Plasma Thromboplastin Antecedent
| {{#if: | | Plasma Thromboplastin Antecedent }} | |||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Bänder-/Oberflächenmodell nach PDB 2F83 | |||||||||||||
| Andere Namen |
{{{Andere Namen}}} }} | ||||||||||||
|
Vorhandene Strukturdaten: siehe {{#if: | | UniProt }} {{#if:|{{{titel}}}|P03951}}{{#if:|Vorlage:Abrufdatum}} }} | |||||||||||||
| Eigenschaften des menschlichen Proteins
}} | |||||||||||||
| Masse/Länge Primärstruktur | 607 Aminosäuren
}} | ||||||||||||
| Sekundär- bis Quartärstruktur | Homodimer
}} | ||||||||||||
| Kofaktor |
}} | ||||||||||||
| Präkursor |
}} | ||||||||||||
| Isoformen | 2
}} | ||||||||||||
| Bezeichner | |||||||||||||
| {{#if:FXI, MGC141891 | Gen-Namen | Gen-Name}} | Gen-Name(n) }} | {{#if:3529 | F11 | F11}}{{#if:FXI, MGC141891 |, FXI, MGC141891}} }} | ||||||||||||
| Externe IDs |
{{#if: |
|
0 | }} | - = – | valid|1|2=/^[1-9]%d?%d?%d?%d?%d?%d?%d?%d?$/ | 0 | Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:PubChem}} | template= Vorlage:PubChem | format=
}} }}{{#invoke:TemplatePar|check |
all= 1= | opt= 2= | 0 | Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:PubChem}} | template= Vorlage:PubChem | format=
}}{{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}}||{{#ifeq: 0 | 0 | }} }}}}{{#if: |
}} }} | |
| Arzneistoffangaben | |||||||||||||
| ATC-Code |
}}
{{#if:|
| ||||||||||||
| DrugBank | [1]
}}
{{#if:|
| ||||||||||||
| Wirkstoffklasse |
}} }} | ||||||||||||
| Transporter-Klassifikation | |||||||||||||
| TCDB | {{{TCDB}}}
{{#if: |
| ||||||||||||
| Bezeichnung | {{{TranspText}}}
}} }} | ||||||||||||
| {{#if:|Inhibitorklassifikation|{{#if:|Enzymklassifikationen|Enzymklassifikation}}}} | |||||||||||||
| EC, Kategorie | {{#if:3.4.21.27| 3.4.21.27}}{{#if: Serinprotease|, Serinprotease}} }} | ||||||||||||
| MEROPS | S01.213}} | ||||||||||||
| MEROPS | {{{Inhibitor_fam}}}}} | ||||||||||||
| Reaktionsart | Proteolyse
}} | ||||||||||||
| Substrat | Arg-+-Ala oder Arg-+-Val in Faktor IX
}} | ||||||||||||
| Produkte | Faktor IXa
}}
}} | ||||||||||||
| Vorkommen | |||||||||||||
| {{#if: | Kallikrein|Hovergen}}] | Kallikrein|Hovergen}}]}} }} }} | |||||||||||
| Landwirbeltiere }} | |||||||||||||
| }}
}} | |||||||||||||
| Mensch | Hausmaus | ||||||||||||
Entrez
{{ #if: 2160
|
2160 | }}
{{ #if: 109821
|
109821 | }} | |||||||||
style="background:#C3FDB8; color:#202122;" | Ensembl
{{ #if: ENSG00000088926
|
ENSG00000088926 | }}
{{ #if: ENSMUSG00000031645
|
ENSMUSG00000031645 | }} | |||||||||
}
|- | style="background:#C3FDB8; color:#202122;" | UniProt {{ #if: P03951 | | {{#if: kurz| | UniProt }} {{#if:|{{{titel}}}|P03951}}{{#if:|Vorlage:Abrufdatum}} | | }} {{ #if: Q91Y47 | | {{#if: kurz| | UniProt }} {{#if:|{{{titel}}}|Q91Y47}}{{#if:|Vorlage:Abrufdatum}} | | }} |- {{#if: NM_000128NM_028066 | | style="background:#C3FDB8; color:#202122;" | Refseq (mRNA) {{ #if: NM_000128 | | NM_000128 | | }} {{ #if: NM_028066 | | NM_028066 | | }} |}} |- {{#if: NP_000119NP_082342 | | style="background:#C3FDB8; color:#202122;" | Refseq (Protein) {{ #if: NP_000119 | | NP_000119 | | }} {{ #if: NP_082342 | | NP_082342 | | }} |}} |- {{#if: 418626594518628880684524117045262031 | | style="background:#C3FDB8; color:#202122;" | Genlocus {{#if: 4 | {{#if: 186265945 | {{#if: 186288806 | | #if: hg38 |?db=hg38|}}&position=chr4:186265945-186288806 Chr 4: {{#expr: 186265945 / 1000000 round 2}} – {{#expr: 186288806 / 1000000 round 2}} Mb | | }} | | }} | | }} {{#if: 8 | {{#if: 45241170 | {{#if: 45262031 | | #if: mm10 |?db=mm10|}}&position=chr8:45241170-45262031 Chr 8: {{#expr: 45241170 / 1000000 round 2}} – {{#expr: 45262031 / 1000000 round 2}} Mb | | }} | | }} | | }} |}} |- | style="background:#C3FDB8; color:#202122;" | PubMed-Suche {{ #if: 2160 | | 2160 | | }} {{ #if: 109821 | | 109821 | | }}
| |- | colspan="3" style="background:#90EE90; color:#202122; text-align:center;" | Orthologe (Mensch) |- | style="background:#C3FDB8; color:#202122;" | Entrez | colspan="2" | 2160
{{#if: ENSG00000088926
| |-
| style="background:#C3FDB8; color:#202122;" | Ensembl | colspan="2" | ENSG00000088926 }} |- | style="background:#C3FDB8; color:#202122;" | UniProt | colspan="2" | {{#if: kurz| | UniProt }} {{#if:|{{{titel}}}|P03951}}{{#if:|Vorlage:Abrufdatum}}
{{#if: NM_000128
| |-
| style="background:#C3FDB8; color:#202122;" | Refseq (mRNA) | colspan="2" | NM_000128 }}
{{#if: NP_000119
| |-
| style="background:#C3FDB8; color:#202122;" | Refseq (Protein) | colspan="2" | NP_000119 }}
{{#if: 4
| {{#if: 186265945
| {{#if: 186288806
| |-
| style="background:#C3FDB8; color:#202122;" | Genlocus | colspan="2" | #if: hg38 |?db=hg38|}}&position=chr4:186265945-186288806 Chr 4: {{#expr: 186265945 / 1000000 round 2}} – {{#expr: 186288806 / 1000000 round 2}} Mb
| }}
| }}
| }}
|- | style="background:#C3FDB8; color:#202122;" | PubMed-Suche | colspan="2" | 2160 }} {{#if: Hausmaus
| {{#if: 109821ENSMUSG00000031645NM_028066NP_082342mm1084524117045262031Q91Y47
|
| Spezies2= ist definiert, es sind jedoch keine weiteren Angaben zu Spezies2 vorhanden.{{#ifeq:0|0| }} }}
| {{#if: 109821ENSMUSG00000031645NM_028066NP_082342mm1084524117045262031Q91Y47
| Es sind Angaben zu Spezies2 vorhanden, Spezies2= ist jedoch nicht definiert.{{#ifeq:0|0| }}
|}}
}} | {{#if: Hausmaus | | colspan="3" style="background:#90EE90; color:#202122; text-align:center;" | Orthologe
|- | style="background:#C3FDB8; color:#202122;" | | style="background:#C3FDB8; color:#202122; text-align:center;" | Mensch | style="background:#C3FDB8; color:#202122; text-align:center;" | Hausmaus |- | style="background:#C3FDB8; color:#202122;" | Entrez {{ #if: 2160 | | 2160 | | }} {{ #if: 109821 | | 109821 | | }} |- {{#if: ENSG00000088926ENSMUSG00000031645 | | style="background:#C3FDB8; color:#202122;" | Ensembl {{ #if: ENSG00000088926 || ENSG00000088926 || }} {{ #if: ENSMUSG00000031645 || ENSMUSG00000031645 || }} |}} |- | style="background:#C3FDB8; color:#202122;" | UniProt {{ #if: P03951 | | {{#if: kurz| | UniProt }} {{#if:|{{{titel}}}|P03951}}{{#if:|Vorlage:Abrufdatum}} | | }} {{ #if: Q91Y47 | | {{#if: kurz| | UniProt }} {{#if:|{{{titel}}}|Q91Y47}}{{#if:|Vorlage:Abrufdatum}} | | }} |- {{#if: NM_000128NM_028066 | | style="background:#C3FDB8; color:#202122;" | Refseq (mRNA) {{ #if: NM_000128 | | NM_000128 | | }} {{ #if: NM_028066 | | NM_028066 | | }} |}} |- {{#if: NP_000119NP_082342 | | style="background:#C3FDB8; color:#202122;" | Refseq (Protein) {{ #if: NP_000119 | | NP_000119 | | }} {{ #if: NP_082342 | | NP_082342 | | }} |}} |- {{#if: 418626594518628880684524117045262031 | | style="background:#C3FDB8; color:#202122;" | Genlocus {{#if: 4 | {{#if: 186265945 | {{#if: 186288806 | | #if: hg38 |?db=hg38|}}&position=chr4:186265945-186288806 Chr 4: {{#expr: 186265945 / 1000000 round 2}} – {{#expr: 186288806 / 1000000 round 2}} Mb | | }} | | }} | | }} {{#if: 8 | {{#if: 45241170 | {{#if: 45262031 | | #if: mm10 |?db=mm10|}}&position=chr8:45241170-45262031 Chr 8: {{#expr: 45241170 / 1000000 round 2}} – {{#expr: 45262031 / 1000000 round 2}} Mb | | }} | | }} | | }} |}} |- | style="background:#C3FDB8; color:#202122;" | PubMed-Suche {{ #if: 2160 | | 2160 | | }} {{ #if: 109821 | | 109821 | | }}
| |- | colspan="3" style="background:#90EE90; color:#202122; text-align:center;" | Orthologe (Mensch) |- | style="background:#C3FDB8; color:#202122;" | Entrez | colspan="2" | 2160
{{#if: ENSG00000088926
| |-
| style="background:#C3FDB8; color:#202122;" | Ensembl | colspan="2" | ENSG00000088926 }} |- | style="background:#C3FDB8; color:#202122;" | UniProt | colspan="2" | {{#if: kurz| | UniProt }} {{#if:|{{{titel}}}|P03951}}{{#if:|Vorlage:Abrufdatum}}
{{#if: NM_000128
| |-
| style="background:#C3FDB8; color:#202122;" | Refseq (mRNA) | colspan="2" | NM_000128 }}
{{#if: NP_000119
| |-
| style="background:#C3FDB8; color:#202122;" | Refseq (Protein) | colspan="2" | NP_000119 }}
{{#if: 4
| {{#if: 186265945
| {{#if: 186288806
| |-
| style="background:#C3FDB8; color:#202122;" | Genlocus | colspan="2" | #if: hg38 |?db=hg38|}}&position=chr4:186265945-186288806 Chr 4: {{#expr: 186265945 / 1000000 round 2}} – {{#expr: 186288806 / 1000000 round 2}} Mb
| }}
| }}
| }}
|- | style="background:#C3FDB8; color:#202122;" | PubMed-Suche | colspan="2" | 2160 }} {{#if: Hausmaus
| {{#if: 109821ENSMUSG00000031645NM_028066NP_082342mm1084524117045262031Q91Y47
|
| Spezies2= ist definiert, es sind jedoch keine weiteren Angaben zu Spezies2 vorhanden.{{#ifeq:0|0| }} }}
| {{#if: 109821ENSMUSG00000031645NM_028066NP_082342mm1084524117045262031Q91Y47
| Es sind Angaben zu Spezies2 vorhanden, Spezies2= ist jedoch nicht definiert.{{#ifeq:0|0| }}
|}}
}} }}
|}{{#if:Factor XI 2F83.png||}}
Plasma Thromboplastin Antecedent (Faktor XI oder kurz PTA, engl. für Vorgänger des Plasmathromboplastins), auch Rosenthal-Faktor, ist ein an der Blutgerinnung beteiligtes Enzym, genauer eine Serinproteinase. Es wird von der Leber produziert und zirkuliert als Homo-Dimer (über eine Disulfidbrücke miteinander kovalent verbunden) in seiner inaktiven Form. Das Monomer besitzt eine Molekülmasse von 80 kDa. Die Konzentration im Plasma beträgt 5 mg/l, seine Halbwertszeit liegt bei etwa 52 Stunden.
Genetik
Das Gen des Faktor XI liegt beim Menschen auf Chromosom 4, Genlocus q32-35. Es hat eine Länge von 23 kBp und besteht aus 15 Exons.
Physiologie
PTA wird durch den aktivierten Hageman-Faktor (Faktor XIIa) oder durch Thrombin aktiviert und dann als Faktor XIa bezeichnet. Es gehört zum intrinsischen Pfad der Blutgerinnung, die in Aktion tritt, wenn der Hageman-Faktor und andere Bestandteile auf negativ geladenes Kollagen unter dem Endothel der Gefäßwand trifft.
