Zum Inhalt springen

Verseifungszahl

aus Wikipedia, der freien Enzyklopädie
Datei:Fett KOH-Verseifung V1.svg
Fettverseifung

Die Verseifungszahl (VZ) ist eine Kennzahl zur chemischen Charakterisierung von Fetten und Ölen. Sie wird zu deren Reinheitsprüfung und Qualitätskontrolle herangezogen. Die Verseifungszahl ist ein Maß für die in einem Gramm Fett gebundenen und frei vorkommenden Fettsäuren. Sie gibt an, wie viel Milligramm an Kaliumhydroxid (KOH) notwendig sind, um die in einem Gramm des jeweiligen Fetts enthaltenen freien Fettsäuren zu neutralisieren und die vorhandenen Esterbindungen zu spalten (Verseifung).<ref name="Hauptmann">Siegfried Hauptmann: Organische Chemie, 2. durchgesehene Auflage, VEB Deutscher Verlag für Grundstoffindustrie, Leipzig, 1985, S. 654, ISBN 3-342-00280-8.</ref> Je kleiner die mittlere molare Masse eines Fettes ist (also je mehr kurzkettige Fettsäuren enthalten sind), desto größer ist die Verseifungszahl. Praktisch handelt es sich um eine Rücktitration. Die Fettprobe wird im Überschuss mit ethanolischer Kalilauge unter Rückfluss erhitzt und die nicht verbrauchte KOH-Menge acidimetrisch durch Titration mit Salzsäure in Gegenwart eines Farbindikators bestimmt.<ref>{{#ifexist:Vorlage:bibISBN/{{#invoke:URIutil|plainISBN|978-3-540-92205-6}} | {{bibISBN/{{#invoke:URIutil|plainISBN|978-3-540-92205-6}}

  |record = Vorlage:bibISBN/{{#invoke:URIutil|plainISBN|978-3-540-92205-6}}
  |format = Literatur
  |Autor = 
  |Titel = 
  |TitelErg = 
  |Band = 
  |Auflage = 
  |Kommentar= 
  |Kapitel = 
  |Seite = 
  |Seiten = 
  |Spalten = 
  |ArtikelNr = 
  |Fundstelle = 
  |DOI = 
  |Online = 
  |URL = 
  |Linktext = 
  |Format = 
  |KBytes = 
  |Abruf = 
  |Typ = 

}}{{#ifeq: 0 | 0

   | {{#invoke:TemplatePar|check
       |all= 1=
       |opt= 2= format= Autor= Titel= TitelErg= Hrsg= Sammelwerk= WerkErg= Band= Nummer= Auflage= Datum= Sprache= NummerReihe= BandReihe= HrsgReihe= Kommentar= Kapitel= Seite= Seiten= Spalten= ArtikelNr= Fundstelle= DOI= Online= URL= Linktext= Format= KBytes= Abruf= Typ=

|template=Vorlage:bibISBN |cat=Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:BibISBN}}

     }}

| {{#if:||{{#if:{{#invoke:URIutil|plainISBN|978-3-540-92205-6}}|Der BibISBN-Eintrag [[Vorlage:BibISBN/{{#invoke:URIutil|plainISBN|978-3-540-92205-6}}]] ist nicht vorhanden. Bitte prüfe die ISBN und lege ggf. einen {{#ifeq:Vorlage:bibISBN/{{#invoke:URIutil|plainISBN|978-3-540-92205-6}}|Verseifungszahl|{{#switch:{{{LINK}}}|JA=|NEIN=}}}}[[[:Vorlage:Neuer Abschnitt/URL]] neuen Eintrag] an.|Die angegebene ISBN „978-3-540-92205-6“ ist fehlerhaft. Bitte prüfe und korrigiere die ISBN.}}{{#ifeq: 0 | 0 | }}}}}}</ref><ref name="Organikum">Organikum, Wiley-VCH Verlag GmbH, 23. Auflage, 2009, S. 498–499, ISBN 978-3-527-32292-3.</ref>

Typische Verseifungszahlen und unverseifbare Anteile verschiedener Öle und Fette

Die folgenden Wertebereiche geben typische Verseifungszahlen sowie Anteile unverseifbarer Bestandteile von Fetten, Ölen und Wachsen wieder, wie sie in der Fachliteratur beschrieben sind. Abweichungen innerhalb der angegebenen Spannbreiten ergeben sich unter anderem aus Unterschieden in Herkunft, Zusammensetzung, Verarbeitung und Reinheit der jeweiligen Substanzen. Die angegebenen Spannbreiten beruhen überwiegend auf Literaturzusammenstellungen und stellen keine verbindlichen Normwerte dar.<ref name="Gunstone2009">{{#invoke:Vorlage:Literatur|f}}</ref><ref name="AkohMin2008">{{#invoke:Vorlage:Literatur|f}}</ref><ref name="Nielsen2014">{{#invoke:Vorlage:Literatur|f}}</ref><ref name="DGF-PDF">{{#if:|{{#iferror: {{#iferror:{{#invoke:Vorlage:FormatDate|Execute}}|}}| |}}}}{{#if:|{{{autor}}}: }}{{#if:|{{#if:Physical Properties of fats and Oils|[{{#invoke:Vorlage:Internetquelle|archivURL|1={{#invoke:URLutil|getNormalized|1={{{archiv-url}}}}}}} {{#invoke:Vorlage:Internetquelle|TitelFormat|titel=Physical Properties of fats and Oils}}]{{#if:| ({{{format}}})}}{{#if:| {{{titelerg}}}{{#invoke:Vorlage:Internetquelle|Endpunkt|titel={{{titelerg}}}}}}}}}|{{#if:https://dgfett.de/wp-content/uploads/2025/03/physikalische_eigenschaften.pdf%7C{{#if:{{#invoke:TemplUtl%7Cfaculty%7C}}%7C{{#invoke:Vorlage:Internetquelle%7CTitelFormat%7Ctitel={{#invoke:WLink%7CgetEscapedTitle%7C1=Physical Properties of fats and Oils}}}}|[{{#invoke:URLutil|getNormalized|1=https://dgfett.de/wp-content/uploads/2025/03/physikalische_eigenschaften.pdf}} {{#invoke:Vorlage:Internetquelle|TitelFormat|titel={{#invoke:WLink|getEscapedTitle|1=Physical Properties of fats and Oils}}}}]}}{{#if:| ({{{format}}}{{#if:Deutsche Gesellschaft für Fettwissenschaft e. V.{{#if: 2026-01-05 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}||1}}}}

