang 1924/25, Abhandlung 4). Carl Winter, Heidelberg 1925 (doi:10.11588/diglit.38946).
  • Die Phalangen Alexanders und Caesars Legionen (= Sitzungsberichte der Heidelberger Akademie der Wissenschaften. Philosophisch-Historische Klasse. Jahrgang 1925/26, Abhandlung 1). Carl Winter, Heidelberg 1926 (Digitalisat).

Literatur

| 1 = 1957 | 2 = 1959 | 3 = 1965 | 4 = 1969 | 5 = 1972 | 6 = 1975, ISBN 3-7001-0128-7 | 7 = 1978, ISBN 3-7001-0187-2 | 8 = 1983, ISBN 3-7001-0187-2 | 9 = 1988, ISBN 3-7001-1483-4 | 10 = 1994, ISBN 3-7001-2186-5 | 11 = 1999, ISBN 3-7001-2803-7 | 12 = 2005, ISBN 3-7001-3580-7 | 13 = 2010, ISBN 978-3-7001-6963-5 | 14 = 2015, ISBN 978-3-7001-7794-4 | 15 = 2018, ISBN 978-3-7001-8383-9 | 16 = 2019– | #default = 1957 ff. }}, S. 193{{#if: | {{#ifeq: 193 | | | {{#ifexpr: 193 + 1 = |  f. | – }}{{#ifexpr: 193 < | (Direktlinks auf S. 193, 193 + 1 }}.pdf S. {{#expr: 193 + 1 }}{{#ifexpr: 193 + 1 < | , 193 + 2 }}.pdf S. {{#expr: 193 + 2 }}{{#ifexpr: 193 + 2 < | , 193 + 3 }}.pdf S. {{#expr: 193 + 3 }} }} }}) }} }} }}.{{#ifexpr: 1 >= 14 and 193 > 240 | }}

  • {{ #if:Martina Pesditschek|Martina Pesditschek: |}}{{ #if:Domaszewski, Alfred von|Domaszewski, Alfred von|Alfred von Domaszewski }}. In: {{#if:Vorlage:Str match|{{#switch: Suppl. 6

