El Cimarrón
Das Rezital El Cimarrón, Untertitel: Autobiographie des geflohenen Sklaven Esteban Montejo, ist eine Komposition des deutschen Komponisten Hans Werner Henze, die 1970 in Berlin im Rahmen der Berliner Festspiele uraufgeführt wurde.
Entstehungsgeschichte
Das Rezital entstand in den Jahren 1969–1970, als Henze in Kuba lebte. Es basiert auf den mündlichen Aussagen des früheren Sklaven Montejo, die dieser 1963 gegenüber dem kubanischen Schriftsteller Miguel Barnet machte. Montejo war der Sklaverei entflohen und wurde so Cimarrón. Im Kubanischen Unabhängigkeitskrieg nahm Montejo an der Schlacht von Mal Tiempo (Batalla de Mal Tiempo) teil. Das Libretto schrieb Hans Magnus Enzensberger. Henze komponierte das Werk für den in Deutschland lebenden US-Amerikaner William Pearson. Nach dessen Tod 1995 schrieb Henze in einem Brief an Pearsons Lebensgefährten Franz-Josef Heumannskämper: „‚El Cimarron‘ ist komponiert worden mit lebhaften Vorstellungen von Billy, seiner Stimme, seinen Ausdrucksmöglichkeiten, seiner immer charismatischer werdenden Ausstrahlung. Unsere Freundschaft war lustig und ist unzerstörbar.“<ref>Gerhard R. Koch: Wandelbar identisch. In: Frankfurter Allgemeine Zeitung vom 5. Juli 1995, S. 29</ref><ref>{{#if:|{{#iferror: {{#iferror:{{#invoke:Vorlage:FormatDate|Execute}}|}}| |}}}}{{#if:|: }}{{#if:|{{#if:Briefe an den Sänger William Pearson|[{{#invoke:Vorlage:Internetquelle|archivURL|1={{#invoke:URLutil|getNormalized|1={{{archiv-url}}}}}}} {{#invoke:Vorlage:Internetquelle|TitelFormat|titel=Briefe an den Sänger William Pearson}}]{{#if:| ({{{format}}})}}{{#if:| {{{titelerg}}}{{#invoke:Vorlage:Internetquelle|Endpunkt|titel={{{titelerg}}}}}}}}}|{{#if:https://www.wolke-verlag.de/wp-content/uploads/2024/08/Pearson_Inhalt.pdf%7C{{#if:{{#invoke:TemplUtl%7Cfaculty%7C}}%7C{{#invoke:Vorlage:Internetquelle%7CTitelFormat%7Ctitel={{#invoke:WLink%7CgetEscapedTitle%7C1=Briefe an den Sänger William Pearson}}}}|[{{#invoke:URLutil|getNormalized|1=https://www.wolke-verlag.de/wp-content/uploads/2024/08/Pearson_Inhalt.pdf}} {{#invoke:Vorlage:Internetquelle|TitelFormat|titel={{#invoke:WLink|getEscapedTitle|1=Briefe an den Sänger William Pearson}}}}]}}{{#if:| ({{{format}}}{{#if:Wolke-Verlag2025-08{{#if: 2025-04-20 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}||1}}}}
| )
| {{#if:{{#ifeq:de|de||{{#if:de|1}}}}| ;
| )}}}}}}{{#if:| {{{titelerg}}}{{#invoke:Vorlage:Internetquelle|Endpunkt|titel={{{titelerg}}}}}}}}}}}{{#if:https://www.wolke-verlag.de/wp-content/uploads/2024/08/Pearson_Inhalt.pdf%7C{{#if:{{#invoke:URLutil%7CisResourceURL%7C1=https://www.wolke-verlag.de/wp-content/uploads/2024/08/Pearson_Inhalt.pdf}}%7C%7C}}}}{{#if:Briefe an den Sänger William Pearson|{{#if:{{#invoke:WLink|isValidLinktext|1=Briefe an den Sänger William Pearson|lines=0}}||}}}}{{#if: Wolke-Verlag| In: {{#invoke:Vorlage:Internetquelle|TitelFormat|titel=Wolke-Verlag}}}}{{#if: | {{{hrsg}}}{{#if: 2025-08|,|{{#if: 2025-04-20 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}||,}}}}}}}}{{#if: 2025-08| {{#if:{{#invoke:DateTime|format|2025-08|noerror=1}}
|{{#invoke:DateTime|format|2025-08|T._Monat JJJJ}}
|{{#invoke:TemplUtl|failure|1=Fehler bei Vorlage:Internetquelle, datum=2025-08|class=Zitationswartung}} }}{{#if: |,|{{#if: 2025-04-20 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}||,}}}}}}}}{{#if: | S. {{{seiten}}}{{#if: |,|{{#if: 2025-04-20 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}||,}}}}}}}}{{#if: {{#invoke:TemplUtl|faculty|}}| {{#if:2025-08|{{#if:|archiviert|ehemals}}|{{#if:|Archiviert|Ehemals}}}} {{#if:|vom|im}} Vorlage:Referrer{{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}| (nicht mehr online verfügbar)}}{{#if: | am {{#iferror: {{#iferror:{{#invoke:Vorlage:FormatDate|Execute}}|}}|{{{archiv-datum}}}{{#if:2313682||(?)}}}}}}{{#if: 2025-04-20|;}}}}{{#if: 2025-04-20| {{#if:2025-08{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|abgerufen|Abgerufen}} {{#switch: {{#invoke:Str|len| {{#invoke:DateTime|format| 2025-04-20 |ISO|noerror=1}} }}