          | )
          | {{#if:{{#ifeq:de|de||{{#if:|1}}}}| ; 
              | )}}}}}}{{#if:| {{{titelerg}}}{{#invoke:Vorlage:Internetquelle|Endpunkt|titel={{{titelerg}}}}}}}}}}}{{#if:https://dgfett.de/wp-content/uploads/2025/03/physikalische_eigenschaften.pdf%7C{{#if:{{#invoke:URLutil%7CisResourceURL%7C1=https://dgfett.de/wp-content/uploads/2025/03/physikalische_eigenschaften.pdf}}%7C%7C}}}}{{#if:Physical Properties of fats and Oils|{{#if:{{#invoke:WLink|isValidLinktext|1=Physical Properties of fats and Oils|lines=0}}||}}}}{{#if: Deutsche Gesellschaft für Fettwissenschaft e. V.| In: {{#invoke:Vorlage:Internetquelle|TitelFormat|titel=Deutsche Gesellschaft für Fettwissenschaft e. V.}}}}{{#if: | {{{hrsg}}}{{#if: |,|{{#if: 2026-01-05 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|;|,}}}}}}}}{{#if: | {{#if:{{#invoke:DateTime|format|{{{datum}}}|noerror=1}}
            |{{#invoke:DateTime|format|{{{datum}}}|T._Monat JJJJ}}
            |{{#invoke:TemplUtl|failure|1=Fehler bei Vorlage:Internetquelle, datum={{{datum}}}|class=Zitationswartung}} }}{{#if: |,|{{#if: 2026-01-05 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|;|,}}}}}}}}{{#if: | S. {{{seiten}}}{{#if: |,|{{#if: 2026-01-05 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|;|,}}}}}}}}{{#if: {{#invoke:TemplUtl|faculty|}}| {{#if:|{{#if:|archiviert|ehemals}}|{{#if:|Archiviert|Ehemals}}}} {{#if:|vom|im}} Vorlage:Referrer{{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}| (nicht mehr online verfügbar)}}{{#if: | am {{#iferror: {{#iferror:{{#invoke:Vorlage:FormatDate|Execute}}|}}|{{{archiv-datum}}}{{#if:135028||(?)}}}}}}{{#if: 2026-01-05|;}}}}{{#if: 2026-01-05| {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|abgerufen|Abgerufen}} {{#switch: {{#invoke:Str|len| {{#invoke:DateTime|format| 2026-01-05 |ISO|noerror=1}} }}
       |4=im Jahr
       |7=im
       |10=am
       |#default={{#invoke:TemplUtl|failure|1=Fehler bei Vorlage:Internetquelle, abruf=2026-01-05|class=Zitationswartung}} }} {{#invoke:DateTime|format|2026-01-05|T._Monat JJJJ}}
    | {{#invoke:TemplUtl|failure|1=Vorlage:Internetquelle | abruf=2026-MM-TT ist Pflichtparameter}} }}{{#if:{{#ifeq:de|de||{{#if:|1}}}}|{{#if:Deutsche Gesellschaft für Fettwissenschaft e. V.{{#if: 2026-01-05 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}||1}}}}
       |  (
       | {{#if: | |  (}}
       }}{{#ifeq:{{#if:de|de|de}}|de||
          {{#invoke:Multilingual|format|{{{sprache}}}|slang=!|split=[%s,]+|shift=m|separator=, }}}}{{#if: |{{#ifeq:{{#if:de|de|de}}|de||, }}{{{kommentar}}}}})}}{{#if: {{#if: 2026-01-05 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}||1}} }}|{{#if: |: {{
 #if: 
 | {{
     #ifeq: {{#if:{{#if: {{#invoke:templutl|faculty|}}|de-ch|de}}|{{#if: {{#invoke:templutl|faculty|}}|de-ch|de}}|de}} | de
     | Vorlage:Str trim
     | {{#invoke:Vorlage:lang|flat}}
     }}
 | {{#ifeq: {{#if:{{#if: {{#invoke:templutl|faculty|}}|de-ch|de}}|{{#if: {{#invoke:templutl|faculty|}}|de-ch|de}}|de}} | de
     | „Vorlage:Str trim“
     | {{#invoke:Text|quote
         |1={{#if: 
              | {{#invoke:Vorlage:lang|flat}}
              | {{#invoke:Vorlage:lang|flat}} }}
         |2={{#if: {{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|de-CH|de}}
         |3=1}} }}