Faktor XIa aktiviert den Christmas-Faktor (Faktor IX) durch Spaltung einer Arg-Ala- und einer Arg-Val-Peptidbindung zu Faktor IXa. Der (aktivierte) Christmas-Faktor aktiviert dann den Stuart-Prower-Faktor (Faktor X).
Erkrankungen
Mangel an PTA verursacht die seltene Hämophilie C. Diese tritt gehäuft (8 %) bei den Ashkenasi-Juden<ref name="Asakai">R. Asakai, D. W. Chung, E. W. Davie, U. Seligsohn: Factor XI deficiency in Ashkenazi Jews in Israel. In: The New England Journal of Medicine. Band 325, Nummer 3, Juli 1991, S. 153–158, {{#invoke:Vorlage:Handle|f|scheme=doi|class=plainlinks|parProblem=Problem|errCat=Wikipedia:Vorlagenfehler/Parameter:DOI|errClasses=error editoronly|errHide=1|errNS=0 4 10 100}}, PMID 2052060.</ref> auf, während sie in anderen Populationen nur etwa 1 % der Bevölkerung betrifft. Bei dieser Art der Hämophilie sind spontane Blutungen selten, chirurgische Eingriffe können jedoch starken Blutverlust verursachen und bedürfen deswegen besonderer Vorbereitung.
Niedrige PTA-Level können auch bei anderen Erkrankungen, wie zum Beispiel Noonan-Syndrom auftreten.
Erhöhte PTA-Level sollen eine Rolle bei der Verursachung von Thrombosen spielen, es ist jedoch ungewiss, welche Faktoren die erhöhten Level verursachen und wie schwerwiegend die gerinnungsfördernde Wirkung ist.<ref name="Bertina">R. M. Bertina: Elevated clotting factor levels and venous thrombosis. In: Pathophysiology of haemostasis and thrombosis. Band 33, Nummer 5–6, 2003 Sep-2004 Dec, S. 395–400, {{#invoke:Vorlage:Handle|f|scheme=doi|class=plainlinks|parProblem=Problem|errCat=Wikipedia:Vorlagenfehler/Parameter:DOI|errClasses=error editoronly|errHide=1|errNS=0 4 10 100}}, PMID 15692250 (Review).</ref><ref name="Siegemund">A. Siegemund, S. Petros, T. Siegemund, U. Scholz, H. J. Seyfarth, L. Engelmann: The endogenous thrombin potential and high levels of coagulation factor VIII, factor IX and factor XI. In: Blood coagulation & fibrinolysis : an international journal in haemostasis and thrombosis. Band 15, Nummer 3, April 2004, S. 241–244, PMID 15060420.</ref>
Weblinks
- {{#ifeq: | kurz | 264900 | Plasma Thromboplastin Antecedent. }}{{#ifeq: | kurz | | In: {{#invoke:Vorlage:lang|flat}}. (englisch)}}
|all= |opt= ID= Name= 1= 2= |cat= {{#ifeq: 0 | 0 | Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:OMIM}} |errNS= 0 |template= Vorlage:OMIM }}
Einzelnachweise
<references />
{{safesubst:#ifeq:0|10| {{#switch: Plasma Thromboplastin Antecedent |Navigationsleiste|NaviBlock|0=|#default= Vorlage:Templatetransclusioncheck Vorlage:Dokumentation/ruler }}}}Vorlage:Klappleiste/Anfang {{#if:
|
I Fibrinogen | II Prothrombin | III Gewebefaktor | IV Calcium | V Proaccelerin | VI Nicht vergeben | VII Proconvertin | VIII Blutgerinnungsfaktor VIII | IX Christmas-Faktor | X Stuart-Prower-Faktor | XI PTA (Plasma Thromboplastin Antecedent) | XII Hageman-Faktor | XIII Fibrinstabilisierender Faktor
Weitere Gerinnungsfaktoren: Präkallikrein | Hochmolekulares Kininogen
|
I Fibrinogen | II Prothrombin | III Gewebefaktor | IV Calcium | V Proaccelerin | VI Nicht vergeben | VII Proconvertin | VIII Blutgerinnungsfaktor VIII | IX Christmas-Faktor | X Stuart-Prower-Faktor | XI PTA (Plasma Thromboplastin Antecedent) | XII Hageman-Faktor | XIII Fibrinstabilisierender Faktor
Weitere Gerinnungsfaktoren: Präkallikrein | Hochmolekulares Kininogen }} Vorlage:Klappleiste/Ende