| Suppl. 1 = Walter Eder, Johannes Renger (Hrsg.): Herrscherchronologien der antiken Welt. Namen, Daten, Dynastien | Suppl. 2 = Manfred Landfester (Hrsg.): Geschichte der antiken Texte. Autoren- und Werklexikon | Suppl. 3 = Anne-Maria Wittke, Eckart Olshausen, Richard Szydlak (Hrsg.): Historischer Atlas der antiken Welt | Suppl. 4 = Manfred Landfester, Brigitte Egger (Hrsg.): Register zur Rezeptions- und Wissenschaftsgeschichte. Register zu den Bänden 13–15/3 des Neuen Pauly | Suppl. 5 = Maria Moog-Grünewald (Hrsg.): Mythenrezeption. Die antike Mythologie in Literatur, Musik und Kunst von den Anfängen bis zur Gegenwart | Suppl. 6 = Peter Kuhlmann, Helmuth Schneider (Hrsg.): Geschichte der Altertumswissenschaften. Biographisches Lexikon | Suppl. 7 = Christine Walde (Hrsg.): Die Rezeption der antiken Literatur. Kulturhistorisches Werklexikon | Suppl. 8 = Peter von Möllendorff, Annette Simonis, Linda Simonis (Hrsg.): Historische Gestalten der Antike. Rezeption in Literatur, Kunst und Musik | Suppl. 9 = Manfred Landfester (Hrsg.): Renaissance-Humanismus. Lexikon zur Antikerezeption | Suppl. 10 = Anne-Maria Wittke (Hrsg.): Frühgeschichte der Mittelmeerkulturen. Historisch-archäologisches Handbuch | Suppl. 11 = Falko Daim (Hrsg.): Byzanz. Historisch-kulturwissenschaftliches Handbuch | Suppl. 12 = Leonhard Burckhardt, Michael A. Speidel (Hrsg.): Militärgeschichte der griechisch-römischen Antike. Lexikon | Suppl. 13 = Joachim Jacob, Johannes Süßmann (Hrsg.): Das 18. Jahrhundert. Lexikon zur Antikerezeption in Aufklärung und Klassizismus | Suppl. 14 = Konrad Vössing, Matthias Becher, Jan Bemmann (Hrsg.): Die Germanen und das Römische Reich. Historisch-archäologisches Lexikon }} (= Der Neue Pauly. Supplemente. Band {{#invoke:Str|cropleft|Suppl. 6|7}}). Metzler, Stuttgart/Weimar|Der Neue Pauly (DNP). {{#if:Suppl. 6|Band Suppl. 6,|}} Metzler, Stuttgart}} {{#switch: Suppl. 6 | 1 = 1996 | 2 = 1997 | 3 = 1997 | 4 = 1998 | 5 = 1998 | 6 = 1999 | 7 = 1999 | 8 = 2000 | 9 = 2000 | 10 = 2001 | 11 = 2001 | 12/1 = 2002 | 12/2 = 2002 | 13 = 1999 | 14 = 2000 | 15/1 = 2001 | 15/2 = 2002 | 15/3 = 2003 | 16 = 2003 | Suppl. 1 = 2004 | Suppl. 2 = 2007 | Suppl. 3 = 2007 | Suppl. 4 = 2005 | Suppl. 5 = 2008 | Suppl. 6 = 2012 | Suppl. 7 = 2010 | Suppl. 8 = 2013 | Suppl. 9 = 2014 | Suppl. 10 = 2015 | Suppl. 11 = 2016 | Suppl. 12 = 2022 | Suppl. 13 = 2018 | Suppl. 14 = 2023 | #default = 1996–2023 }}, ISBN {{#switch: Suppl. 6 | 1 = 3-476-01471-1 | 2 = 3-476-01472-X | 3 = 3-476-01473-8 | 4 = 3-476-01474-6 | 5 = 3-476-01475-4 | 6 = 3-476-01476-2 | 7 = 3-476-01477-0 | 8 = 3-476-01478-9 | 9 = 3-476-01479-7 | 10 = 3-476-01480-0 | 11 = 3-476-01481-9 | 12/1 = 3-476-01482-7 | 12/2 = 3-476-01487-8 | 13 = 3-476-01483-5 | 14 = 3-476-01484-3 | 15/1 = 3-476-01485-1 | 15/2 = 3-476-01488-6 | 15/3 = 3-476-01489-4 | 16 = 3-476-01486-X | Suppl. 1 = 3-476-01912-8 | Suppl. 2 = 978-3-476-02030-7 | Suppl. 3 = 978-3-476-02031-4 | Suppl. 4 = 3-476-02051-7 | Suppl. 5 = 978-3-476-02032-1 | Suppl. 6 = 978-3-476-02033-8 | Suppl. 7 = 978-3-476-02034-5 | Suppl. 8 = 978-3-476-02468-8 | Suppl. 9 = 978-3-476-02469-5 | Suppl. 10 = 978-3-476-02470-1 | Suppl. 11 = 978-3-476-02422-0 | Suppl. 12 = 978-3-476-02471-8 | Suppl. 13 = 978-3-476-02472-5 | Suppl. 14 = 978-3-476-02473-2 | #default = 3-476-01470-3 }}{{#if:316|, {{#switch: Suppl. 6 | 16 | Suppl. 1 | Suppl. 2 | Suppl. 3 | Suppl. 4 | Suppl. 5 = S.  | #default = Sp.  }}316{{#if:317|{{#ifexpr: 316 <> 317|–317|}}|}}|}}{{#if:|, {{{Fundstelle}}}}}{{#if:| ({{{6}}})}}.{{#invoke:TemplatePar|match |template=Vorlage:DNP |cat=Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:DNP |format=@@@ |1=1=* |2=2=n |3=3=n |4=4=* |5=5=* |6=6=* |7=Fundstelle=*}}{{#if: Suppl. 6|{{#switch: Suppl. 6 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12/1 | 12/2 | 13 | 14 | 15/1 | 15/2 | 15/3 | 16 | Suppl. 1 | Suppl. 2 | Suppl. 3 | Suppl. 4 | Suppl. 5 | Suppl. 6 | Suppl. 7 | Suppl. 8 | Suppl. 9 | Suppl. 10 | Suppl. 11 | Suppl. 12 | Suppl. 13 | Suppl. 14 = | #default = Vorlage:DNP: Ungültige Bandnummer. }}|}}