}}{{#if:

   |  (<templatestyles src="Person/styles.css" />{{#if:  | :  }}{{#if:  | , deutsch: „“ }})
   | {{#if: 
       |  ({{#if:  | , deutsch: „“ }})
       | {{#if:  |  (deutsch: „“) }}
 }}

}}{{#if: {{{zitat}}}

   | {{#if: 
       | {{#if: {{{zitat}}}
           | Vorlage:": Text= und 1= gleichzeitig, bzw. Pipe zu viel }} }}
   | Vorlage:": Text= fehlt }}{{#if:  | {{#if: {{#invoke:Text|unstrip|{{{ref}}}}}
             | Vorlage:": Ungültiger Wert: ref=
             | {{{ref}}} }}

}}|.{{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|{{#if:||{{#ifeq: | JaKeinHinweis |{{#switch:

   |0|=Vorlage:Toter Link/Core{{#if: https://dgfett.de/wp-content/uploads/2025/03/physikalische_eigenschaften.pdf
       | {{#if:  | [1] }} (Seite {{#switch:|no|0|=|dauerhaft }}nicht mehr abrufbar{{#if:  | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}. Suche im Internet Archive ){{#if: 
           | {{#if: deadurlausgeblendet | | Vorlage:Toter Link/archivebot }}
         }}
       |   (Seite {{#switch:|no|0|=|#default=dauerhaft }}nicht mehr abrufbar{{#if:  | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}.)
     }}{{#switch: 
         |no|0|=
         |#default={{#if:  ||  }}
    }}{{#invoke:TemplatePar|check
         |opt      = inline= url= text= datum= date= archivebot= bot= botlauf= fix-attempted= checked=
         |cat      = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Toter Link
         |errNS    = 0
         |template = Vorlage:Toter Link
         |format   = 
         |preview  = 1
    }}{{#if: https://dgfett.de/wp-content/uploads/2025/03/physikalische_eigenschaften.pdf
      | {{#if:{{#invoke:URLutil|isWebURL|https://dgfett.de/wp-content/uploads/2025/03/physikalische_eigenschaften.pdf}}
          || {{#if:  ||  }} 
        }}
      | {{#if: 
           | {{#if:  ||  }}
           | {{#if:  ||  }}
        }}
    }}{{#if: 
       | {{#if:{{#invoke:DateTime|format||F Y|noerror=1}}
             || {{#if:  ||  }} 
         }}
    }}{{#switch: deadurl
         |checked|deadurl|= 
         |#default=  {{#if:  ||  }}
    }}|#default= https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?title=Wikipedia:Defekte_Weblinks&dwl=https://dgfett.de/wp-content/uploads/2025/03/physikalische_eigenschaften.pdf Die nachstehende Seite ist {{#switch:|no|0|=|dauerhaft }}nicht mehr abrufbar]{{#if:  | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}. (Suche im Internet Archive. )  {{#if: 
            | {{#if: deadurlausgeblendet | | Vorlage:Toter Link/archivebot }}
         }}Vorlage:Toter Link/Core{{#switch: 
          |no|0|=
          |#default= {{#if:  ||  }}
        }}{{#invoke:TemplatePar|check
         |all      = inline= url=
         |opt      = datum= date= archivebot= bot= botlauf= fix-attempted= checked=
         |cat      = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Toter Link
         |errNS    = 0
         |template = Vorlage:Toter Link
         |format   = 
         |preview  = 1
       }}{{#if: https://dgfett.de/wp-content/uploads/2025/03/physikalische_eigenschaften.pdf
       | {{#if:{{#invoke:URLutil|isWebURL|https://dgfett.de/wp-content/uploads/2025/03/physikalische_eigenschaften.pdf}}
          || {{#if:  ||  }} 
        }}
    }}{{#if: 
         | {{#if:{{#invoke:DateTime|format||F Y|noerror=1}}