|4=im Jahr
|7=im
|10=am
|#default={{#invoke:TemplUtl|failure|1=Fehler bei Vorlage:Internetquelle, abruf=2025-04-20|class=Zitationswartung}} }} {{#invoke:DateTime|format|2025-04-20|T._Monat JJJJ}}
| {{#invoke:TemplUtl|failure|1=Vorlage:Internetquelle | abruf=2026-MM-TT ist Pflichtparameter}} }}{{#if:{{#ifeq:de|de||{{#if:de|1}}}}|{{#if:Wolke-Verlag2025-08{{#if: 2025-04-20 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}||1}}}}
| (
| {{#if: | | (}}
}}{{#ifeq:{{#if:de|de|de}}|de||
{{#invoke:Multilingual|format|de|slang=!|split=[%s,]+|shift=m|separator=, }}}}{{#if: |{{#ifeq:{{#if:de|de|de}}|de||, }}{{{kommentar}}}}})}}{{#if: 2025-08{{#if: 2025-04-20 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}||1}} }}de|{{#if: |: {{
#if:
| „{{
#ifeq: {{#if:{{#if: {{#invoke:templutl|faculty|}}|de-ch|de}}|{{#if: {{#invoke:templutl|faculty|}}|de-ch|de}}|de}} | de
| Vorlage:Str trim
| {{#invoke:Vorlage:lang|flat}}
}}“
| {{#ifeq: {{#if:{{#if: {{#invoke:templutl|faculty|}}|de-ch|de}}|{{#if: {{#invoke:templutl|faculty|}}|de-ch|de}}|de}} | de
| „Vorlage:Str trim“
| {{#invoke:Text|quote
|1={{#if:
| {{#invoke:Vorlage:lang|flat}}
| {{#invoke:Vorlage:lang|flat}} }}
|2={{#if: {{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|de-CH|de}}
|3=1}} }}
}}{{#if:
| (<templatestyles src="Person/styles.css" />{{#if: | : }}{{#if: | , deutsch: „“ }})
| {{#if:
| ({{#if: | , deutsch: „“ }})
| {{#if: | (deutsch: „“) }}
}}
}}{{#if: {{{zitat}}}
| {{#if:
| {{#if: {{{zitat}}}
| Vorlage:": Text= und 1= gleichzeitig, bzw. Pipe zu viel }} }}
| Vorlage:": Text= fehlt }}{{#if: | {{#if: {{#invoke:Text|unstrip|{{{ref}}}}}
| Vorlage:": Ungültiger Wert: ref=
| {{{ref}}} }}
}}|.{{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|{{#if:||{{#ifeq: | JaKeinHinweis |{{#switch:
|0|=Vorlage:Toter Link/Core{{#if: https://www.wolke-verlag.de/wp-content/uploads/2024/08/Pearson_Inhalt.pdf | {{#if: | [1] }} (Seite {{#switch:|no|0|=|dauerhaft }}nicht mehr abrufbar{{#if: | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}. Suche im Internet Archive ){{#if: | {{#if: deadurlausgeblendet | | Vorlage:Toter Link/archivebot }} }} | (Seite {{#switch:|no|0|=|#default=dauerhaft }}nicht mehr abrufbar{{#if: | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}.) }}{{#switch: |no|0|= |#default={{#if: || }} }}{{#invoke:TemplatePar|check |opt = inline= url= text= datum= date= archivebot= bot= botlauf= fix-attempted= checked= |cat = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Toter Link |errNS = 0 |template = Vorlage:Toter Link |format = |preview = 1 }}{{#if: https://www.wolke-verlag.de/wp-content/uploads/2024/08/Pearson_Inhalt.pdf | {{#if:{{#invoke:URLutil|isWebURL|https://www.wolke-verlag.de/wp-content/uploads/2024/08/Pearson_Inhalt.pdf}} || {{#if: || }} }} | {{#if: | {{#if: || }} | {{#if: || }} }} }}{{#if: | {{#if:{{#invoke:DateTime|format||F Y|noerror=1}} || {{#if: || }} }} }}{{#switch: deadurl |checked|deadurl|= |#default= {{#if: || }} }}|#default= https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?title=Wikipedia:Defekte_Weblinks&dwl=https://www.wolke-verlag.de/wp-content/uploads/2024/08/Pearson_Inhalt.pdf Die nachstehende Seite ist {{#switch:|no|0|=|dauerhaft }}nicht mehr abrufbar]{{#if: | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}. (Suche im Internet Archive. ) {{#if: | {{#if: deadurlausgeblendet | | Vorlage:Toter Link/archivebot }} }}Vorlage:Toter Link/Core{{#switch: |no|0|= |#default= {{#if: || }} }}{{#invoke:TemplatePar|check |all = inline= url= |opt = datum= date= archivebot= bot= botlauf= fix-attempted= checked= |cat = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Toter Link |errNS = 0 |template = Vorlage:Toter Link |format = |preview = 1 }}{{#if: https://www.wolke-verlag.de/wp-content/uploads/2024/08/Pearson_Inhalt.pdf | {{#if:{{#invoke:URLutil|isWebURL|https://www.wolke-verlag.de/wp-content/uploads/2024/08/Pearson_Inhalt.pdf}} || {{#if: || }} }} }}{{#if: | {{#if:{{#invoke:DateTime|format||F Y|noerror=1}} || {{#if: || }} }} }}{{#switch: deadurl |checked|deadurl|= |#default= {{#if: || }} }}[https://www.wolke-verlag.de/wp-content/uploads/2024/08/Pearson_Inhalt.pdf }}|{{#switch: |0|=Vorlage:Toter Link/Core{{#if: https://www.wolke-verlag.de/wp-content/uploads/2024/08/Pearson_Inhalt.pdf | {{#if: | [2] }} (Seite {{#switch:|no|0|=|dauerhaft }}nicht mehr abrufbar{{#if: | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}. Suche im Internet Archive ){{#if: | {{#if: | | Vorlage:Toter Link/archivebot }} }} | (Seite {{#switch:|no|0|=|#default=dauerhaft }}nicht mehr abrufbar{{#if: | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}.) }}{{#switch: |no|0|= |#default={{#if: || }} }}{{#invoke:TemplatePar|check |opt = inline= url= text= datum= date= archivebot= bot= botlauf= fix-attempted= checked= |cat = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Toter Link |errNS = 0 |template = Vorlage:Toter Link |format = |preview = 1 }}{{#if: https://www.wolke-verlag.de/wp-content/uploads/2024/08/Pearson_Inhalt.pdf | {{#if:{{#invoke:URLutil|isWebURL|https://www.wolke-verlag.de/wp-content/uploads/2024/08/Pearson_Inhalt.pdf}} || {{#if: || }} }} | {{#if: | {{#if: || }} | {{#if: || }} }} }}{{#if: | {{#if:{{#invoke:DateTime|format||F Y|noerror=1}} || {{#if: || }} }} }}{{#switch: |checked|deadurl|= |#default= {{#if: || }} }}|#default= https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?title=Wikipedia:Defekte_Weblinks&dwl=https://www.wolke-verlag.de/wp-content/uploads/2024/08/Pearson_Inhalt.pdf Die nachstehende Seite ist {{#switch:|no|0|=|dauerhaft }}nicht mehr abrufbar]{{#if: | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}. (Suche im Internet Archive. ) {{#if: | {{#if: | | Vorlage:Toter Link/archivebot }} }}Vorlage:Toter Link/Core{{#switch: |no|0|= |#default= {{#if: || }} }}{{#invoke:TemplatePar|check |all = inline= url= |opt = datum= date= archivebot= bot= botlauf= fix-attempted= checked= |cat = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Toter Link |errNS = 0 |template = Vorlage:Toter Link |format = |preview = 1 }}{{#if: https://www.wolke-verlag.de/wp-content/uploads/2024/08/Pearson_Inhalt.pdf | {{#if:{{#invoke:URLutil|isWebURL|https://www.wolke-verlag.de/wp-content/uploads/2024/08/Pearson_Inhalt.pdf}} || {{#if: || }} }} }}{{#if: | {{#if:{{#invoke:DateTime|format||F Y|noerror=1}} || {{#if: || }} }} }}{{#switch: |checked|deadurl|= |#default= {{#if: || }} }}[https://www.wolke-verlag.de/wp-content/uploads/2024/08/Pearson_Inhalt.pdf }} }}}}}}}}}}{{#if:| {{#invoke:Vorlage:Internetquelle|archivBot|stamp={{{archiv-bot}}}|text={{#if:|Vorlage:Webarchiv/archiv-bot}}
}}}}{{#invoke:TemplatePar|check |all= url= titel= |opt= autor= hrsg= format= sprache= titelerg= werk= seiten= datum= abruf= zugriff= abruf-verborgen= archiv-url= archiv-datum= archiv-bot= kommentar= zitat= AT= CH= offline= |cat= {{#ifeq: 0 | 0 | Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Internetquelle}} |template= Vorlage:Internetquelle |format=0 |preview=1 }}</ref>
Besetzung
Henze nannte sein Werk Rezital für vier Musiker. Der Cimarrón wird durch einen Bariton dargestellt, die weiteren Rollen sind ein Gitarrist, ein Flötist und ein Schlagzeuger. Während des Rezitals spielen alle Musiker teilweise ebenfalls Perkussionsinstrumente. Der Flötist spielt unter anderem auch die japanische Ryūteki, die Maultrommel und vier verschiedene konventionelle Flöten.