  • Sorin Nemeti, Călin Timoc: Alfred von Domaszewski: Latin Epigraphy in the Roman Empire. Acts of the colloquium held in Timișoara in December 14th-17th 2022. MEGA, Cluj-Napoca 2024, ISBN 978-606-020-781-8.

Weblinks

[[s:{{#if:|{{{lang}}}:}}{{#if:|{{{1}}}|Alfred von Domaszewski}}|Wikisource: {{#if:|{{{2}}}|{{#if:|{{{1}}}|Alfred von Domaszewski}}}}]]{{#switch: 1

|1|= – Quellen und Volltexte |0|-= |X|x= |#default= –

}}{{#if: | ({{#invoke:Multilingual|format|{{{lang}}}|slang=!|shift=m}}) }}

{{#invoke:TemplatePar|check

  |opt= 1= 2= lang= suffix=
  |template=Vorlage:Wikisource
  |cat=Wikipedia:Vorlagenfehler/Schwesterprojekt
  }}
| {{#if: 
    | Vorlage:DNB-Portal – veraltete Parametrisierung 3=
  }}

}}

{{safesubst:#ifeq:0|10| {{#switch: Alfred von Domaszewski |Navigationsleiste|NaviBlock|0=|#default= Vorlage:Templatetransclusioncheck Vorlage:Dokumentation/ruler }}}}Vorlage:Klappleiste/Anfang {{#if: Logo der Universität Heidelberg

|

Erster Lehrstuhl: Alfred von Domaszewski (1887–1924) | Eugen Täubler (1925–1933) | Fritz Schachermeyr (1936–1940) | Hans Schaefer (1942–1961) | Fritz Gschnitzer (1962–1997) | Angelos Chaniotis (1998–2006) | Kai Trampedach (seit 2007)

Zweiter Lehrstuhl: Jacques Moreau (1960–1961) | Christian Habicht (1965–1972) | Géza Alföldy (1975–2002) | Christian Witschel (seit 2005)

 |

Erster Lehrstuhl: Alfred von Domaszewski (1887–1924) | Eugen Täubler (1925–1933) | Fritz Schachermeyr (1936–1940) | Hans Schaefer (1942–1961) | Fritz Gschnitzer (1962–1997) | Angelos Chaniotis (1998–2006) | Kai Trampedach (seit 2007)

Zweiter Lehrstuhl: Jacques Moreau (1960–1961) | Christian Habicht (1965–1972) | Géza Alföldy (1975–2002) | Christian Witschel (seit 2005) }} Vorlage:Klappleiste/Ende

{{#ifeq: p | p | | {{#if: 116175516n/86/83866342007329 | |

}} }}{{#ifeq:||{{#if: | [[Kategorie:Wikipedia:GND fehlt {{#invoke:Str|left|{{{GNDCheck}}}|7}}]] }}{{#if: | {{#if: | | }} }} }}{{#if: | {{#ifeq: 0 | 2 | | }} }}{{#if: | {{#ifeq: 0 | 2 | | }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 116175516 | | {{#if: {{#statements:P227}} | | }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 116175516 | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P227}} | | }} }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: n/86/838663 | | {{#if: {{#statements:P244}} | | }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: n/86/838663 | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P244}} | | }} }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 42007329 | | {{#if: {{#statements:P214}} | | }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 42007329 | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P214}} | | }} }} }} }}Vorlage:Wikidata-Registrierung

{{#if: Domaszewski, Alfred von | {{#if: Domaszewski, Alfred | {{#if: österreichischer Altertumsforscher | {{#if: 30. Oktober 1856 | {{#if: Timișoara | {{#if: 25. März 1927 | {{#if: München |

Vorlage:Wikidata-Registrierung