             || {{#if:  ||  }} 
           }}
    }}{{#switch: deadurl
         |checked|deadurl|= 
         |#default=  {{#if:  ||  }}
    }}[https://dgfett.de/wp-content/uploads/2025/03/physikalische_eigenschaften.pdf }}|{{#switch: 
   |0|=Vorlage:Toter Link/Core{{#if: https://dgfett.de/wp-content/uploads/2025/03/physikalische_eigenschaften.pdf
       | {{#if:  | [2] }} (Seite {{#switch:|no|0|=|dauerhaft }}nicht mehr abrufbar{{#if:  | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}. Suche im Internet Archive ){{#if: 
           | {{#if:  | | Vorlage:Toter Link/archivebot }}
         }}
       |   (Seite {{#switch:|no|0|=|#default=dauerhaft }}nicht mehr abrufbar{{#if:  | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}.)
     }}{{#switch: 
         |no|0|=
         |#default={{#if:  ||  }}
    }}{{#invoke:TemplatePar|check
         |opt      = inline= url= text= datum= date= archivebot= bot= botlauf= fix-attempted= checked=
         |cat      = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Toter Link
         |errNS    = 0
         |template = Vorlage:Toter Link
         |format   = 
         |preview  = 1
    }}{{#if: https://dgfett.de/wp-content/uploads/2025/03/physikalische_eigenschaften.pdf
      | {{#if:{{#invoke:URLutil|isWebURL|https://dgfett.de/wp-content/uploads/2025/03/physikalische_eigenschaften.pdf}}
          || {{#if:  ||  }} 
        }}
      | {{#if: 
           | {{#if:  ||  }}
           | {{#if:  ||  }}
        }}
    }}{{#if: 
       | {{#if:{{#invoke:DateTime|format||F Y|noerror=1}}
             || {{#if:  ||  }} 
         }}
    }}{{#switch: 
         |checked|deadurl|= 
         |#default=  {{#if:  ||  }}
    }}|#default= https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?title=Wikipedia:Defekte_Weblinks&dwl=https://dgfett.de/wp-content/uploads/2025/03/physikalische_eigenschaften.pdf Die nachstehende Seite ist {{#switch:|no|0|=|dauerhaft }}nicht mehr abrufbar]{{#if:  | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}. (Suche im Internet Archive. )  {{#if: 
            | {{#if:  | | Vorlage:Toter Link/archivebot }}
         }}Vorlage:Toter Link/Core{{#switch: 
          |no|0|=
          |#default= {{#if:  ||  }}
        }}{{#invoke:TemplatePar|check
         |all      = inline= url=
         |opt      = datum= date= archivebot= bot= botlauf= fix-attempted= checked=
         |cat      = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Toter Link
         |errNS    = 0
         |template = Vorlage:Toter Link
         |format   = 
         |preview  = 1
       }}{{#if: https://dgfett.de/wp-content/uploads/2025/03/physikalische_eigenschaften.pdf
       | {{#if:{{#invoke:URLutil|isWebURL|https://dgfett.de/wp-content/uploads/2025/03/physikalische_eigenschaften.pdf}}
          || {{#if:  ||  }} 
        }}
    }}{{#if: 
         | {{#if:{{#invoke:DateTime|format||F Y|noerror=1}}
             || {{#if:  ||  }} 
           }}
    }}{{#switch: 
         |checked|deadurl|= 
         |#default=  {{#if:  ||  }}
    }}[https://dgfett.de/wp-content/uploads/2025/03/physikalische_eigenschaften.pdf }} }}}}}}}}}}{{#if:|
        {{#invoke:Vorlage:Internetquelle|archivBot|stamp={{{archiv-bot}}}|text={{#if:|Vorlage:Webarchiv/archiv-bot}}