Tableaux
Henze unterteilte sein Werk in 15 Tableaux, die Liedern ähnlich sind, jedoch dem Sänger einige zusätzliche Ausdrucksweisen abverlangen wie Lachen, Pfeifen, Gebrüll, Schreie und Falsetto.
Die Tableaux haben folgende Bezeichnungen:
- Die Welt
- Der Cimarrón
- Die Sklaverei
- Die Flucht
- Der Wald
- Die Geister
- Die falsche Freiheit
- Die Frauen
- Die Maschinen
- Der Pfarrer
- Der Aufstand
- Die Schlacht von Mal Tiempo
- Der schlechte Sieg
- Die Freundlichkeit
- Das Messer
Uraufführung
Die Musiker der Uraufführung in Berlin waren der Bariton William Pearson, der Flötist Karlheinz Zöller, der kubanische Gitarrist und Komponist Leo Brouwer und der japanische Schlagzeuger Stomu Yamashta. Dirigent war der Komponist selbst.
Im Juni 1970 wurde das Rezital in gleicher Besetzung in England beim Aldeburgh Festival aufgeführt.
Literatur
- Miguel Barnet: Der Cimarrón. Die Lebensgeschichte eines entflohenen Negersklaven aus Cuba, von ihm selbst erzählt. Frankfurt/M. 1969
- Stephen Walsh: im Begleitheft zur CD El Cimarrón der Deutschen Grammophon
- Claus H. Henneberg (Hrsg.): El Cimarrón: Ein Werkbericht, Textbuch (Libretto), Schott, Mainz 1971
Einzelnachweise
<references />
{{#ifeq: w | p | | {{#if: 300221487180881854 | |
}} }}{{#ifeq:||{{#if: | [[Kategorie:Wikipedia:GND fehlt {{#invoke:Str|left|{{{GNDCheck}}}|7}}]] }}{{#if: | {{#if: | | }} }} }}{{#if: | {{#ifeq: 0 | 2 | | }} }}{{#if: | {{#ifeq: 0 | 2 | | }} }}{{#ifeq: w | p | {{#if: 300221487 | | {{#if: {{#statements:P227}} | | }} }} }}{{#ifeq: w | p | {{#if: 300221487 | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P227}} | | }} }} }} }}{{#ifeq: w | p | {{#if: | | {{#if: {{#statements:P244}} | | }} }} }}{{#ifeq: w | p | {{#if: | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P244}} | | }} }} }} }}{{#ifeq: w | p | {{#if: 180881854 | | {{#if: {{#statements:P214}} | | }} }} }}{{#ifeq: w | p | {{#if: 180881854 | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P214}} | | }} }} }} }}Vorlage:Wikidata-Registrierung
- Wikipedia:Vorlagenfehler/Parameter:URL
- Wikipedia:Vorlagenfehler/Parameter:Linktext
- Wikipedia:Vorlagenfehler/Parameter:Datum
- Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:"
- Wikipedia:Weblink offline fix-attempted
- Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Toter Link
- Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Toter Link/URL fehlt
- Wikipedia:GND fehlt
- Wikipedia:Normdaten-TYP falsch oder fehlend
- Wikipedia:GND in Wikipedia fehlt, in Wikidata vorhanden
- Wikipedia:GND in Wikipedia vorhanden, fehlt jedoch in Wikidata
- Wikipedia:LCCN in Wikipedia fehlt, in Wikidata vorhanden
- Wikipedia:LCCN in Wikipedia vorhanden, fehlt jedoch in Wikidata
- Wikipedia:VIAF in Wikipedia fehlt, in Wikidata vorhanden
- Wikipedia:VIAF in Wikipedia vorhanden, fehlt jedoch in Wikidata
- Werk der Instrumentalmusik
- Musik 1970