}}}}{{#invoke:TemplatePar|check |all= url= titel= |opt= autor= hrsg= format= sprache= titelerg= werk= seiten= datum= abruf= zugriff= abruf-verborgen= archiv-url= archiv-datum= archiv-bot= kommentar= zitat= AT= CH= offline= |cat= {{#ifeq: 0 | 0 | Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Internetquelle}} |template= Vorlage:Internetquelle |format=0 |preview=1 }}</ref>

Substanz Verseifungszahl (mg KOH / g)<ref name="Gunstone2009" /><ref name="AkohMin2008" /> Unverseifbarer Anteil (%)<ref name="Nielsen2014" /><ref name="Gunstone2009" /><ref name="DGF-PDF" />
Bienenwachs 60–102 > 52
Rapsöl 182–193 < 0,2
Kakaobutter<ref>{{#invoke:Vorlage:Literatur|f}}</ref> 192–200 0,2–1
Kokosöl 248–265 0,1–1,4
Maiskeimöl 187–195 1–3
Baumwollsamenöl 189–207 < 2
Fischöl<ref>{{#invoke:Vorlage:Literatur|f}}</ref> 179–200 0,6–3
Lanolin<ref>{{#if:|{{#iferror: {{#iferror:{{#invoke:Vorlage:FormatDate|Execute}}|}}| |}}}}{{#if:|{{{autor}}}: }}{{#if:|{{#if:Lanolin – CAMEO|[{{#invoke:Vorlage:Internetquelle|archivURL|1={{#invoke:URLutil|getNormalized|1={{{archiv-url}}}}}}} {{#invoke:Vorlage:Internetquelle|TitelFormat|titel=Lanolin – CAMEO}}]{{#if:| ({{{format}}})}}{{#if:| {{{titelerg}}}{{#invoke:Vorlage:Internetquelle|Endpunkt|titel={{{titelerg}}}}}}}}}|{{#if:http://cameo.mfa.org/wiki/Lanolin%7C{{#if:{{#invoke:TemplUtl%7Cfaculty%7C}}%7C{{#invoke:Vorlage:Internetquelle%7CTitelFormat%7Ctitel={{#invoke:WLink%7CgetEscapedTitle%7C1=Lanolin – CAMEO}}}}|[{{#invoke:URLutil|getNormalized|1=http://cameo.mfa.org/wiki/Lanolin}} {{#invoke:Vorlage:Internetquelle|TitelFormat|titel={{#invoke:WLink|getEscapedTitle|1=Lanolin – CAMEO}}}}]}}{{#if:| ({{{format}}}{{#if:Museum of Fine Arts, Boston (CAMEO){{#if: 2026-01-05 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}} 1}}}} ) de 1}}}}| ; {{{titelerg}}}{{#invoke:Vorlage:Internetquelle|Endpunkt|titel={{{titelerg}}}}}}}}}}}{{#if:http://cameo.mfa.org/wiki/Lanolin%7C{{#if:{{#invoke:URLutil%7CisResourceURL%7C1=http://cameo.mfa.org/wiki/Lanolin}} }}}}{{#if:Lanolin – CAMEO|{{#if:{{#invoke:WLink|isValidLinktext|1=Lanolin – CAMEO|lines=0}} }}}}{{#if: Museum of Fine Arts, Boston (CAMEO)| In: {{#invoke:Vorlage:Internetquelle|TitelFormat|titel=Museum of Fine Arts, Boston (CAMEO)}}}}{{#if: | {{{hrsg}}}{{#if: |,|{{#if: 2026-01-05 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|;|,}}}}}}}}{{#if: | {{#if:{{#invoke:DateTime|format|{{{datum}}}|noerror=1}} format|{{{datum}}}|T._Monat JJJJ}} failure|1=Fehler bei Vorlage:Internetquelle, datum={{{datum}}}|class=Zitationswartung}} }}{{#if: |,|{{#if: 2026-01-05 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|;|,}}}}}}}}{{#if: | S. {{{seiten}}}{{#if: |,|{{#if: 2026-01-05 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|;|,}}}}}}}}{{#if: {{#invoke:TemplUtl|faculty|}}| {{#if:|{{#if:|archiviert|ehemals}}|{{#if:|Archiviert|Ehemals}}}} {{#if:|vom|im}} Vorlage:Referrer{{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}| (nicht mehr online verfügbar)}}{{#if: | am {{#iferror: {{#iferror:{{#invoke:Vorlage:FormatDate|Execute}}|}}|{{{archiv-datum}}}{{#if:135028 ;}}}}{{#if: 2026-01-05| {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|abgerufen|Abgerufen}} {{#switch: {{#invoke:Str|len| {{#invoke:DateTime|format| 2026-01-05 |ISO|noerror=1}} }} 4=im Jahr 7=im 10=am failure|1=Fehler bei Vorlage:Internetquelle, abruf=2026-01-05|class=Zitationswartung}} }} {{#invoke:DateTime|format|2026-01-05|T._Monat JJJJ}} failure|1=Vorlage:Internetquelle | abruf=2026-MM-TT ist Pflichtparameter}} }}{{#if:{{#ifeq:de|de 1}}}}|{{#if:Museum of Fine Arts, Boston (CAMEO){{#if: 2026-01-05 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}} 1}}}} ( | (}}
       }}{{#ifeq:{{#if:de|de|de}}|de||
          {{#invoke:Multilingual|format|{{{sprache}}}|slang=!|split=[%s,]+|shift=m|separator=, }}}}{{#if: |{{#ifeq:{{#if:de|de|de}}|de||, }}{{{kommentar}}}}})}}{{#if: {{#if: 2026-01-05 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}||1}} }}|{{#if: |: {{
 #if: 
{{
     #ifeq: {{#if:{{#if: {{#invoke:templutl|faculty|}}|de-ch|de}}|{{#if: {{#invoke:templutl|faculty|}}|de-ch|de}}|de}} | de
Vorlage:Str trim flat}}
     }}
faculty|}}|de-ch|de}}|{{#if: {{#invoke:templutl|faculty|}}|de-ch|de}}|de}} | de Vorlage:Str trim quote 1={{#if: flat}} flat}} }} faculty|}}|de-CH|de}} 3=1}} }}

}}{{#if:

: }}{{#if: | , deutsch: „“ }}) {{#if: , deutsch: „“ }}) (deutsch: „“) }}
 }}

}}{{#if: {{{zitat}}}

{{#if: {{#if: {{{zitat}}} Vorlage:": Text= und 1= gleichzeitig, bzw. Pipe zu viel }} }} Vorlage:": Text= fehlt }}{{#if: | {{#if: {{#invoke:Text|unstrip|{{{ref}}}}} Vorlage:": Ungültiger Wert: ref= {{{ref}}} }}

}}|.{{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|{{#if:||{{#ifeq: | JaKeinHinweis |{{#switch:

=Vorlage:Toter Link/Core{{#if: http://cameo.mfa.org/wiki/Lanolin [3] }} (Seite {{#switch:|no|0|=|dauerhaft }}nicht mehr abrufbar{{#if: | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format F Y}} }}. Suche im Internet Archive ){{#if: | Vorlage:Toter Link/archivebot }}
         }}
(Seite {{#switch:|no|0|=|#default=dauerhaft }}nicht mehr abrufbar{{#if: | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format F Y}} }}.)
     }}{{#switch: 
0|= #default={{#if: }}
    }}{{#invoke:TemplatePar|check
opt = inline= url= text= datum= date= archivebot= bot= botlauf= fix-attempted= checked= cat = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Toter Link errNS = 0 template = Vorlage:Toter Link format = preview = 1
    }}{{#if: http://cameo.mfa.org/wiki/Lanolin
isWebURL|http://cameo.mfa.org/wiki/Lanolin}} {{#if: }}
        }}
{{#if: {{#if: }} {{#if: }}
        }}
    }}{{#if: 
format noerror=1}} {{#if: }}
         }}
    }}{{#switch: deadurl
deadurl|= #default= {{#if: }}
    }}|#default= https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?title=Wikipedia:Defekte_Weblinks&dwl=http://cameo.mfa.org/wiki/Lanolin Die nachstehende Seite ist {{#switch:|no|0|=|dauerhaft }}nicht mehr abrufbar]{{#if:  | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}. (Suche im Internet Archive. )  {{#if: 
| Vorlage:Toter Link/archivebot }}
         }}Vorlage:Toter Link/Core{{#switch: 
0|= #default= {{#if: }}
        }}{{#invoke:TemplatePar|check
all = inline= url= opt = datum= date= archivebot= bot= botlauf= fix-attempted= checked= cat = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Toter Link errNS = 0 template = Vorlage:Toter Link format = preview = 1
       }}{{#if: http://cameo.mfa.org/wiki/Lanolin
isWebURL|http://cameo.mfa.org/wiki/Lanolin}} {{#if: }}
        }}
    }}{{#if: 
format noerror=1}} {{#if: }}
           }}
    }}{{#switch: deadurl
deadurl|= #default= {{#if: }}
    }}[http://cameo.mfa.org/wiki/Lanolin }}|{{#switch: 
=Vorlage:Toter Link/Core{{#if: http://cameo.mfa.org/wiki/Lanolin [4] }} (Seite {{#switch:|no|0|=|dauerhaft }}nicht mehr abrufbar{{#if: | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format F Y}} }}. Suche im Internet Archive ){{#if: | Vorlage:Toter Link/archivebot }}
         }}
(Seite {{#switch:|no|0|=|#default=dauerhaft }}nicht mehr abrufbar{{#if: | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format F Y}} }}.)
     }}{{#switch: 
0|= #default={{#if: }}
    }}{{#invoke:TemplatePar|check
opt = inline= url= text= datum= date= archivebot= bot= botlauf= fix-attempted= checked= cat = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Toter Link errNS = 0 template = Vorlage:Toter Link format = preview = 1
    }}{{#if: http://cameo.mfa.org/wiki/Lanolin
isWebURL|http://cameo.mfa.org/wiki/Lanolin}} {{#if: }}
        }}
{{#if: {{#if: }} {{#if: }}
        }}
    }}{{#if: 
format noerror=1}} {{#if: }}
         }}
    }}{{#switch: 
deadurl|= #default= {{#if: }}
    }}|#default= https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?title=Wikipedia:Defekte_Weblinks&dwl=http://cameo.mfa.org/wiki/Lanolin Die nachstehende Seite ist {{#switch:|no|0|=|dauerhaft }}nicht mehr abrufbar]{{#if:  | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}. (Suche im Internet Archive. )  {{#if: 
| Vorlage:Toter Link/archivebot }}
         }}Vorlage:Toter Link/Core{{#switch: 
0|= #default= {{#if: }}
        }}{{#invoke:TemplatePar|check
all = inline= url= opt = datum= date= archivebot= bot= botlauf= fix-attempted= checked= cat = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Toter Link errNS = 0 template = Vorlage:Toter Link format = preview = 1
       }}{{#if: http://cameo.mfa.org/wiki/Lanolin
isWebURL|http://cameo.mfa.org/wiki/Lanolin}} {{#if: }}
        }}
    }}{{#if: 
format noerror=1}} {{#if: }}
           }}
    }}{{#switch: 
deadurl|= #default= {{#if: }}
    }}[http://cameo.mfa.org/wiki/Lanolin }} }}}}}}}}}}{{#if:|
        {{#invoke:Vorlage:Internetquelle|archivBot|stamp={{{archiv-bot}}}|text={{#if:|Vorlage:Webarchiv/archiv-bot}}

}}}}{{#invoke:TemplatePar|check

all= url= titel= opt= autor= hrsg= format= sprache= titelerg= werk= seiten= datum= abruf= zugriff= abruf-verborgen= archiv-url= archiv-datum= archiv-bot= kommentar= zitat= AT= CH= offline= 0 | Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Internetquelle}} template= Vorlage:Internetquelle format=0 preview=1

}}</ref><ref>{{#invoke:Vorlage:Literatur|f}}</ref>

80–127 40–50
Schmalz<ref>{{#if:|{{#iferror: {{#iferror:{{#invoke:Vorlage:FormatDate|Execute}}|}}| |}}}}{{#if:|{{{autor}}}: }}{{#if:|{{#if:Codex Standard for Fats and Oils from Animal Sources – Section 3|[{{#invoke:Vorlage:Internetquelle|archivURL|1={{#invoke:URLutil|getNormalized|1={{{archiv-url}}}}}}} {{#invoke:Vorlage:Internetquelle|TitelFormat|titel=Codex Standard for Fats and Oils from Animal Sources – Section 3}}]{{#if:| ({{{format}}})}}{{#if:| {{{titelerg}}}{{#invoke:Vorlage:Internetquelle|Endpunkt|titel={{{titelerg}}}}}}}}}|{{#if:http://www.fao.org/3/y2774e/y2774e05.htm%7C{{#if:{{#invoke:TemplUtl%7Cfaculty%7C}}%7C{{#invoke:Vorlage:Internetquelle%7CTitelFormat%7Ctitel={{#invoke:WLink%7CgetEscapedTitle%7C1=Codex Standard for Fats and Oils from Animal Sources – Section 3}}}}|[{{#invoke:URLutil|getNormalized|1=http://www.fao.org/3/y2774e/y2774e05.htm}} {{#invoke:Vorlage:Internetquelle|TitelFormat|titel={{#invoke:WLink|getEscapedTitle|1=Codex Standard for Fats and Oils from Animal Sources – Section 3}}}}]}}{{#if:| ({{{format}}}{{#if:Food and Agriculture Organization of the United Nations (FAO){{#if: 2026-01-05 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}} 1}}}} ) de 1}}}}| ; {{{titelerg}}}{{#invoke:Vorlage:Internetquelle|Endpunkt|titel={{{titelerg}}}}}}}}}}}{{#if:http://www.fao.org/3/y2774e/y2774e05.htm%7C{{#if:{{#invoke:URLutil%7CisResourceURL%7C1=http://www.fao.org/3/y2774e/y2774e05.htm}} }}}}{{#if:Codex Standard for Fats and Oils from Animal Sources – Section 3|{{#if:{{#invoke:WLink|isValidLinktext|1=Codex Standard for Fats and Oils from Animal Sources – Section 3|lines=0}} }}}}{{#if: Food and Agriculture Organization of the United Nations (FAO)| In: {{#invoke:Vorlage:Internetquelle|TitelFormat|titel=Food and Agriculture Organization of the United Nations (FAO)}}}}{{#if: | {{{hrsg}}}{{#if: |,|{{#if: 2026-01-05 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|;|,}}}}}}}}{{#if: | {{#if:{{#invoke:DateTime|format|{{{datum}}}|noerror=1}} format|{{{datum}}}|T._Monat JJJJ}} failure|1=Fehler bei Vorlage:Internetquelle, datum={{{datum}}}|class=Zitationswartung}} }}{{#if: |,|{{#if: 2026-01-05 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|;|,}}}}}}}}{{#if: | S. {{{seiten}}}{{#if: |,|{{#if: 2026-01-05 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|;|,}}}}}}}}{{#if: {{#invoke:TemplUtl|faculty|}}| {{#if:|{{#if:|archiviert|ehemals}}|{{#if:|Archiviert|Ehemals}}}} {{#if:|vom|im}} Vorlage:Referrer{{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}| (nicht mehr online verfügbar)}}{{#if: | am {{#iferror: {{#iferror:{{#invoke:Vorlage:FormatDate|Execute}}|}}|{{{archiv-datum}}}{{#if:135028 ;}}}}{{#if: 2026-01-05| {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|abgerufen|Abgerufen}} {{#switch: {{#invoke:Str|len| {{#invoke:DateTime|format| 2026-01-05 |ISO|noerror=1}} }} 4=im Jahr 7=im 10=am failure|1=Fehler bei Vorlage:Internetquelle, abruf=2026-01-05|class=Zitationswartung}} }} {{#invoke:DateTime|format|2026-01-05|T._Monat JJJJ}} failure|1=Vorlage:Internetquelle | abruf=2026-MM-TT ist Pflichtparameter}} }}{{#if:{{#ifeq:de|de 1}}}}|{{#if:Food and Agriculture Organization of the United Nations (FAO){{#if: 2026-01-05 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}} 1}}}} ( | (}}
       }}{{#ifeq:{{#if:de|de|de}}|de||
          {{#invoke:Multilingual|format|{{{sprache}}}|slang=!|split=[%s,]+|shift=m|separator=, }}}}{{#if: |{{#ifeq:{{#if:de|de|de}}|de||, }}{{{kommentar}}}}})}}{{#if: {{#if: 2026-01-05 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}||1}} }}|{{#if: |: {{
 #if: 
{{
     #ifeq: {{#if:{{#if: {{#invoke:templutl|faculty|}}|de-ch|de}}|{{#if: {{#invoke:templutl|faculty|}}|de-ch|de}}|de}} | de
Vorlage:Str trim flat}}
     }}
faculty|}}|de-ch|de}}|{{#if: {{#invoke:templutl|faculty|}}|de-ch|de}}|de}} | de Vorlage:Str trim quote 1={{#if: flat}} flat}} }} faculty|}}|de-CH|de}} 3=1}} }}

}}{{#if:

: }}{{#if: | , deutsch: „“ }}) {{#if: , deutsch: „“ }}) (deutsch: „“) }}
 }}

}}{{#if: {{{zitat}}}

{{#if: {{#if: {{{zitat}}} Vorlage:": Text= und 1= gleichzeitig, bzw. Pipe zu viel }} }} Vorlage:": Text= fehlt }}{{#if: | {{#if: {{#invoke:Text|unstrip|{{{ref}}}}} Vorlage:": Ungültiger Wert: ref= {{{ref}}} }}

}}|.{{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|{{#if:||{{#ifeq: | JaKeinHinweis |{{#switch:

=Vorlage:Toter Link/Core{{#if: http://www.fao.org/3/y2774e/y2774e05.htm [5] }} (Seite {{#switch:|no|0|=|dauerhaft }}nicht mehr abrufbar{{#if: | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format F Y}} }}. Suche im Internet Archive ){{#if: | Vorlage:Toter Link/archivebot }}
         }}
(Seite {{#switch:|no|0|=|#default=dauerhaft }}nicht mehr abrufbar{{#if: | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format F Y}} }}.)
     }}{{#switch: 
0|= #default={{#if: }}
    }}{{#invoke:TemplatePar|check
opt = inline= url= text= datum= date= archivebot= bot= botlauf= fix-attempted= checked= cat = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Toter Link errNS = 0 template = Vorlage:Toter Link format = preview = 1
    }}{{#if: http://www.fao.org/3/y2774e/y2774e05.htm
isWebURL|http://www.fao.org/3/y2774e/y2774e05.htm}} {{#if: }}
        }}
{{#if: {{#if: }} {{#if: }}
        }}
    }}{{#if: 
format noerror=1}} {{#if: }}
         }}
    }}{{#switch: deadurl
deadurl|= #default= {{#if: }}
    }}|#default= https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?title=Wikipedia:Defekte_Weblinks&dwl=http://www.fao.org/3/y2774e/y2774e05.htm Die nachstehende Seite ist {{#switch:|no|0|=|dauerhaft }}nicht mehr abrufbar]{{#if:  | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}. (Suche im Internet Archive. )  {{#if: 
| Vorlage:Toter Link/archivebot }}
         }}Vorlage:Toter Link/Core{{#switch: 
0|= #default= {{#if: }}
        }}{{#invoke:TemplatePar|check
all = inline= url= opt = datum= date= archivebot= bot= botlauf= fix-attempted= checked= cat = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Toter Link errNS = 0 template = Vorlage:Toter Link format = preview = 1
       }}{{#if: http://www.fao.org/3/y2774e/y2774e05.htm
isWebURL|http://www.fao.org/3/y2774e/y2774e05.htm}} {{#if: }}
        }}
    }}{{#if: 
format noerror=1}} {{#if: }}
           }}
    }}{{#switch: deadurl
deadurl|= #default= {{#if: }}
    }}[http://www.fao.org/3/y2774e/y2774e05.htm }}|{{#switch: 
=Vorlage:Toter Link/Core{{#if: http://www.fao.org/3/y2774e/y2774e05.htm [6] }} (Seite {{#switch:|no|0|=|dauerhaft }}nicht mehr abrufbar{{#if: | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format F Y}} }}. Suche im Internet Archive ){{#if: | Vorlage:Toter Link/archivebot }}
         }}
(Seite {{#switch:|no|0|=|#default=dauerhaft }}nicht mehr abrufbar{{#if: | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format F Y}} }}.)
     }}{{#switch: 
0|= #default={{#if: }}
    }}{{#invoke:TemplatePar|check
opt = inline= url= text= datum= date= archivebot= bot= botlauf= fix-attempted= checked= cat = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Toter Link errNS = 0 template = Vorlage:Toter Link format = preview = 1
    }}{{#if: http://www.fao.org/3/y2774e/y2774e05.htm
isWebURL|http://www.fao.org/3/y2774e/y2774e05.htm}} {{#if: }}
        }}
{{#if: {{#if: }} {{#if: }}
        }}
    }}{{#if: 
format noerror=1}} {{#if: }}
         }}
    }}{{#switch: 
deadurl|= #default= {{#if: }}
    }}|#default= https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?title=Wikipedia:Defekte_Weblinks&dwl=http://www.fao.org/3/y2774e/y2774e05.htm Die nachstehende Seite ist {{#switch:|no|0|=|dauerhaft }}nicht mehr abrufbar]{{#if:  | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}. (Suche im Internet Archive. )  {{#if: 
| Vorlage:Toter Link/archivebot }}
         }}Vorlage:Toter Link/Core{{#switch: 
0|= #default= {{#if: }}
        }}{{#invoke:TemplatePar|check
all = inline= url= opt = datum= date= archivebot= bot= botlauf= fix-attempted= checked= cat = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Toter Link errNS = 0 template = Vorlage:Toter Link format = preview = 1
       }}{{#if: http://www.fao.org/3/y2774e/y2774e05.htm
isWebURL|http://www.fao.org/3/y2774e/y2774e05.htm}} {{#if: }}
        }}
    }}{{#if: 
format noerror=1}} {{#if: }}
           }}
    }}{{#switch: 
deadurl|= #default= {{#if: }}
    }}[http://www.fao.org/3/y2774e/y2774e05.htm }} }}}}}}}}}}{{#if:|
        {{#invoke:Vorlage:Internetquelle|archivBot|stamp={{{archiv-bot}}}|text={{#if:|Vorlage:Webarchiv/archiv-bot}}

}}}}{{#invoke:TemplatePar|check

all= url= titel= opt= autor= hrsg= format= sprache= titelerg= werk= seiten= datum= abruf= zugriff= abruf-verborgen= archiv-url= archiv-datum= archiv-bot= kommentar= zitat= AT= CH= offline= 0 | Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Internetquelle}} template= Vorlage:Internetquelle format=0 preview=1

}}</ref>

192–203 < 10
Leinöl 188–196 0,1–2
Mineralöl 0 100
Olivenöl 184–196 0,4–1,1
Palmkernöl 230–254 < 1
Palmöl 190–209 < 1,4
Erdnussöl 187–196 0,2–4,4
Safloröl 188–194 < 1,6
Sheabutter 170–190 6–17
Sojaöl 187–195 1,5–2,5
Sonnenblumenöl 189–195 0,3–1,2
Walöl<ref>{{#invoke:Vorlage:Literatur|f}}</ref> 185–202 < 2
Rizinusöl 175–187 0,4–1,0
Japanwachs 193–206
Butterschmalz 192–197 < 1
Rosenöl 8,0–21,0
Chinawachs 73–93
Reiskleiewachs 75–120
Rizinuswachs 175–185
Brennnesselsamenöl 186,8–186,8
Hagebuttenöl 189–193
Myristinsäureisopropylester 202–212

Berechnungsbeispiele

Weblinks

Einzelnachweise

<references />